Bernhard Linde

Bernhard Linde (1906)

Bernhard Linde (ur. 4 kwietnia 1886 w Järvakandi, zm. 23 sierpnia 1954 w Tallinnie) – estoński felietonista, literat, krytyk, tłumacz i eseista. Jeden z przedstawicieli Młodej Estonii.

Życiorys

W latach 1908-1915 studiował na Uniwersytecie w Tartu, do studiowania powrócił w 1925 roku i w 1927 roku ukończył filologię słowiańską. Współtworzył grupę literacką Młoda Estonia, w której pełnił funkcje kierownicze odpowiadając m.in. za sprawy finansowe i korespondencyjne grupy. W czasie I wojny światowej pracował w administracji carskiej Rosji, następnie przebywał na Syberii i Dalekim Wschodzie, do Estonii wrócił w 1919 roku, gdzie rozpoczął działalność wydawniczą. W latach 20. i 30. XX wieku wiele podróżował, głównie po Europie Wschodniej. Po II wojnie światowej pracował jako wykładowca na Uniwersytecie Technicznym w Tallinnie. Został uwięziony w 1951 roku, na wolność wrócił w 1954 roku, wkrótce po czym zmarł[1].

Działalność translatorska

Bardziej niż ze swoich dzieł literackich znany jest z działalności menadżerskiej, tłumaczeniowej i krytyki literackiej[1]. Linde zasłynął w Polsce ze swoich zasług na rzecz promocji literatury polskiej na terenie Estonii[2] i polskiego życia kulturalnego na łamach estońskiej prasy[3]. Przetłumaczył m.in. Dom kobiet Zofii Nałkowskiej (pierwsza sztuka przetłumaczona specjalnie na potrzeby estońskiego teatru), odpowiadał za inscenizację Panny Maliczewskiej i Moralności Pani Dulskiej Gabrieli Zapolskiej oraz komedii Powrót do grzechu Stefana Kiedrzyńskiego w teatrze w Tallinie w sezonie 1938/1939. Ponadto przetłumaczył Szczęście od jutra Stefana Kiedrzyńskiego, Lekkomyślną siostrę Włodzimierza Perzyńskiego, Edukację Bronki Stefana Krzywoszewskiego, Uśmiech losu Perzyńskiego, Grube ryby Michała Bałuckiego, Popielaty welon Marii Pawlikowskiej-Jasnorzewskiej, Lato w Nohant Jarosława Iwaszkiewicza, Adwokata i różę, ptaka oraz żeglarza Jerzego Szaniawskiego, a także Podróż poślubną pana dyrektora Jana Adolfa Hertza[4]. Z prozy tłumaczył z polskiego na estoński dzieła Michała Choromańskiego, Ferdynanda Goetla, Juliusza Kadena-Bandrowskiego, Wacława Sieroszewskiego i Józefa Piłsudskiego, a także drugi, trzeci i czwarty tom Chłopów Władysława Reymonta[5][3].

Linde tłumaczył również z innych języków. Na estoński przełożył dzieła m.in. Honora de Balzaca, Elizabeth Eastlake, Jaroslava Haška, Eino Leina, Hermanna Sudermanna czy Konstanina Stanisławskiego[6].

Odznaczenia

W 1930 roku odznaczony Złotym Krzyżem Zasługi, zaś w 1936 roku Srebrnym Wawrzynem Akademickim[3].

Życie prywatne

Był pięciokrotnie żonaty, ze swoich związków miał syna oraz córkę[6].

Przypisy

  1. 1 2 Bernhard Linde – Estonian Writers Online Dictionary [online], sisu.ut.ee [dostęp 2025-02-17].
  2. 100 lat estońsko-polskich stosunków dyplomatycznych – Warsaw [online], warsaw.mfa.ee [dostęp 2025-02-17].
  3. 1 2 3 Poola suurus on ta elujõus [online], Eesti Päevaleht [dostęp 2025-02-17] (est.).
  4. Natalia Sindetskaja, Polskie sztuki teatralne na deskach Estonii: 1918-1940 [online], Eesti.pl, 25 grudnia 2005 [dostęp 2025-02-17].
  5. Lindest Lindepuuni. Poola kirjanduse tõlkijad. 1. osa [online], Lugemissoovituse blog, 7 października 2021 [dostęp 2025-02-17] (est.).
  6. 1 2 - Kreutzwaldi sajand / Eesti kultuurilooline veeb [online], kreutzwald.kirmus.ee [dostęp 2025-02-18].