Irena Brodzińska
![]() Irena Brodzińska (1933-2024) | |
| Data i miejsce urodzenia | |
|---|---|
| Data i miejsce śmierci | |
| Zawód |
śpiewaczka operetkowa, tancerka, aktorka teatralna |
| Lata aktywności |
1948–1978 |
| Odznaczenia | |
Irena Brodzińska (ur. 24 stycznia 1933 w Pińsku[1], zm. 30 grudnia 2024[2] w Szczecinie[3]) – polska śpiewaczka operetkowa, tancerka, aktorka teatralna i filmowa
Życiorys
Irena Brodzińska uczęszczała do szkoły powszechnej, a następnie do gimnazjum w Krakowie, równocześnie kształcąc się w prywatnej Szkole Baletowej Janiny Łukaszewicz i Maryli Stoszko przy ulicy Brackiej (1945-1947)[3]. Jako tancerka debiutowała w wieku 15 lat w lubelskim teatrze muzycznym. Następnie tańczyła na scenach krakowskich i poznańskich m.in. w duecie ze Stanisławem Szymańskim. W 1953 zadebiutowała jako śpiewaczka w Teatrze Muzycznym w Łodzi. Przez kolejna lata (1954–1956) występowała w Operetce Śląskiej w Gliwicach[1]. Podczas pobytu w Krakowie zawarła związek małżeński z Edmundem Waydą – śpiewakiem, aktorem i reżyserem teatralnym. W 1957 oboje przenieśli się do Szczecina, gdzie była członkinią zespołu Operetki Szczecińskiej, przemianowanej w 1966 na Państwowy Teatr Muzyczny[4], a później na Teatr Muzyczny w Szczecinie. Grała m.in. tytułową Roxy w komedii Connersa, Juliszka w Błękitnej masce Raymonda, tytułową Cnotliwą Zuzannę w komedii Gilberta, Adelę w Zemście nietoperza Straussa, Daisy Parker w Balu w Savoyu Abrahama, Miss Molly w Pannie wodnej Lawiny-Świętochowskiego, Hannę Glawari w Wesołej wdówce Lehára, Elizę Doolittle w My Fair Lady Loewego, Mi w Krainie uśmiechu Lehára, Basię w Krakowiakach i góralach Bogusławskiego, Dolly w Hello Dolly Hermana[5]. W 1976 wystąpiła tam wspólnie z córką Grażyną w musicalu Machiavelli, w którym zagrały matkę i córkę[3]. Na deskach tej sceny występowała do 1978. Była jedną z założycielek szczecińskiego Stowarzyszenia Miłośników Opery i Operetki. W 2017 roku w Operze na Zamku w Szczecinie odbył się benefis z okazji 60-lecia jej pracy scenicznej, a podczas koncertu jubileuszowego na scenie wystąpiły córka Grażyna Brodzińska i wnuczka Natalia[6].
Uroczystości pogrzebowe odbyły się w 91 rocznicę urodzin artystki, 24 stycznia 2025 w Szczecinie; została ona pochowana na Cmentarzu Centralnym[7][8].
Rodzina
Irena Brodzińska była dwukrotnie zamężna[3]. Z Edmundem Waydą miała syna Ryszarda Brodzińskiego (dziennikarza radiowego) i córkę – Grażynę Brodzińską (śpiewaczkę operetkową i musicalową oraz aktorkę). Drugim mężem był kapitan żeglugi wielkiej – Gustaw Tijewski, z którym miała syna Igora[9]. Wnuczką Ireny jest bratanica Grażyny Brodzińskiej – Natalia Brodzińska (skrzypaczka i aktorka Teatru Polskiego w Szczecinie[3]).
Odznaczenia i nagrody[10]
- Złoty Krzyż Zasługi (1978)
- Odznaka Honorowa Gryfa Pomorskiego (1967)
- Odznaka „Zasłużony Działacz Kultury” (1970)
- Złota Honorowa Odznaka Towarzystwa Przyjaciół Szczecina (1976, 1997)
- Medal za Zasługi dla Miasta Szczecina (2008)
- Krzyż Zasługi Królewskiego Orderu św. Stanisława Biskupa Męczennika (2018)
- trzykrotna laureatka nagrody Bursztynowego Pierścienia (1965, 1966, 1967)
- Statuetka 40-lecia Opery i Operetki (1997)
- nagroda marszałka województwa zachodniopomorskiego „Pro Arte” za wybitne osiągnięcia w dziedzinie kultury (2021)
Filmografia
- Sprawa do załatwienia (1953) – piosenkarka w spektaklu telewizyjnym
- Irena do domu! (1955) – manikiurzystka w zakładzie fryzjerskim, sąsiadka Majewskich
Przypisy
- 1 2 Ryszard Markow. Irena Brodzińska. Encyklopedia Szczecina” T. I (A-O). Red. Tadeusz Białecki. Uniwersytet Szczeciński, Szczecin 1999, s. 123. ISBN 83-87341-45-2
- ↑ Zmarła Irena Brodzińska, znana śpiewaczka, tancerka i aktorka na stronie Kuriera Szczecińskiego z 30.12.2024 (dostęp 30.12.2024)
- 1 2 3 4 5 Andrzej Androchowicz. Irena Brodzińska. Biogram w Encyklopedii Pomorza Zachodniego pomeranica.pl (dostęp 03.01.2025)
- ↑ Marta Zabłocka. Jubileusz 60-lecia pracy na scenie Ireny Brodzińskiej na Portalu Historycznym dzieje.pl (dostęp 30.12.2024)
- ↑ Encyklopedia Szczecina. Wydanie jubileuszowe z okazji 70-lecia polskiego Szczecina. Red. T. Białecki. Szczecińskie Towarzystwo Kultury, Szczecin 2015, s. 90. ISBN 978-83-942725-0-0.
- ↑ Tomasz Pasternak. Odeszła Irena Brodzińska, legenda polskiej sceny operetkowej na portalu muzycznym Orfeo.com.pl (dostęp 04.01.2025)
- ↑ Szczecin. Ostatnie pożegnanie i pogrzeb Ireny Brodzińskiej (dostęp 19.01.2025)
- ↑ Krzysztof Cichocki, Bliscy i przyjaciele pożegnali Irenę Brodzińską [online], Radio Szczecin, 24 stycznia 2025 [dostęp 2025-01-24].
- ↑ Iwona Gacparska. Irena Brodzińska. Gen legendy. Szczecin 2021, 64 ss. ISBN 978-83-64070-49-5 (dostęp 03.01.2025)
- ↑ Sceniczna legenda: Nagroda „Pro Arte” dla Ireny Brodzińskiej – informacja na portalu e-teatr z 30.10.2021 (dostęp 25.01.2025)
Bibliografia
- Andrzej Androchowicz. Irena Brodzińska. „Encyklopedia Pomorza Zachodniego” pomeranica.pl (dostęp 03.01.2025)
- Iwona Gacparska. Irena Brodzińska. Gen legendy. Szczecin 2021, 64 ss. ISBN 978-83-64070-49-5
- Matka, córka, wnuczka – trzy pokolenia szczecińskiej sceny muzycznej. prestizszczecin.pl. [dostęp 2022-03-10]. (pol.).
Linki zewnętrzne
- Irena Brodzińska w bazie filmpolski.pl
