Budynek Sądu Rejonowego w Rozwadowie
 nr rej. 1199 z dnia 22 listopada 2013 | |
 Budynek sądu od frontu (2024) | |
| Państwo | |
|---|---|
| Województwo | |
| Miejscowość | |
| Adres |
ul. Rozwadowska 12 |
| Typ budynku |
użytkowy |
| Styl architektoniczny | |
| Inwestor | |
| Kondygnacje |
2 |
| Rozpoczęcie budowy |
brak danych |
| Ukończenie budowy |
1905 |
| Pierwszy właściciel |
sąd CK |
| Obecny właściciel |
Muzeum Regionalne w Stalowej Woli |
Położenie na mapie Stalowej Woli  | |
Położenie na mapie Polski  | |
Położenie na mapie województwa podkarpackiego  | |
Położenie na mapie powiatu stalowowolskiego  | |
 50°35′20,51″N 22°02′47,18″E/50,589030 22,046440 | |
Budynek Sądu Rejonowego w Rozwadowie – dawny budynek sądu rejonowego oraz powiatowego w Rozwadowie (obecnie osiedle Stalowej Woli), położony przy ul. Rozwadowskiej 12. Wpisany do rejestru zabytków nieruchomych woj. podkarpackiego[1].
Historia
Jednopiętrowy, murowany budynek CK sądu, wybudowany w stylu eklektycznym[2], przy skrzyżowaniu ulic – obecnej ul. Rozwadowskiej 12 (ówczesna ul. Pańska) i ul. Jarosława Dąbrowskiego. Skierowany frontem na ul. Rozwadowską. Siedzibę sądu wybudowano w 1905 z inicjatywy władz austriackiego zaborcy[3][4]. Brak jest jednak szczegółowych informacji dotyczących historii i architektury powstania tego obiektu. Wiadomo jedynie, że teren na którym wzniesiono budynek był bardzo bagnisty w związku z czym postawiono go na tzw. „betonowych plombach”. Równocześnie zostało wybudowane więzienie na placu za budynkiem głównym (obecny adres: ul. Rozwadowska 12a)[4][5].
W okresie od co najmniej 1870 do 1878, sędzią w Rozwadowie był Alfons Karpiński, ojciec malarza, także Alfonsa Karpińskiego[4]. W byłym budynku sądu znajduje się wystawa dzieł malarza[3][6].
W okresie II wojny światowej w budynku prowadzono punkt opatrunkowy PCK, a następnie szpital polowy[7]. W nocy z 30 na 31 grudnia 1943, żołnierze Narodowej Organizacji Wojskowej podjęli nieudaną próbę odbicia z więzienia obok budynku kpt. Adama Mireckiego, ówczesnego komendanta okręgu lwowskiego NOW[8].
Budynki te zachowały się do czasów obecnych i pełniły funkcję siedziby miejscowego sądu, tj. Sądu Rejonowego w Rozwadowie do 2012[4]. W 2018 rozpoczęto prace konserwatorskie i remontowe budynku. Modernizacja budynku została zakończona pod koniec 2018[7].
Obecnie
Zespół budynków obejmujący były budynek sądu oraz aresztu sądowego, użytkowany jest przez Muzeum Regionalne w Stalowej Woli[9].
Przypisy
- ↑ Narodowy Instytut Dziedzictwa [online], s. 162 [dostęp 2025-03-01].
- ↑ Kolejny etap remontu pierwszej w kraju galerii Karpińskiego. www.propertydesign.pl, 2020-05-26. [dostęp 2025-03-05].
- 1 2 Muzeum Regionalne w Stalowej Woli. Niezła sztuka - newsy. [dostęp 2025-02-27].
- 1 2 3 4 Historia | Sąd Rejonowy w Stalowej Woli. stalowawola.sr.gov.pl. [dostęp 2025-03-05].
- ↑ Wilhelm Gaj-Piotrowski. S. 32.
- ↑ Alfons Karpinski. www.pinakoteka.zascianek.pl. [dostęp 2025-02-28].
- 1 2 Muzeum Regionalne w Stalowej Woli. Niezła sztuka - newsy. [dostęp 2025-03-05].
- ↑ Nieudana akcja odbicia komendanta NOW Adama Mireckiego ps. „Adaś” z aresztu w Rozwadowie | Muzeum Kierownictwa Dywersji Armii Krajowej (w organizacji). kedyw.pl. [dostęp 2025-03-05].
- ↑ Galeria Malarstwa Alfonsa Karpińskiego [online], www.muzeum.stalowawola.pl [dostęp 2025-02-27].
Bibliografia
- Wilhelm Gaj-Piotrowski. Zamkowe muzeum regionalne w Stalowej Woli. 2002. TIN: T05093162