Jezioro o zmierzchu

Jezioro o zmierzchu
Ilustracja
Autor

Józef Chełmoński

Data powstania

1890

Medium

olej na płótnie

Wymiary

20 × 33 cm

Miejsce przechowywania
Lokalizacja

Muzeum Narodowe w Warszawie

Jezioro o zmierzchu – obraz olejny (pejzaż) autorstwa polskiego malarza Józefa Chełmońskiego, ukończony w 1890 roku. Znajduje się w zbiorach Muzeum Narodowego w Warszawie[1].

Historia

Józef Chełmoński namalował pejzaż Jezioro o zmierzchu w 1890 prawdopodobne w okolicy Kuklówki Zarzecznej na Mazowszu, gdzie osiedlił się w 1889 i żył do śmierci w 1914[2]. Obraz trafił później do kolekcji polskiego lekarza, Eugeniusza Lewensterna, który kilka lat później postanowił podarować dzieło Muzeum Sztuk Pięknych w Warszawie (od 1916 roku Muzeum Narodowe w Warszawie) z siedzibą przy Alejach Jerozolimskich 3 i umieszczony został w kolekcji muzealnej „Zbiory Malarstwa Polskiego do 1914 roku”[3][1].

Między 21 listopada 1987 a 19 czerwca 1988 obraz był prezentowany na wystawie w Muzeum Narodowym w Poznaniu przy alei Karola Marcinkowskiego. 26 września 2024 roku trafił do specjalnie przygotowanej sali w Muzeum Narodowym w Warszawie na potrzeby wystawy poświęconej twórczości Józefa Chełmońskiego, trwającej do 26 stycznia 2025 roku. Po jej zakończeniu obraz powróci na swoje stałe miejsce w muzeum[4].

Opis

Obraz Jezioro o zmierzchu jest pejzażem[3]. Na pierwszym planie widoczna jest spokojna tafla wody o odcieniach niebieskiego oraz zielonego, która w głębi kompozycji nabiera liliowo-różowej barwy. Z prawej strony, w oddali, rozciąga się szare pasmo drzew rosnących na brzegu. Nisko nad wodą przelatują ptaki, ukazane w sposób szkicowy[3].

Obraz jest przedstawieniem sztuki realizmu oraz malarstwa pejzażowego. Obraz ma 20 cm wysokości i 33 cm szerokości[5], natomiast z ramą ma wysokość 27,5 cm, szerokość 41 cm oraz grubość wynoszącą 3,5 cm[3]. W lewym dolnym rogu płótna znajduje się sygnatura: „JÓZEF CHEŁMOŃSKI 1890”[3].

Przypisy

  1. 1 2 Alfred Ligocki: Józef Chełmoński. Warszawa: Krajowa Agencja Wydawnicza, 1983, s. 103. ISBN 83-03-00033-0.
  2. Chełmoński Józef, [w:] Encyklopedia PWN [online], Wydawnictwo Naukowe PWN [dostęp 2025-01-16].
  3. 1 2 3 4 5 Jezioro o zmierzchu – Chełmoński Józef (1849–1914), malarz. [w:] Muzeum Narodowe w Warszawie [on-line]. cyfrowe.mnw.art.pl. [dostęp 2025-01-16]. (pol.).
  4. Nie tylko „Babie lato”. Jego obrazy weszły do kanonu. Duża wystawa Chełmońskiego. [w:] TVN [on-line]. tvn24.pl, 25 września 2024. [dostęp 2025-01-16]. (pol.).
  5. Alfred Ligocki: Józef Chełmoński. Warszawa: Krajowa Agencja Wydawnicza, 1983, s. 103. ISBN 83-03-00033-0.

Bibliografia