Polski Związek Gier Sportowych

Polski Związek Gier Sportowych ( w skrócie PZGS) – związek powstał w 1928 roku w Warszawie, zastąpił on stowarzyszenie polskiego związku gier ruchowych (PZGR)[1]. Pierwszym prezesem został Tadeusz Chrapowicki, był w nim od 1928 do 1930. PZGS kierował rozwojem: Koszykówki, siatkówki, Szczypiorniaka, Hazeny i Rugby (sport). W latach 1932-1938 organizowali kursy instruktorskie, szkoleniowe i sędziowskie ze Związkiem Piłki Ręcznej w Polsce.Od 1936 działał pod nazwą Polski Związek Piłki Ręcznej. W 1945 został reaktywowany w Krakowie. Od 1949 istniał pod nazwą Polski Związek Koszykówki, Siatkówki i Szczypiorniaka. Od 1950 – w wyniku ogólnej reformy sportu i likwidacji związków sportowych – działała Sekcja Koszykówki, Siatkówki i Szczypiorniaka Głównego Komitetu Kultury Fizycznej, z której w 1953 wyodrębniono 3 odrębne sekcje: koszykówki, siatkówki i piłki ręcznej. W 1957 utworzono samodzielne związki -Polski Związek Koszykówki, Polski Związek Piłki Siatkowej i Związek Piłki Ręcznej w Polsce.

Członkowie zarządu

  • Tadeusz Chrapowicki – pierwszy prezes (lata 1928–1930)
  • Wiktor Kwast-kierownik związku w latach 1930–1933[2]
  • Stanisław Poroszewski – wieloletni kierownik związku, opiekował się sekcją koszykówki[3]
  • Helena Olszewska – wiceprezeska od 1929 do 1930, w późniejszych latach członkini zarządu[4]
  • Jadwiga Miedzińska – kierowniczka referatu hazeny od 1929 do 1930, wiceprezeska zarządu od 1931[4]
  • Wanda Prażmowska –Kierowniczka wydziału Gier i Dyscyplin[4]
  • Felicja Tryburska – członkini zarządu od 1930[4]
  • Stanisława Chrupczałowska – kierowniczka referatu hazeny w 1931 roku[4]
  • Anna Pruszyńska – sekretarz związku w 1931[4]
  • Jan Rosoński – kierownik referatu hazeny[4]

Mistrzostwa Polski zorganizowane przez PZGS

  • Od 1928 roku do 1935 roku – Mistrzostwa Polski w Hazenie[5]
  • 1930 do 1935 – Mistrzostwa Polski w Piłce Ręcznej
  • Od 1928 do 1935 - Mistrzostwa Polski w Koszykówce
  • Od 1929 do 1935 – Mistrzostwa Polski w Siatkówce
  • 1932-1936 Puchar Polskiego Związku Gier Sportowych (tzw. zimowe mistrzostwa Polski)

Zespoły grające w hazeny z Polskiego Związku Gier Sportowych

  • AZS Warszawa  [5][4]
  • RKS Drukarz (hazena i piłka ręczna)
  • Polonia Warszawa[4]
  • HKS Łódź[4]
  • WKS Legia[5]
  • Warta Poznań[4]
  • Legia Warszawa[4]
  • KSS PIWF[5]
  • KS Polonia (hazena i piłka ręczna)[5]
  • RKS Skra (hazena i piłka ręczna)[5]
  • Grażyna Warszawa[4]
  • HKS Varsovia[5]
  • KS Warszawianka[5]
  • Cracovia Kraków[4]
  • IKP Łódź[4]
  • Ż. Akademickie Stowarzyszenie Sportowe[5]
  • Makabi Warszawa[6]
  • ŁKS Łódź  [4][5]

Zespoły grające w koszykówkę z Polskiego Związku Gier Sportowych

  • AZS Warszawa[7]
  • Skra Warszawa[7]
  • Makabi Warszawa[6]
  • Varsovia Warszawa[7]
  • Legia Warszawa[7]
  • YMCA Łódz[7][8],
  • Polonia Warszawa[9]
  • HKS Łódź[7]

Zespoły grające w piłkę ręczną z Polskiego Związku Gier Sportowych

  • RKS Drukarz[5]
  • SZS Fort Bema[5]
  • AZS Warszawa[5]
  • WKS Legia[5]
  • RKS Marymont[5]
  • KSS PIWF[5]
  • KS Polonia[5]
  • RKS Skra[5]
  • RKS Ursus[5]
  • HKS Varsovia  [5]
  • KS Warszawianka  [5]
  • RDS TUR Zieloni Zielonka[5]
  • RKS Znicz Pruszków[5]

Zespoły grające w siatkówkę z Polskiego Związku Gier Sportowych

  • AZS Warszawa[6]
  • Makabi Warszawa[6]
  • YMCA Łódź
  • AZS Wilno
  • Sokół Macierz Lwów
  • WKS Łódź
  • Ognisko Wilno
  • Ognisko Białystok
  • Absolwenci Łódź
  • Unia Lublin
  • ŁKS Łódź
  • Cracovia
  • HKS Łódź
  • YMCA Kraków

Wydawnictwo Polskiego Związku Gier Sportowych

W 1934 roku wydano książkę pod znakiem własnego wydawnictwa Polskiego Związku Gier Sportowych pod tytułem „Szczypiorniak oficjalne przepisy i komentarze. Która była drugim wydaniem przepisów anulująca pierwsze przepisy piłki ręcznej z 1930 roku. Była to praca członków zarządu PZGS pp. Zięba i Z. Nowa[10].

Przypisy

  1. Redaktor:https://polskie.rugby/artykul/11375/rugbisci-w-powstaniu-warszawskim [Online],prasa archiwalna, historia rugby, 02.08.2024
  2. Autor: Krystyna Engelking, Opracowanie: Anna Engelking https://magazyn1911.pl/wp-content/uploads/2024/11/1911-nr-197-2024-v20-www.pdf Magazyn sportowy
  3. Redaktor https://www.facebook.com/story.php?story_fbid=1019430106891336&id=100064730677102&_rdr [Online]
  4. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 Hazena i piłka ręczna kobiet w Polsce w latach 1925–1939 Teresa Drozdek-Małolepsza https://czasopisma.ujd.edu.pl/index.php/sport/article/view/339/296 Praca Naukowa 2017
  5. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 Z kart historii warszawskiej piłki ręcznej. Odcinek I – Panie mają pierwszeństwo Redaktor 27 kwietnia 2020 https://wmzpr.pl/aktualnosci/odcinek-i-panie-maja-pierwszenstwo/ [Online] artykuł, historia sportu, historia sportu kobiet
  6. 1 2 3 4 Redaktor https://makabiwarszawa.com/historia/ [Online] Historia klubu sportowego
  7. 1 2 3 4 5 6 Opracowanie: MARCIN BODZIACHOWSK https://legiakosz.com/historia [online] Historia klubu sportowego.
  8. Redaktor, https://uml.lodz.pl/aktualnosci-lodzpl/artykul-lodzpl/klub-sportowy-ymca-jak-legendarny-klub-przeszedl-do-historii-id44271/2021/10/6/ [onlinne] artykuł, Historia sportu w Łodzi, Historia klubu sportowego
  9. Redaktor https://kks.poloniawarszawa.com/i/historia/17 [Online] historia klubu
  10. https://antykwariatwaw.pl/pl/p/Szczypiorniak-Oficjalne-przepisy-i-komentarze-Polski-Zwiazek-Gier-Sportowych-1934/131787 [online] antykwariat.