Marian Trzebiński (pilot)
| 21/2 zwycięstwa | |
| Data i miejsce urodzenia | |
|---|---|
| Data i miejsce śmierci | |
| Przebieg służby | |
| Siły zbrojne | |
| Formacja | |
| Jednostki |
133. eskadra myśliwska |
| Stanowiska |
dowódca dywizjonu |
| Główne wojny i bitwy | |
| Odznaczenia | |
Marian Trzebiński (ur. 31 marca 1913 w Sosnowcu, zm. 6 listopada 2002 w Ontario) – pilot major Polskich Sił Powietrznych, dowódca dywizjonu 316 i 317, kawaler Virtuti Militari.
Życiorys
Syn Jana i Wiktorii z domu Prażuch. Uczył się w gimnazjum im. Reja w Kielcach, w 1933 r. uzyskał maturę po ukończeniu Państwowego Seminarium Nauczycielskiego. Zgłosił się do odbycia służby wojskowej i jako ochotnik wybrał służbę w lotnictwie[1]. Został przyjęty do Szkoły Podchorążych Lotnictwa. Ukończył ją w 1936 r. z 10. lokatą i został przydzielony do 133. eskadry myśliwskiej. W październiku 1937 r. został przeniesiony do nowo sformowanej 161. eskadry myśliwskiej.
Po wybuchu II wojny światowej brał udział w walkach obronnych w składzie 161. em. Zaliczono mu zestrzelenie jednej maszyny Luftwaffe, był to He 45[2]. Po agresji ZSRR na Polskę został ewakuowany przez Rumunię do Francji. Przeszedł przeszkolenie na sprzęcie francuskim i służył od marca 1940 r. w składzie Groupe de Chasse II/1 w Châteaudun[3]. 21 maja, wspólnie z pilotami francuskimi zestrzelił He 111[4]. 3 czerwca prawdopodobnie zestrzelił kolejnego He 111[5], 12 czerwca wspólnie z francuskim pilotem uzyskał zestrzelenie Hs 126[6].
Po upadku Francji został ewakuowany do Wielkiej Brytanii. Zgłosił się do służby w Polskich Sił Powietrznych, uzyskał numer służbowy RAF P-1250[7]. Przeszedł przeszkolenie w obsłudze brytyjskiego sprzętu w 55. OTU, 28 marca 1941 r. otrzymał przydział do dywizjonu 317. W trakcie służby objął obowiązki dowódcy eskadry. 28 grudnia 1942 r. otrzymał awans na stanowisko dowódcy 316. dywizjonu, które zdał 15 września 1943 r. i odszedł na stanowisko oficera łącznikowego w 9. Grupie RAF. Przeszedł szkolenie na kursie instruktorów pilotażu i w 1944 został przeniesiony do 16. (Polskiej) Szkoły Pilotażu Podstawowego w Newton[8]. Od 6 września 1945 r. zajmował stanowisko dowódcy dywizjonu 317 i pełnił je do rozformowania tej jednostki[9].
Po demobilizacji nie zdecydował się na powrót do Polski i pozostał na emigracji. Zmarł 6 listopada 2002 r. i został pochowany na Saint Marys Catholic Cemetery w Barrie[10].
Ordery i odznaczenia
Za swą służbę otrzymał odznaczenia[11]:
- Krzyż Srebrny Virtuti Militari nr 8416,
- Krzyż Walecznych – trzykrotnie,
- Medal Lotniczy – dwukrotnie,
- Polowa Odznaka Pilota.
Przypisy
- ↑ Zieliński, Krzystek 2002 ↓, s. 221.
- ↑ Rapiński 2017 ↓, s. 88.
- ↑ Śliżewski 2010 ↓, s. 153.
- ↑ Śliżewski 2010 ↓, s. 170.
- ↑ Śliżewski 2010 ↓, s. 232.
- ↑ Śliżewski 2010 ↓, s. 315.
- ↑ Krzystek 2012 ↓, s. 583.
- ↑ Zieliński, Krzystek 2002 ↓, s. 222.
- ↑ Król 1990 ↓, s. 262.
- ↑ Marian Trzebiński. Niebieska eskadra - groby, cmentarze, pomniki, miejsca pamięci polskich lotników. [dostęp 2025-02-11]. (pol.).
- ↑ Trzebiński Marian. Personel Polskich Sił Powietrznych w Wielkiej Brytanii 1940-1947. [dostęp 2025-02-11]. (pol.).
Bibliografia
- Wacław Król: Polskie dywizjony lotnicze w Wielkiej Brytanii 1940-1945. Warszawa: Wydawnictwo Ministerstwa Obrony Narodowej, 1990. ISBN 83-11-07695-2. OCLC 834110269.
- Tadeusz Jerzy Krzystek, [Anna Krzystek]: Polskie Siły Powietrzne w Wielkiej Brytanii w latach 1940-1947 łącznie z Pomocniczą Lotniczą Służbą Kobiet (PLSK-WAAF). Sandomierz: Stratus, 2012. ISBN 978-83-61421-59-7. OCLC 276981965.
- Jerzy Pawlak: Absolwenci Szkoły Orląt: 1925-1939. Warszawa: Retro-Art, 2009. ISBN 83-87992-22-4. OCLC 69472829.
- Piotr Rapiński: Lotnictwo Armii "Łódź". Łódź: Księży Młyn Dom Wydawniczy, 2017. ISBN 978-83-7729-437-6. OCLC 1084543873.
- Grzegorz Śliżewski: Gorzka słodycz Francji : polscy piloci myśliwscy wiosny 1940. Warszawa ; Piekary Śląskie: ZP Wydawnictwo - ZP Grupa, 2010. ISBN 978-83-61529-42-2. OCLC 750525221.
- Józef Zieliński, Tadeusz Krzystek: Dowódcy dywizjonów Polskich Sił Powietrznych na Zachodzie = Commanders of the Polish Air Force squadrons in the West. Poznań: Bellona, 2002. ISBN 83-11-09553-1. OCLC 52033660.