Kościół Zbawiciela w Sopocie
| Państwo | |||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Województwo | |||||||||||
| Miejscowość | |||||||||||
| Adres |
ul. Parkowa 5 | ||||||||||
| Wyznanie | |||||||||||
| Kościół | |||||||||||
| Diecezja | |||||||||||
| Wezwanie | |||||||||||
| |||||||||||
| |||||||||||
Położenie na mapie Sopotu ![]() | |||||||||||
Położenie na mapie Polski ![]() | |||||||||||
Położenie na mapie województwa pomorskiego ![]() | |||||||||||
Kościół Zbawiciela w Sopocie – kościół parafii ewangelicko-augsburskiej w Gdańsku z siedzibą w Sopocie i biskupa diecezji pomorsko-wielkopolskiej Kościoła Ewangelicko-Augsburskiego w Rzeczypospolitej Polskiej – lecz nie nosi tytułu katedry, którego pragmatyka służbowa KEA nie przewiduje.
Kościół mieści się nieopodal mola przy skwerze ks. Otto Bowiena, zaś biuro parafii przy ul. Kościuszki 51.
Historia
Pierwsi protestanci w Sopocie osiedlili się w latach 20. XIX wieku. Początkowo ci uczęszczali do parafii w Małym Kacku, obecnie dzielnica Gdyni. W miesiącach letnich liczba ewangelików wzrastała do około tysiąca, w związku z czym nabożeństwa odprawiano pod gołym niebem[2].
W 1870 roku uzyskano zgodę na budowę kaplicy. Gotową budowlę konsekrowano 18 sierpnia 1871 i nadano jej imię kaplicy Pokoju. W 1890 erygowano sopocką parafię. Kurort rozrastał się, przez co rosła liczba protestantów. 22 października 1899 rozpoczęto budowę nowego kościoła (obecnie kościół św. Jerzego), którą ukończono w 1901. W 1910 roku liczba parafian wynosiła już ponad 8 tysięcy[2]. W 1913 roku rozpoczęto budowę nowej świątyni na miejscu kaplicy Pokoju – zaprojektował ją Adolf Bielefeldt. Przez I wojnę światową obiekt konsekrowano dopiero w październiku 1919 roku[3].
Po II wojnie światowej kościół przejął imię kościoła Zbawiciela po kościele św. Jerzego, który nosił je przed wojną[3].
Organy
Organy zostały wybudowane w 1915 roku przez znaną firmę "Orgelbauanstalt A. Terletzki Inh. Ed. Wittek" z Elbląga. Instrument został ufundowany przez Eduarda Herbsta, przemysłowca z Łodzi, i poświęcony wraz z całym kościołem w 1919 roku. Posiada pneumatyczną trakturę gry[4].
Dyspozycja instrumentu:
| Manuał I | Manuał II | Pedał |
|---|---|---|
| Hauptwerk | Schwellwerk | |
| 1. Bordun 16' | 1. Lieblich Gedackt 16' | 1. Principalbass 16' |
| 2. Principal 8' | 2. Geigen-principal 8' | 2. Subbass 16' |
| 3. Konzertflöte 8' | 3. Gemshorn 8' | 3. Gedacktbass 16' |
| 4. Gamba 8' | 4. Cimbel 2rzęd. ** | 4. Cello 8' |
| 5. Oktave 4' | 5. Aeoline 8' | 5. Posaune 16' |
| 6. Mixtur 3-4fach | 6. Vox coelestis 8' | |
| 7. Fl. leśny 2' * | 7. Flaut travers 4' |
Galeria
Wieża kościoła
Wnętrze
Zachodnia empora
Ołtarz
Ambona
Żyrandol
Przypisy
- ↑ Rejestr zabytków nieruchomych – województwo pomorskie [online], Narodowy Instytut Dziedzictwa, 31 stycznia 2025 [dostęp 2015-10-03].
- 1 2 HISTORIA PARAFII [online], Parafia Ewangelicko - Augsburska, 10 kwietnia 2017 [dostęp 2021-09-21] (pol.).
- 1 2 Śladami Ewangelików - Muzeum Sopotu [online], muzeumsopotu.pl [dostęp 2021-05-17] (pol.).
- ↑ Bartosz Skop, Sopot ( Kościół ewangelicko-augsburski Zbawiciela) [online], musicamsacram.pl [dostęp 2025-02-25].


