Łódzka Masa Krytyczna

Łódzka Masa Krytyczna – odbywający się w latach 1999-2015 comiesięczny przejazd rowerowy ulicami Łodzi organizowany jako „manifestacja obecności rowerzystów w mieście”^[1].

Trasa wiodła głównie ulicami Śródmieścia, jednak tak, aby manifestacja w kolejnych przejazdach docierała w różne części miasta. Każdorazowo wybierany był motyw przewodni imprezy, który czasem bywał nawiązaniem do historii miasta. Organizatorzy starali się także, aby na trasie zawsze znalazły się jakieś utrudnienia w ruchu rowerowym. Podczas przejazdów w okresie letnim najczęściej pojawiało się od 200 do 400 uczestników (masowiczów), jednak wiosną 2012 nastąpił znaczący wzrost zainteresowania akcją – od kwietnia 2012 w każdej kolejnej Masie uczestniczyło ponad tysiąc osób. Najliczniejsza łódzka Masa odbyła się 28 czerwca 2013 roku. Według pomiaru organizatorów przeprowadzonego na zakończenie trasy – poprzez rozdanie uczestnikom ponumerowanych „szprychówek” – uczestniczyło w niej 2183 rowerzystów. Przejazd rozpoczynał się w każdy ostatni piątek miesiąca w pasażu Schillera (ul. Piotrkowska 112) o godzinie 18:00.

Łódzka Masa odbywała się od 1999 roku (pierwsza odbyła się 19 czerwca^[2]). Przez pierwszy okres organizatorem Masy był Obywatelski Ruch Ekologiczny, w tym czasie przejazdy odbywały się nieregularnie. Przez kolejnych kilka lat Masa odbywała się bez formalnych organizatorów. Od kwietnia 2009 roku cały przejazd był zalegalizowany i zgłaszany do władz miasta, a formalnym organizatorem została Fundacja Normalne Miasto – Fenomen. Fundacja współpracuje także przy organizacji corocznego rajdu Odjazdowy Bibliotekarz. Ostatni przejazd miał miejsce jesienią 2015 r.

Łódzkie przejazdy Masy są manifestacjami obecności rowerzystów, ale organizatorzy przy okazji chcą uczestnikom przedstawić walory miasta po jakim jeżdżą. Stąd też niektóre przejazdy są tematyczne.

• w kwietniu 2009 roku okazją było zademonstrowanie jak za pomocą sieci łódzkich dróg rowerowych przejechać z ulicy Piotrkowskiej do Manufaktury. Najkrótsza droga rowerowa pomiędzy tymi nieodległymi punktami wyniosła ponad 7 km, a sam przejazd zajął rowerzystom prawie dwie godziny.
• w sierpniu 2009 roku łódzcy masowicze pojechali śladem miejsc upamiętniających ofiary getta^[3].
• w maju 2010 roku, z okazji odbywających się w mieście juwenaliów uczestnicy Masy odwiedzili osiedla akademickie Politechniki Łódzkiej i Uniwersytetu Łódzkiego.
• w czerwcu 2010 roku przypadała 105. rocznica powstania łódzkiego. Z tej okazji uczestnicy pojechali przez miejsca historycznie związane z tymi wydarzeniami.
• w lipcu 2010 po raz pierwszy na szprychówkach pojawiły się fotokody, które umożliwiają zwiedzanie Łodzi z wykorzystaniem aparatu komórkowego. Okazją był przejazd śladem łódzkich fabryk.
• w lipcu 2011 Masa jechała w dzień urodzin miasta – rocznicy nadania praw miejskich Łodzi. Punktem kulminacyjnym było wspólne odegranie hejnału Łodzi „Prząśniczki” na dzwonkach rowerowych^[4].

Masa Krytyczna była coraz częściej obiektem kontrowersji. Przeciwnicy sugerowali, że paraliżuje ona jedynie komunikację w Łodzi, antagonizuje grupy społeczne i przyczynia się tylko do promocji politycznej liderów tej imprezy. Ponadto Masa Krytyczna często nazywana formą szantażu^[24] wobec pieszych, pasażerów komunikacji miejskiej, kierowców pojazdów samochodowych oraz innych rowerzystów, którzy nie biorą udziału w tej imprezie.

• Miasta dla rowerów
• Masa Krytyczna

• Strona Łódzkiej Masy Krytycznej
• Strona formalnych organizatorów – Fundacji Normalne Miasto „Fenomen”