Oratorium na Wielkanoc (BWV 249)
 Strona tytułowa autografu z 1738 r. z tytułem w języku łacińskim | |
| Kompozytor | |
|---|---|
| Forma muzyczna | |
| Czas powstania |
1725 |
| Miejsce powstania | |
| Tekst |
Ewangelia Marka, Picander (?) |
| Data premiery |
|
| Miejsce premiery |
Lipsk |
| Czas trwania |
ok. 40 min |
Oratorium na Wielkanoc (łac. Oratorium Festo Paschali, niem. Oster-Oratorium), BWV 249, incipit Kommt, eilet und laufet – oratorium Jana Sebastiana Bacha. Pierwsza wersja została przez kompozytora ukończona 1 kwietnia 1725. Istnieją co najmniej trzy różne wersje, z istotnymi modyfikacjami, wśród nich świecka kontrafaktura jako kantata urodzinowa dla niemieckiego księcia. Całość w dużej mierze opiera się na materiale zaginionej kantaty, tzw. Pasterskiej, BWV 249a, z której zachowało się jedynie libretto.
Tematem oratorium są wydarzenia Niedzieli Wielkanocnej, gdy św. Piotr (tenor) i św. Jan Apostoł spieszą do grobu Jezusa i znajdują go pustym. Inne partie utworu to Maria Magdalena (alt) i Maria, matka Jakuba (sopran). Domniemanym autorem tekstu, opartego w znacznej mierze na Ewangelii Marka (16: 1–8), był poeta i librecista wielu utworów Bacha – Picander.
Pierwsze wykonania miały miejsce w Lipsku: po raz pierwszy 1 kwietnia 1725, a następnie w 1738, między 1743 a 1746 oraz 6 kwietnia 1749.
Budowa
Spośród trzech utworów nazwanych przez samego kompozytora oratorio żadne nie reprezentuje tej formy muzycznej; są one raczej rodzajem misterium lub szeroko rozbudowanej kantaty.
| Nr | Forma | Obsada | Tytuł |
|---|---|---|---|
| 1 | Sinfonia | ||
| 2 | Adagio | ||
| 3 | Duet | Tenor, bas | Kommt, eilet und laufet |
| 4 | Recytatyw | SATB | O kalter Männer Sinn |
| 5 | Aria | Sopran | Seele, deine Spezereien |
| 6 | Recytatyw | ATB | Hier ist die Gruft |
| 7 | Aria | Tenor | Sanfte soll mein Todeskummer |
| 8 | Recytatyw | Sopran, alt | Indessen seufzen wir |
| 9 | Aria | Alt | Saget, saget mir geschwinde |
| 10 | Recytatyw | Bas | Wir sind erfreut |
| 11 | Chór | SATB | Preis und Dank |
Nagrania
Oratorium zostało nagrane przez takich wykonawców specjalizujących się w wykonawstwie historycznym, jak Helmuth Rilling (Hänssler, 1980), Andrew Parrott (Virgin Veritas, 1993), Philippe Herreweghe (Harmonia Mundi France, 1994), Ton Koopman (Erato / Teldec, 1998), Paul McCreesh (Archiv Produktion, 2000) oraz Masaaki Suzuki (BIS, 2004).
Bibliografia
- Albert Schweitzer: Jan Sebastian Bach. Kraków: Polskie Wydawnictwo Muzyczne, 1987.
- Ernest Zavarsky: Jan Sebastian Bach. Kraków: Polskie Wydawnictwo Muzyczne, 1973.
- Tim Dowley: Bach. Kraków: Polskie Wydawnictwo Muzyczne, 2000.
Linki zewnętrzne
- Oratorium na Wielkanoc – nuty dostępne w bibliotece cyfrowej International Music Score Library Project
- Oratorium na Wielkanoc BWV 249 na bach-cantatas
- Tłumaczenie na język angielski