Mieczysław Dziewoński
| Data i miejsce urodzenia |
3 grudnia 1895 |
|---|---|
| Data i miejsce śmierci |
8–9 maja 1940 |
| Zawód, zajęcie |
handlowiec |
| Odznaczenia | |
 _2r_BAR.svg.png){kind=small}  | |
Mieczysław Dziewoński (ur. 3 grudnia 1895 w Lednicy Górnej, zm. 8–9 maja 1940 w Kalininie) – polski handlowiec, działacz niepodległościowy i oficer rezerwy Wojska Polskiego.
Życiorys
Urodził się w ówczesnym powiecie wielickim Królestwa Galicji i Lodomerii, w rodzinie Jakuba, doktora praw, wieloletniego prezesa Towarzystwa Gimnastycznego „Sokół” w Wieliczce, i Agnieszki z Batków[1][2][3]. Był bratem Władysława, Tadeusza (ur. 1892), żołnierza 3 pułku piechoty Legionów Polskich, odznaczonego Krzyżem Niepodległości, Wandy i Jadwigi zamężnej z Tadeuszem Lorenzem, także żołnierzem Legionów Polskich[1][3]. Przed I wojną światową uczył się w gimnazjum[1].
Od 8 sierpnia 1914 służył w oddziałach strzeleckich[1]. Początkowo w 2 szwadronie kawalerii II Brygady LP (od 25 marca 1916 2 pułku ułanów), później w oddziale konnym 6 pułku piechoty i ponownie w 2 pułku ułanów[1]. Od 21 maja do 22 lipca 1915 uczestniczył w III kursie Szkoły Podchorążych LP. Kurs ukończył z „postępem dostatecznym”, został mianowany aspirantem oficerskim z oznakami i poborami sekcyjnego oraz przydzielony do batalionu uzupełniającego nr II[4]. Później awansował na plutonowego[1]. Po kryzysie przysięgowym (lipiec 1917) kontynuował służbę w Polskim Korpusie Posiłkowym. Po bitwie pod Rarańczą (15/16 lutego 1918) został internowany w Chust[5].
W 1918 walczył w obronie Lwowa[1]. Od 23 czerwca 1920 służył w Wojsku Polskim jako ochotnik[5]. 1 czerwca 1921 pełnił służbę w 64 pułku piechoty, a jego oddziałem macierzystym był 7 dywizjon taborów[6]. 28 października 1921 został zdemobilizowany w stopniu podporucznika Wojsk Taborowych i przydzielony w rezerwie do 7 dywizjon taborów w Poznaniu[7][8]. 8 stycznia 1924 został zatwierdzony w stopniu porucznika ze starszeństwem z 1 czerwca 1919 i 87. lokatą w korpusie oficerów rezerwy taborowych[9][10]. Posiadał wówczas przydział w rezerwie do 8 dywizjonu taborów w Toruniu[11][12]. W 1934, jako oficer rezerwy pozostawał w ewidencji Powiatowej Komendy Uzupełnień Gdynia i posiadał przydział do Kadry 8 dywizjonu taborów w Toruniu[13].
Po zwolnieniu z wojska ukończył Wyższe Studium Handlowe w Krakowie[5].
W nieznanych okolicznościach, po agresji ZSRR na Polskę (17 września 1939), dostał się do sowieckiej niewoli i został osadzony w obozie w Ostaszkowie[14]. 7 maja 1940 został przekazany do dyspozycji naczelnika Zarządu NKWD Obwodu Kalinińskiego[14]. 8 lub 9 maja 1940 został zamordowany w Kalininie (obecnie Twer) i pogrzebany w Miednoje[14]. Od 2 września 2000 spoczywa na Polskim Cmentarzu Wojennym w Miednoje[15].
5 października 2007 minister obrony narodowej Aleksander Szczygło mianował go pośmiertnie na stopień kapitana[16]. Awans został ogłoszony 9 listopada 2007, w Warszawie, w trakcie uroczystości „Katyń Pamiętamy – Uczcijmy Pamięć Bohaterów”.
12 kwietnia 2017 w Wieliczce zasadzono Dąb Pamięci Mieczysława Dziewońskiego[3].
Ordery i odznaczenia
- Krzyż Niepodległości – 4 lutego 1932 „za pracę w dziele odzyskania niepodległości”[17]
- Krzyż Walecznych dwukrotnie – 16 września 1922 „za udział w b. Legionach Polskich”[18][5]
- Medal Pamiątkowy za Wojnę 1918–1921[5]
Zobacz też
Przypisy
- 1 2 3 4 5 6 7 Janusz Cisek, Ewa Kozłowska, Łukasz Wieczorek: Słownik Legionistów Polskich 1914-1918 : Dziewoński Mieczysław. Muzeum Józefa Piłsudskiego w Sulejówku. [dostęp 2025-02-15].
- ↑ Księga Cmentarna Miednoje 2005 ↓, s. 169, tu urodzony w Wieliczce.
- 1 2 3 Dęby Katyńskie w Wieliczce. Starostwo Powiatowe w Wieliczce. [dostęp 2025-02-15].
- ↑ Lenkiewicz, Sujkowski i Zieliński 1930 ↓, s. 272.
- 1 2 3 4 5 Księga Cmentarna Miednoje 2005 ↓, s. 169.
- ↑ Spis oficerów 1921 ↓, s. 398.
- ↑ Pierwsza lista 1921 ↓, s. 2, Wojska Taborowe.
- ↑ Spis oficerów rezerwy 1922 ↓, s. 59.
- ↑ Rocznik Oficerski 1923 ↓, s. 1045.
- ↑ Rocznik Oficerski 1924 ↓, s. 955.
- ↑ Rocznik Oficerski 1923 ↓, s. 1035.
- ↑ Rocznik Oficerski 1924 ↓, s. 945.
- ↑ Rocznik Oficerski Rezerw 1934 ↓, s. 186, 718.
- 1 2 3 Убиты в Калинине 2019 ↓, s. 369.
- ↑ Księga Cmentarna Miednoje 2005 ↓, s. LXXVI.
- ↑ Decyzja Nr 439/MON Ministra Obrony Narodowej z dnia 5 października 2007 w sprawie mianowania oficerów Wojska Polskiego zamordowanych w Katyniu, Charkowie i Twerze na kolejne stopnie oficerskie. Decyzja nie została ogłoszona w Dzienniku Urzędowym MON.
- ↑ M.P. z 1932 r. nr 29, poz. 35.
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 31 z 16 września 1922, s. 699.
Bibliografia
- Dziennik Personalny Ministerstwa Spraw Wojskowych. [dostęp 2023-10-30].
- Spis oficerów służących czynnie w dniu 1.6.1921 r.. Ministerstwo Spraw Wojskowych, 1921.
- Pierwsza lista oficerów rezerwowych WP. Warszawa: Ministerstwo Spraw Wojskowych, 1921.
- Alfabetyczny spis oficerów rezerwy. Warszawa: Ministerstwo Spraw Wojskowych, 1922-05-01.
- Rocznik Oficerski 1923. Warszawa: Ministerstwo Spraw Wojskowych, 1923.
- Rocznik Oficerski 1924. Warszawa: Ministerstwo Spraw Wojskowych, 1924.
- Rocznik Oficerski Rezerw 1934. Biuro Personalne Ministerstwa Spraw Wojskowych, 1934.
- Убиты в Калинине, захоронены в Медном. Лариса Еремина (red.). T. 1: Биограммы военнопленных А–Л. Moskwa: Общество «Мемориал», 2019. ISBN 978-5-6041921-4-6.
- Zuzanna Gajowniczek, Bernadetta Gronek, Bernard Kayzer: Miednoje. Księga Cmentarna Polskiego Cmentarza Wojennego. Grzegorz Jakubowski (red.). T. 1 A–Ł. Warszawa: Rada Ochrony Pamięci Walk i Męczeństwa, 2005. ISBN 83-89474-06-9.
- Wacław Lenkiewicz, Andrzej Sujkowski, Hugo Zieliński: Księga Pamiątkowa 1830 – 29 XI 1930. Szkice z dziejów piechoty polskiej. Ostrów-Komorowo: Szkoła Podchorążych Piechoty, 1930.