Rhagomyini

	Rhagomyini
	Pardiñas, Tinoco, Barbière, Ronez, Cañón, G. Lessa, C. Koch & J. Brito, 2022
	Systematyka
Domena	eukarionty
Królestwo	zwierzęta
Typ	strunowce
Podtyp	kręgowce
Gromada	ssaki
Podgromada	żyworodne
Infragromada	łożyskowce
Rząd	gryzonie
Podrząd	Supramyomorpha
Infrarząd	myszokształtne
Nadrodzina	myszowe
Rodzina	chomikowate
Podrodzina	bawełniaki
Plemię	Rhagomyini
	Typ nomenklatoryczny
	Plemienia: Rhagomys O. Thomas, 1917; Rodzaju: Hesperomys rufescens O. Thomas, 1886
Rodzaje i gatunki
	Rhagomys O. Thomas, 1917 – drzewomyszor; 4 gatunki – zobacz opis w tekście
	Rhagomys O. Thomas, 1917 – drzewomyszor; 4 gatunki – zobacz opis w tekście

Rhagomyini – monotypowe plemię ssaków z podrodziny bawełniaków (Sigmodontinae) w obrębie rodziny chomikowatych (Cricetidae).

Rozmieszczenie gepgraficzne

Plemię obejmuje gatunki występujące w Ameryce Południowej^[4]^[5]^[6].

Morfologia

Długość ciała (bez ogona) 82–103 mm, długość ogona 85–107 mm, długość ucha 10–15 mm, długość tylnej stopy 17–22 mm; masa ciała 16–32 g^[5]^[7].

Systematyka

Plemię wyróżnił w 2022 roku międzynarodowy zespół zoologów (Argentyńczycy Ulyses Francisco José Pardiñas i Christophe Ronez, Ekwadorczycy Nicolás Tinoco i Jorge Brito M., Francuz Franck Barbière, Chilijka Carola Cañón, Brazylijka Gisele Mendes Lessa oraz Niemka Claudia Koch) w artykule zatytułowanym Różnice morfologiczne w hiperróżnorodnym kladzie ssaków: nowy morfotyp i plemię neotropikalnych chomikowatych, opublikowanym w czasopiśmie „Zoological Journal of the Linnean Society”^[1]. Rodzaj Rhagomys zdefiniował w 1917 roku angielski zoolog Oldfield Thomas w artykule zatytułowanym O układzie południowoamerykańskich szczurów spokrewnionych z Oryzomys i Rhipidomys, opublikowanym w czasopiśmie „The Annals and magazine of natural history”^[2]. Gatunkiem typowym jest (oryginalne oznaczenie) drzewomyszor rudawy (R. rufescens).

Etymologia

Rhagomys: gr. ῥαξ rhax, ῥαγος rhagos ‘grono, jagoda’^[8]; μυς mus, μυος muos ‘mysz’^[9]; Pardiñas i współpracownicy (2022) sugerują również kombinacją: ῥαγοω rhagoō ‘pęknąć’; μυς mus, μυος muos ‘mysz’^[1].

Podział systematyczny

Do plemienia należy jeden rodzaj Rhagomys z następującymi gatunkami^[10]^[7]^[4]^[3]:

Gatunek	Autor i rok opisu	Nazwa zwyczajowa^[3]	Podgatunki^[5]^[4]^[7]	Rozmieszczenie geograficzne^[5]^[4]^[7]	Podstawowe wymiary^[5]^[7]^[a]	Status IUCN^[11]
Rhagomys longilingua	Luna & B.D. Patterson, 2003	drzewomyszor długojęzykowy	gatunek monotypowy	rozproszone miejsca we wschodnich zboczach Andów w środkowej i południowo-wschodniej Peru i środkowo-zachodniej Boliwii; zakres wysokości: 450–2100 m n.p.m.	DC: 8,9–10,3 cm DO: 9,3–10,4 cm MC: 25–35 g	LC
Rhagomys septentrionalis	Moreno Cárdenas, Tinoco, L. Albuja & B.D. Patterson, 2021		gatunek monotypowy	endemit Ekwadoru: zachodnie pogórze Cordillera del Cóndor (Zamora-Chinchipe)	DC: około 9 cm DO: około 10 cm MC: brak danych	NE
Rhagomys rufescens	(O. Thomas, 1886)	drzewomyszor rudawy	gatunek monotypowy	endemit Brazylii: Espírito Santo, Minas Gerais, Rio de Janeiro, São Paulo i Santa Catarina; zakres wysokości: 0–1700 m n.p.m.	DC: 8,2–9,8 cm DO: 8,5–10,7 cm MC: 16–32 g	VU
Rhagomys jequitiba	Bonvicino, Pires, Lanes & Faria, 2024		gatunek monotypowy^[12]	endemit Brazylii: znany tylko z miejsca typowego w gminie Alto Jequitibá, Minas Gerais^[12]	DCO: 16,4–20,4 cm^[12] MC: 11–26 g^[12]	NE

Kategorie IUCN: LC – gatunek najmniejszej troski, VU – gatunek narażony; NE – gatunki niepoddane jeszcze ocenie.

Uwagi

↑ DC – długość ciała; DCO: długość ciała z ogonem;DO – długość ogona; MC – masa ciała

Przypisy

1 2 3 U.F.J. Pardiñas, N. Tinoco, F. Barbière, C. Ronez, C. Cañón, G.M. Lessa, C. Koch & J. Brito M.. Morphological disparity in a hyperdiverse mammal clade: a new morphotype and tribe of Neotropical cricetids. „Zoological Journal of the Linnean Society”. 196 (3), s. 1024, 2022. DOI: 10.1093/zoolinnean/zlac016. (ang.).
1 2 O. Thomas. On the Arrangement of the South American Rats allied to Oryzomys and Rhipidomys. „The Annals and Magazine of Natural History”. Eighth Series. 20, s. 192, 1917. (ang.).
1 2 3 Nazwy polskie za: W. Cichocki, A. Ważna, J. Cichocki, E. Rajska-Jurgiel, A. Jasiński & W. Bogdanowicz: Polskie nazewnictwo ssaków świata. Warszawa: Muzeum i Instytut Zoologii PAN, 2015, s. 254. ISBN 978-83-88147-15-9. (pol. • ang.).
1 2 3 4 C.J. Burgin, D.E. Wilson, R.A. Mittermeier, A.B. Rylands, T.E. Lacher & W. Sechrest: Illustrated Checklist of the Mammals of the World. Cz. 1: Monotremata to Rodentia. Barcelona: Lynx Edicions, 2020, s. 418. ISBN 978-84-16728-34-3. (ang.).
1 2 3 4 5 U. Pardiñas, P. Myers, L. León-Paniagua, N.O. Garza, J. Cook, B. Kryštufek, R. Haslauer, R. Bradley, G. Shenbrot & J. Patton. Opisy gatunków Cricetidae: U. Pardiñas, D. Ruelas, J. Brito, L. Bradley, R. Bradley, N.O. Garza, B. Kryštufek, J. Cook, E.C. Soto, J. Salazar-Bravo, G. Shenbrot, E. Chiquito, A. Percequillo, J. Prado, R. Haslauer, J. Patton & L. León-Paniagua: Family Cricetidae (True Hamsters, Voles, Lemmings and New World Rats and Mice). W: D.E. Wilson, R.A. Mittermeier & T.E. Lacher (redaktorzy): Handbook of the Mammals of the World. Cz. 7: Rodents II. Barcelona: Lynx Edicions, 2017, s. 484. ISBN 978-84-16728-04-6. (ang.).
↑ D.E. Wilson & D.M. Reeder (redaktorzy): Genus Rhagomys. [w:] Mammal Species of the World. A Taxonomic and Geographic Reference (Wyd. 3) [on-line]. Johns Hopkins University Press, 2005. [dostęp 2020-12-02].
1 2 3 4 5 Class Mammalia. W: Lynx Nature Books: All the Mammals of the World. Barcelona: Lynx Edicions, 2023, s. 267. ISBN 978-84-16728-66-4. (ang.).
↑ Jaeger 1959 ↓, s. 220.
↑ Jaeger 1959 ↓, s. 160.
↑ C.J. Burgin, J.S. Zijlstra, M.A. Becker, H. Handika, J.M. Alston, J. Widness, S. Liphardt, D.G. Huckaby & N.S. Upham: The ASM Mammal Diversity Database. [w:] ASM Mammal Diversity Database (Version 2.1) [on-line]. American Society of Mammalogists. [dostęp 2025-04-10]. (ang.).
↑ Taxonomy: Rhagomys – Genus. The IUCN Red List of Threatened Species. [dostęp 2025-04-07]. (ang.).
1 2 3 4 C.R. Bonvicino, C. Pires, R. de O. Lanes & M.B. Faria. The rare rodent genus Rhagomys (Rodentia, Sigmodontinae): biogeographical patterns and description of a new species. „Mammal Research”. 96, s. 559–575, 2024. DOI: 10.1007/s13364-024-00766-x. (ang.).

Bibliografia

E.C. Jaeger: Source-book of biological names and terms. Wyd. 3 (Revised second printing). Springfield: Charles C. Thomas, 1959, s. 1–316. (ang.).

[11] DC – długość ciała; DCO: długość ciała z ogonem;DO – długość ogona; MC – masa ciała

[par&inni-1] 1 2 3 U.F.J. Pardiñas, N. Tinoco, F. Barbière, C. Ronez, C. Cañón, G.M. Lessa, C. Koch & J. Brito M.. Morphological disparity in a hyperdiverse mammal clade: a new morphotype and tribe of Neotropical cricetids. „Zoological Journal of the Linnean Society”. 196 (3), s. 1024, 2022. DOI: 10.1093/zoolinnean/zlac016. (ang.).

[Thomas-2] 1 2 O. Thomas. On the Arrangement of the South American Rats allied to Oryzomys and Rhipidomys. „The Annals and Magazine of Natural History”. Eighth Series. 20, s. 192, 1917. (ang.).

[Cichocki&inni-3] 1 2 3 Nazwy polskie za: W. Cichocki, A. Ważna, J. Cichocki, E. Rajska-Jurgiel, A. Jasiński & W. Bogdanowicz: Polskie nazewnictwo ssaków świata. Warszawa: Muzeum i Instytut Zoologii PAN, 2015, s. 254. ISBN 978-83-88147-15-9. (pol. • ang.).

[Burgin&inni-4] 1 2 3 4 C.J. Burgin, D.E. Wilson, R.A. Mittermeier, A.B. Rylands, T.E. Lacher & W. Sechrest: Illustrated Checklist of the Mammals of the World. Cz. 1: Monotremata to Rodentia. Barcelona: Lynx Edicions, 2020, s. 418. ISBN 978-84-16728-34-3. (ang.).

[Pardiñas&inni-5] 1 2 3 4 5 U. Pardiñas, P. Myers, L. León-Paniagua, N.O. Garza, J. Cook, B. Kryštufek, R. Haslauer, R. Bradley, G. Shenbrot & J. Patton. Opisy gatunków Cricetidae: U. Pardiñas, D. Ruelas, J. Brito, L. Bradley, R. Bradley, N.O. Garza, B. Kryštufek, J. Cook, E.C. Soto, J. Salazar-Bravo, G. Shenbrot, E. Chiquito, A. Percequillo, J. Prado, R. Haslauer, J. Patton & L. León-Paniagua: Family Cricetidae (True Hamsters, Voles, Lemmings and New World Rats and Mice). W: D.E. Wilson, R.A. Mittermeier & T.E. Lacher (redaktorzy): Handbook of the Mammals of the World. Cz. 7: Rodents II. Barcelona: Lynx Edicions, 2017, s. 484. ISBN 978-84-16728-04-6. (ang.).

[Wilson&Reeder-6] D.E. Wilson & D.M. Reeder (redaktorzy): Genus Rhagomys. [w:] Mammal Species of the World. A Taxonomic and Geographic Reference (Wyd. 3) [on-line]. Johns Hopkins University Press, 2005. [dostęp 2020-12-02].

[amw-7] 1 2 3 4 5 Class Mammalia. W: Lynx Nature Books: All the Mammals of the World. Barcelona: Lynx Edicions, 2023, s. 267. ISBN 978-84-16728-66-4. (ang.).

[CITEREFJaeger1959[https://babel.hathitrust.org/cgi/pt?id=wu.89043220607&seq=260_220]-8] Jaeger 1959 ↓, s. 220.

[CITEREFJaeger1959[https://babel.hathitrust.org/cgi/pt?id=wu.89043220607&seq=200_160]-9] Jaeger 1959 ↓, s. 160.

[mdd-10] C.J. Burgin, J.S. Zijlstra, M.A. Becker, H. Handika, J.M. Alston, J. Widness, S. Liphardt, D.G. Huckaby & N.S. Upham: The ASM Mammal Diversity Database. [w:] ASM Mammal Diversity Database (Version 2.1) [on-line]. American Society of Mammalogists. [dostęp 2025-04-10]. (ang.).

[12] Taxonomy: Rhagomys – Genus. The IUCN Red List of Threatened Species. [dostęp 2025-04-07]. (ang.).

[bon&inni-13] 1 2 3 4 C.R. Bonvicino, C. Pires, R. de O. Lanes & M.B. Faria. The rare rodent genus Rhagomys (Rodentia, Sigmodontinae): biogeographical patterns and description of a new species. „Mammal Research”. 96, s. 559–575, 2024. DOI: 10.1007/s13364-024-00766-x. (ang.).

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]

[6]

[7]

[8]

[9]

[10]

[a]

[11]

[12]