Józef Jainta
![]() Tablica na ścianie domu przy ulicy Józefa Jainty 28 w Bytomiu, fot. 2017 r. | |
| Data urodzenia | |
|---|---|
| Data i miejsce śmierci | |
| Przyczyna śmierci | |
| Partia | |
Józef Jainta (ur. 11 listopada 1882[1], zm. 1940[2] w KL Buchenwald[1]) – polski działacz robotniczy[2], powstaniec śląski[3], więzień obozu koncentracyjnego Buchenwald[4].
Życiorys
Jego rodzina pochodziła z bytomskiego Rozbarku. Był inicjatorem spotkania założycielskiego związku Oddziału Hutników i Metalowców w 1912 roku, ostatnie spotkanie w „Ulu” miało miejsce rok później[1]. W czasie I wojny światowej należał do Armii Polskiej we Francji[2]. W 1919 roku pracował w Koźlu, w Powiatowym Komitecie Plebiscytowym[2]. Uczestniczył podczas III powstania śląskiego w zdobywaniu Kędzierzyna[3].
Żonaty z Wiktorią Pogorzołek, ich trzej synowie byli również powstańcami śląskimi[4]. Miał córkę Dorotę (ur. 30 stycznia 1924 roku), pracowniczkę Kopalni Węgla Kamiennego Bytom[5].
Po podziale Górnego Śląska mieszkał w Rozbarku[1]. Pracował w Katowicach w Śląskim Urzędzie Wojewódzkim, działał w Zjednoczeniu Zawodowym Polskim oraz w Związku Polaków w Niemczech[1] w 1926 roku został przyjęty do Polskiej Partii Socjalistycznej. Od 1934 do 1939 roku był sekretarzem Centralnego Związku Zawodowego Górników w Katowicach[6]. Po wybuchu II wojny światowej usiłował dostać się na Węgry przez Kraków, gdzie został aresztowany razem z synem Zygmuntem po rozpoznaniu przez konfidenta Gestapo. Został osadzony w Więzieniu Montelupich, później trafił do KL Buchenwald[1] i został tamże rozstrzelany w 1940 roku (rodzina otrzymała wiadomość o jego śmierci w marcu tegoż roku[1]) po długim śledztwie z wykorzystaniem tortur[6]; w tymże obozie zginął również jego syn Stanisław[1].
Józefa Jaintę upamiętniono nazywając jego nazwiskiem jedną z ulic w Śródmieściu Bytomia[1].
Przypisy
- 1 2 3 4 5 6 7 8 9 Kachel 1995 ↓.
- 1 2 3 4 MBP Bytom 1980 ↓, s. 7.
- 1 2 MBP Bytom 1980 ↓, s. 7–8.
- 1 2 Wolna 1973 ↓.
- ↑ Marian Niewiarowski, XV lat Bytomskiego Zjednoczenia Przemysłu Węglowego 1945–1960, 1960, s. 295.
- 1 2 MBP Bytom 1980 ↓, s. 8.
Bibliografia
- Paweł Kachel. Bohaterowie naszych ulic. Józef Jainta. „Życie Bytomskie”, s. 9, 1995-04-18. ISSN 0239-2941.
- Henryka Wolna: Stanisław Jainta. W: Ludzie spod znaku Rodła. Biografie działaczy Związku Polaków w Niemczech na Śląsku Opolskim. Franciszek Hawranek (red.). T. I. Opole: Opolskie Towarzystwo Kulturalno-Oświatowe, 1973, s. 84.
- Dział Informacyjno-Bibliograficzny: Zasłużeni dla Bytomia – patronami naszych ulic. Bytom: Miejska Biblioteka Publiczna w Bytomiu, 1980-01.
