Marcin Andziak
| Data i miejsce urodzenia | |
|---|---|
| Data i miejsce śmierci | |
| Przebieg służby | |
| Lata służby |
1918–1940 |
| Formacja | |
| Jednostki | |
| Główne wojny i bitwy | |
| Odznaczenia | |
Marcin Andziak (ur. 11 listopada 1897 w Radomiu, zm. wiosną 1940 w Katyniu) – podporucznik piechoty rezerwy Wojska Polskiego, podkomisarz Policji Państwowej, ofiara zbrodni katyńskiej[1].
Życiorys
Urodził się w rodzinie Kazimierza i Marii z Szymczaków. W 1918 roku służył w Dowództwie Głównym Wojskowej Straży Kolejowej oraz w Sztabie Generalnym Wojska Polskiego. W 1920 roku walczył na froncie wojny polsko-bolszewickiej w szeregach 5 pułku piechoty Legionów. Później zajmował się ochroną wschodnich granic II Rzeczypospolitej. Posiadał przydział w rezerwie do 28 pułku piechoty. W latach 20. i 30. XX wieku pełnił służbę w Okręgu II Policji Państwowej w Łodzi. Ukończył szkolenie w Centrum Wyszkolenia Żandarmerii w Grudziądzu. Na podporucznika został awansowany ze starszeństwem z 1 lipca 1925 roku w korpusie oficerów rezerwy piechoty. W 1934 roku pozostawał w ewidencji Powiatowej Komendy Uzupełnień Łódź Miasto II. Posiadał przydział do Oficerskiej Kadry Okręgowej Nr IV. Był wówczas w grupie oficerów wojska „pełniących służbę w Policji Państwowej w stopniach oficerów PP”[2].
Po agresji ZSRR na Polskę z 17 września 1939 roku dostał się do niewoli sowieckiej i osadzono go w obozie jenieckim w Kozielsku[3]. Wiosną 1940 roku został zamordowany przez funkcjonariuszy NKWD w lesie katyńskim[1] i tam pogrzebany, gdzie po 60 latach otwarto Polski Cmentarz Wojenny w Katyniu[4][5]. W miejscu tym prowadzone były ekshumacje i prace archeologiczne[6]. W czasie ekshumacji przeprowadzonej w 1943, odnaleziono jego dowód osobisty, list i kartę szczepień[7], a zwłoki oznaczono numerem 87[8]. Figuruje na liście wywózkowej z 2 kwietnia 1940[3].
Marcin Andziak był żonaty z Bronisławą z domu Simon[3], z którą miał trzy córki: Krystynę, Blandynę i Bronisławę[1].
Upamiętnienie
4 października 2007 roku Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji Władysław Stasiak mianował go pośmiertnie na stopień komisarza Policji Państwowej[9][10], a awans został ogłoszony 10 listopada 2007 roku w Warszawie, w trakcie uroczystości „Katyń Pamiętamy – Uczcijmy Pamięć Bohaterów”.
5 października 2007 roku minister obrony narodowej Aleksander Szczygło mianował go pośmiertnie na stopień porucznika[11][12][13]. Awans został ogłoszony 9 listopada 2007 roku w Warszawie, w trakcie uroczystości „Katyń Pamiętamy – Uczcijmy Pamięć Bohaterów”[14][15][16].
Odznaczenia
- Krzyż Kampanii Wrześniowej - pośmiertnie 1 stycznia 1986
- Medal Pamiątkowy za Wojnę 1918–1921[3]
Zobacz też
Przypisy
- 1 2 3 Tarczyński i in. 2000 ↓, s. 263.
- ↑ Rocznik Oficerski Rezerw 1934 ↓, s. 51, 898.
- 1 2 3 4 Księga Cmentarna Katynia 2000 ↓, s. 7.
- ↑ 20 lat temu otwarto Polski Cmentarz Wojenny w Katyniu - Redakcja Polska - polskieradio.pl [online], polskieradio.pl [dostęp 2024-06-27] (pol.).
- ↑ Księga Cmentarna Katynia 2000 ↓, s. LIII.
- ↑ Historia Zbrodni Katynskiej [online] [dostęp 2024-11-17] (pol.).
- ↑ Orzeł Biały. Polska walcząca o wolność., pbc.uw.edu.pl, 9 października 1948, s. 4 [dostęp 2024-11-17] (pol.).
- ↑ Auswärtiges Amt, „Amtliches Material zum Massenmord von Katyn“, 1943, s. 168 [dostęp 2024-11-17] (niem.).
- ↑ Decyzja Nr 89 Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 4 października 2007 roku nie została ogłoszona w Dzienniku Urzędowym MSWiA.
- ↑ Lista osób zamordowanych w Katyniu, Charkowie, Twerze i Miednoje mianowanych pośmiertnie na kolejne stopnie. [online], web.archive.org, s. 239 [dostęp 2024-11-17] [zarchiwizowane z adresu 2016-03-27] (pol.).
- ↑ Lista osób zamordowanych w Katyniu, Charkowie, Twerze i Miednoje mianowanych pośmiertnie na kolejne stopnie. [online], web.archive.org, s. 129 [dostęp 2024-11-17] [zarchiwizowane z adresu 2016-03-27] (pol.).
- ↑ Decyzja Nr 439/MON Ministra Obrony Narodowej z dnia 5 października 2007 w sprawie mianowania oficerów Wojska Polskiego zamordowanych w Katyniu, Charkowie i Twerze na kolejne stopnie oficerskie. Decyzja nie została ogłoszona w Dzienniku Urzędowym MON.
- ↑ Zbrodnia katyńska, miedzy prawdą i kłamstwem [online], edukacja.ipn.gov.pl, 2008, s. 215 [dostęp 2024-09-17] (pol.).
- ↑ Prezydent RP wziął udział w uroczystościach „Katyń Pamiętamy – Uczcijmy Pamięć Bohaterów” [online], prezydent.pl [dostęp 2024-08-26] (pol.).
- ↑ Harmonogram odczytywania nazwisk osób zamordowanych w Katyniu, Charkowie, Twerze i Miednoje mianowanych pośmiertnie na kolejne stopnie [online], policja.pl, s. 1-4 [dostęp 2024-08-28] (pol.).
- ↑ „Katyń Pamiętamy – Uczcijmy Pamięć Bohaterów”. Portal polskiej Policji. [dostęp 2023-09-15].
Bibliografia
- Rocznik Oficerski Rezerw 1934. Wielkopolska Biblioteka Cyfrowa, 1934. [dostęp 2016-06-11].
- Jan Kiński, Helena Malanowska, Urszula Olech, Wacław Ryżewski, Janina Snitko-Rzeszut, Teresa Żach: Katyń. Księga Cmentarna Polskiego Cmentarza Wojennego. Marek Tarczyński (red.). Warszawa: Oficyna Wydawnicza RYTM, 2000. ISBN 83-905590-7-2.
- Убиты в Катыни. Księga pamięci polskich jeńców wojennych – więźniów obozu NKWD w Kozielsku, rozstrzelanych decyzją Biura Politycznego Komitetu Centralnego Wszechzwiązkowej Komunistycznej Partii (b) z 5 marca 1940 roku. Лариса Еремина (red.). Moskwa: Stowarzyszenie Memoriał, 2015. ISBN 978-5-78700-123-5.