Hotel Panoráma w Szczyrbskim Jeziorze
 Widok ogólny (2003) | |
| Państwo | |
|---|---|
| Miejscowość | |
| Adres |
Strbské Pleso 4020, Szczyrba, Słowacja |
| Typ budynku | |
| Styl architektoniczny | |
| Architekt |
Zdeněk Řihák |
| Rozpoczęcie budowy |
1967 |
| Ukończenie budowy |
1970 |
| Ważniejsze przebudowy |
pocz. XXI w. |
Położenie na mapie kraju preszowskiego  | |
Położenie na mapie Słowacji  | |
 49°07′04,2″N 20°03′40,3″E/49,117833 20,061194 | |
| Strona internetowa | |
Hotel Panoráma – modernistyczny, brutalistyczny[1] hotel zlokalizowany w miejscowości Szczyrbskie Jezioro w Tatrach Słowackich, na wysokości 1335 m n.p.m.[2] Był częścią inicjatywy mającej na celu przekształcenie regionu w ośrodek narciarski[1].
.jpg)
Autorem projektu był Zdeněk Řihák. Hotel powstał w obszarze ochrony konserwatorskiej w latach 1967–1970 na Mistrzostwa Świata w Narciarstwie Klasycznym[1][3][4] (1970) i nie uniknął krytyki architektonicznej, m.in. oskarżeń o wykorzystanie zbyt wielu różnorodnych materiałów i kształtów, które tworzą wysoką, szczupłą bryłę w kształcie piramidy[5], stanowiąc wyłącznie popis architektoniczny, nieuzasadniony funkcjonalnie i klimatycznie[6]. Z drugiej strony doceniono jego innowacyjność: został pozytywnie opisany w międzynarodowym czasopiśmie architektonicznym L’Architecture d’Aujourd’hui[1].
Obiekt jest kwintesencją twórczości Řiháka, który postrzegał architekturę jako twórczość rzeźbiarską[7]. W XXI wieku został odnowiony, ze znaczącymi zmianami elewacji, obejmującymi malowanie i wymianę okładzin[3]. Podczas tych prac zmieniono wygląd wnętrz i zaprzepaszczono prace plastyczne Inez Tuschnerovej oraz Rudolfa Uhera[1].
Wkrótce po zbudowaniu hotel stał się ikoną architektoniczną, przede wszystkim dzięki odważnej konstrukcji o stopniowo rozszerzającej się ku górze fasadzie. Pokoje oferowały gościom widoki na szczyty Tatr i sąsiednich pasm górskich. Pomimo znacznych zmian w wyglądzie, Panoráma pozostaje świadectwem poważnych ambicji architektonicznych powojennej Czechosłowacji oraz symbolem przejścia od socrealizmu do modernizmu. Bardzo rzeźbiarski projekt naśladował kształt skoczni narciarskiej oraz surowego masywu górskiego, a jego fasady umiejętnie operowały światłocieniami[1].
Pod względem struktury budowla jest bardzo zaawansowana inżynieryjnie. Piramidę podtrzymuje złożony fundament z dwunastoma nierównomiernie rozmieszczonymi stalowymi podporami. Rdzeń budynku, wraz z dwoma dolnymi kondygnacjami mieszczącymi bar i garaże, spoczywa na tych podporach, umożliwiając „rozciągnięcie” głównego bloku mieszkalnego (z kaskadowymi balkonami) na boki[1].
Hotel, podobnie jak inne projekty Řiháka, w tym pobliski Hotel Patria i kontrowersyjna nowa Labská bouda w Karkonoszach, odzwierciedlają jego innowacyjne podejście do projektowania, łączące formy rzeźbiarskie z funkcjonalnością[1].
Galeria
Restauracja.JPG)
Detal
Widok ogólny
Przypisy
- 1 2 3 4 5 6 7 8 ArchitectureLab, Hotel Panorama / Zdeněk Řihák. Classics On Architecture Lab [online], 17 sierpnia 2024 [dostęp 2025-04-19] (ang.).
- ↑ Architectuul, Hotel Panorama [online], Architectuul [dostęp 2025-04-19].
- 1 2 SosBrutalism, Panorama Resort [online], #SOSBRUTALISM [dostęp 2025-04-19] (ang.).
- ↑ Anton Giuroiu, Hotel Panorama / Zdeněk Řihák. Classics On Architecture Lab [online], 17 sierpnia 2024 [dostęp 2025-04-19] (ang.).
- ↑ Lompech, M. (2018). Disenchantment in the Tatras. The Vulnerability of the “Pocket Alps”(Slovakia). Journal of Alpine Research| Revue de géographie alpine, (106-3), s. 7
- ↑ Moravčíková, H. (2019). Building High Tatras: dilemma of form Architecture of 1960s and 1970s in the most famous Slovak mountain resort. Docomomo Journal, (60), s. 62
- ↑ Kos, L. (2021). Zdeněk Řihák’s Hotel Buildings and the State Project Institute of Trade Brno. Architektúra & urbanizmus, 55(1-2), s. 47