Osiedle im. Carla Legiena
Osiedle im. Carla Legiena (niem. Wohnstadt Carl Legien) – modernistyczne osiedle domów mieszkalnych (miasto-sypialnia) w Berlinie, w okręgu administracyjnym Pankow, w dzielnicy Prenzlauer Berg. Wzniesione w latach 1928–1930 według projektu Brunona Tauta i Franza Hillingera.
W lipcu 2008 osiedle im. Carla Legiena wraz z pięcioma innymi modernistycznymi zespołami mieszkaniowymi Berlina zostało wpisane na listę dziedzictwa kulturowego UNESCO[1].
Historia
Osiedle im. Carla Liegena powstało w trakcie przebudowy północnej części Prenzlauer Berg na przełomie lat 20. i 30. XX wieku. Po zastoju budowlanym spowodowanym I wojną światową nowy program budownictwa mieszkaniowego Republiki Weimarskiej zaowocował powstaniem wielu nowych osiedli. W dzielnicy Prenzlauer Berg oprócz osiedla Liegena wzniesiono również osiedle spółdzielni mieszkaniowej GEHAG[2].
Osiedle Liegena zostało zaprojektowane w 1925 przez ówczesnego kierownika biura projektowego spółdzielni mieszkaniowej GEHAG, Franza Hiligera. Projekt zakładał budowę 1145 jedno- do trzypokojowych mieszkań na powierzchni 8,4 ha. Wzorem dla Hillingera było powstałe w latach 1920–1921 osiedle rotterdamskie Tusschendijken według planów holenderskiego architekta J.J.P. Ouda, z którym bliskie kontakty utrzymywał drugi z budowniczych Bruno Taut.
Taut i Hilliger zaprojektowali osiedle składające się z sześciu podłużnych cztero- i pięciopiętrowych bloków w formie litery U, zgrupowanych wokół zielonych dziedzińców wewnętrznych. Bloki od strony ulicy otrzymały ciepłą żółtą elewację, co optycznie poszerzyło ulice.
W latach 1990–2004 przeprowadzono gruntowną renowację kompleksu. Obecnie (2008) osiedle objęte jest ochroną zabytków, a w lipcu 2008 zostało wpisane wraz z pięcioma innymi modernistycznymi zespołami mieszkalnymi Berlina na listę dziedzictwa kulturowego UNESCO.
Galeria
Budynki przy Sodtkestr. 5
Budynki przy Trachtenbrodtstr. 26
Budynki przy Sodtkestr. 19
Budynki przy Trachtenbrodtstr. 20
Budynki przy Trachtenbrodtstr. 10
Nazwa osiedla
Osiedle zostało nazwane na cześć niemieckiego przywódcy związków zawodowych Carla Legiena. Legien wraz z Hugo Stinnesem był głównym twórcą porozumienia, później ochrzczonego od ich nazwisk Porozumieniem Stinnesa i Legiena (niem. Stinnes-Legien-Abkommen), w którym po raz pierwszy w Niemczech oficjalnie uznano pełną wolność tworzenia i działania związków zawodowych, potwierdzoną następnie w Konstytucji Republiki Weimarskiej, oraz wprowadzono ośmiogodzinny dzień pracy.
Przypisy
- ↑ Monika Kuc. Niemieckie zabytki skromne i gustowne. „Rzeczpospolita”, 12.08.2008. [dostęp 2008-11-20].
- ↑ Gemeinnützige Heimstätten-, Spar- und Bau-Aktiengesellschaft (GEHAG)
Bibliografia
- Winfried Nerdinger, Cornelius Tafel, Architekturmuseum der Technischen Universität München: Architekturführer Deutschland: 20. Jahrhundert. Birkhäuser, 1996. ISBN 3-7643-5287-6. (niem.).
- Monika Kuc. Niemieckie zabytki skromne i gustowne. „Rzeczpospolita”, 12.08.2008. [dostęp 2008-11-20].
Linki zewnętrzne
- Berlin. Senatsverwaltung für Stadtentwicklung: Berliner Siedlungen der 1920er Jahre auf der UNESCO Welterbe-Liste Wohnstadt Carl Legien. [dostęp 2008-11-20]. (niem.).