Stanisław Chodorowski
 major piechoty | |
| Data i miejsce urodzenia |
16 grudnia 1887 |
|---|---|
| Data i miejsce śmierci | |
| Przebieg służby | |
| Siły zbrojne | |
| Jednostki |
batalion wartowniczy nr 32 |
| Stanowiska |
dowódca batalionu |
| Główne wojny i bitwy |
I wojna światowa |
| Odznaczenia | |
_BAR.svg.png){kind=small} .svg.png){kind=small} | |
Stanisław Chodorowski (ur. 16 grudnia 1887 w Kiszyniowie[1], zm. 9–11 kwietnia 1940) w Katyniu) – major piechoty Wojska Polskiego, ofiara zbrodni katyńskiej.
Życiorys
Urodził się w rodzinie Edwarda i Modesty Szymańskiej z Zarzyckich[2][3]. W 1908 złożył maturę w Szkole Handlowej w Kiszyniowie[3].
25 sierpnia 1908 wstąpił do oficerskiej szkoły wojennej w Wilnie. W 1910 był dowódcą kompanii w 57 Modlińskim Pułku Piechoty należącym do 15 Dywizji Piechoty. W 1913 został przeniesiony do 54 Mińskiego Pułku Piechoty w Kiszyniowie na stanowisko instruktora szkoły podoficerskiej. W 1914 został dowódcą 4. kompanii 41 Batalionu Zapasowego. Dowodził pododdziałem piechoty na froncie. Przez kilkanaście miesięcy był instruktorem Odeskiej Szkoły Chorążych, a później został przydzielony do armii rumuńskiej. Służył w 15 Dywizji Piechoty, później w III Batalionie i w Sądzie Wojennym jako tłumacz[3].
Po przyjęciu do Wojska Polskiego służył w 45 Pułku Piechoty. Uczestniczył w wojnie 1918–1921 w stopniu oficera[1]. 3 maja 1922 został zweryfikowany w stopniu kapitana ze starszeństwem z 1 czerwca 1919 i 174. lokatą w korpusie oficerów piechoty[4]. W lipcu 1922 został przeniesiony do 56 Pułku Piechoty Wielkopolskiej w Krotoszynie na stanowisko pełniącego obowiązki dowódcy III batalionu[5][6]. 1 grudnia 1924 został mianowany majorem ze starszeństwem z 15 sierpnia 1924 i 32. lokatą w korpusie oficerów piechoty[7]. W tym samym roku został przesunięty na stanowisko kwatermistrza[8]. W lutym 1926 otrzymał tytuł wojskowego tłumacza z języka rumuńskiego[9]. W kwietniu 1928 został przeniesiony do 51 Pułku Piechoty w Brzeżanach na stanowisko oficera sztabowego pułku[10][11]. W marcu 1929 został zwolniony z zajmowanego stanowiska i oddany do dyspozycji dowódcy Okręgu Korpusu Nr VI[12], a z dniem 31 sierpnia tego roku przeniesiony w stan spoczynku[13].
Mieszkał w Białymstoku przy ul. Żydowskiej 2, a następnie przy ul. Słonimskiej 46/48. W sierpniu 1939 został powołany do czynnej służby wojskowej i wyznaczony na stanowisko dowódcy batalionu wartowniczego nr 32[3], który został zmobilizowany przez Komendę Rejonu Uzupełnień Białystok.
W czasie kampanii wrześniowej 1939 został internowany na Litwie i osadzony w obozie w Birsztanach[14]. W listopadzie tego roku na punkcie granicznym Gudogaje został przekazany sowieckim władzom i osadzony w obozie Juchnowskim[14]. Od 29 stycznia 1940 przebywał w obozie w Kozielsku[14][1]. Między 9 a 11 kwietnia 1940 został zamordowany przez funkcjonariuszy NKWD w Katyniu i tam pogrzebany[14] w bezimiennej mogile zbiorowej, gdzie od 28 lipca 2000 mieści się oficjalnie Polski Cmentarz Wojenny w Katyniu[15][16]. W miejscu tym prowadzone były ekshumacje i prace archeologiczne[17]. W 1943 został zidentyfikowany podczas ekshumacji prowadzonej przez Niemców[18] pod numerem 3434[19][20]. Przy zwłokach Stanisława Chodorowskiego zostały odnalezione: książeczka oszczędnościowa PKO oraz okulary[21]. Figuruje na liście wywózkowej 017/2 z 1940[1].
5 października 2007 minister obrony narodowej Aleksander Szczygło mianował go pośmiertnie na stopień podpułkownika[22]. Awans został ogłoszony 9 listopada 2007 w Warszawie, w trakcie uroczystości „Katyń Pamiętamy – Uczcijmy Pamięć Bohaterów”.
Był żonaty z Emilią z Wolańskich, z którą miał syna Aleksandra[1] (ur. 27 września 1916)[3][1].
Ordery i odznaczenia
- Złoty Krzyż Zasługi – 7 czerwca 1939 „za zasługi na polu pracy społecznej”[23]
- Order Świętego Stanisława 3 stopnia – 11 lutego 1916[24]
Zobacz też
Przypisy
- 1 2 3 4 5 6 Księga Cmentarna Katynia 2000 ↓, s. 75.
- ↑ Księga Cmentarna Katynia 2000 ↓, s. 75, tu syn Jana i Modesty z Zarzyckich.
- 1 2 3 4 5 Archiwum Kurii Matropolitalnej w Krakowie : Chodorowski Stanisław, Instytut Pamięci Narodowej [zarchiwizowane 2018-09-25].
- ↑ Lista starszeństwa 1922 ↓, s. 40.
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 22 z 22 lipca 1922 roku, s. 550.
- ↑ Rocznik Oficerski 1923 ↓, s. 284, 405.
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 131 z 17 grudnia 1924 roku, s. 734.
- ↑ Rocznik Oficerski 1924 ↓, s. 260, 350.
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 10 z 16 lutego 1926 roku, s. 54.
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 9 z 26 kwietnia 1928 roku, s. 137.
- ↑ Rocznik Oficerski 1928 ↓, s. 65, 174.
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 5 z 12 marca 1929 roku, s. 86.
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 11 z 6 lipca 1929 roku, s. 216.
- 1 2 3 4 Убиты в Катыни 2015 ↓, s. 785.
- ↑ 20 lat temu otwarto Polski Cmentarz Wojenny w Katyniu - Redakcja Polska - polskieradio.pl [online], polskieradio.pl [dostęp 2024-06-27] (pol.).
- ↑ Księga Cmentarna Katynia 2000 ↓, s. LIII.
- ↑ Historia Zbrodni Katynskiej [online] [dostęp 2024-12-10] (pol.).
- ↑ Instytut Pamięci Narodowej - Kraków, Niemcy w Katyniu w 1943 roku, „Instytut Pamięci Narodowej - Kraków” [dostęp 2024-12-29] [zarchiwizowane z adresu 2024-12-06].
- ↑ Auswärtiges Amt, „Amtliches Material zum Massenmord von Katyn“, 1943, s. 256 [dostęp 2024-12-30] (niem.).
- ↑ Katyń według źródeł niemieckich – 1943 r.. stankiewicze.com. [dostęp 2024-12-30].
- ↑ Lista imienna zaginionych w ZSRR polskich jeńców wojennych z obozów Kozielsk - Ostaszków - Starobielsk, „Orzeł Biały. Polska walcząca o wolność.” (43 (329)), pbc.uw.edu.pl, 23 października 1948, s. 4 [dostęp 2024-12-30] (pol.).
- ↑ Decyzja Nr 439/MON Ministra Obrony Narodowej z dnia 5 października 2007 w sprawie mianowania oficerów Wojska Polskiego zamordowanych w Katyniu, Charkowie i Twerze na kolejne stopnie oficerskie. Decyzja nie została ogłoszona w Dzienniku Urzędowym MON.
- ↑ M.P. z 1939 r. nr 131, poz. 307.
- ↑ Ходоровский Станислав Иванович. Офицеры русской императорской армии. [dostęp 2025-01-27]. (ros.).
Bibliografia
- Dziennik Personalny Ministerstwa Spraw Wojskowych. [dostęp 2020-03-31].
- Lista starszeństwa oficerów zawodowych. Warszawa: Ministerstwo Spraw Wojskowych, 1922.
- Rocznik Oficerski 1923. Warszawa: Ministerstwo Spraw Wojskowych, 1923.
- Rocznik Oficerski 1924. Warszawa: Ministerstwo Spraw Wojskowych, 1924.
- Rocznik Oficerski 1928. Warszawa: Ministerstwo Spraw Wojskowych, 1928.
- Jan Kiński, Helena Malanowska, Urszula Olech, Wacław Ryżewski, Janina Snitko-Rzeszut, Teresa Żach: Katyń. Księga Cmentarna Polskiego Cmentarza Wojennego. Marek Tarczyński (red.). Warszawa: Oficyna Wydawnicza RYTM, 2000. ISBN 83-905590-7-2.
- Убиты в Катыни. Księga pamięci polskich jeńców wojennych – więźniów Kozielskiego Obozu NKWD rozstrzelanych decyzją Biura Politycznego KC WKP(b) z 5 marca 1940 roku. Лариса Еремина (red.). Moskwa: Stowarzyszenie Memoriał, 2015. ISBN 978-5-78700-123-5.