Stanisław Domański (duchowny)

Stanisław Domański

Data i miejsce urodzenia	10 maja 1914 Strzyżowice
Data śmierci	10 marca 1946
Wikariusz parafii św. Zygmunta w Siennie
Okres sprawowania	1939–1946
Wyznanie	katolicyzm
Kościół	rzymskokatolicki
Prezbiterat	11 czerwca 1939
Odznaczenia

Stanisław Domański pseud. „Cezary” (ur. 10 maja 1914 w Strzyżowicach koło Opatowa, zm. 10 marca 1946) – polski duchowny rzymskokatolicki, ksiądz, kapelan oraz żołnierz podziemia niepodległościowego w czasie II wojny światowej, oficer Armii Krajowej^[1].

Pochodził z rodziny chłopskiej. Był najstarszym dzieckiem Filipa i Anny z domu Ozdoba. Miał dwójkę rodzeństwa. Uczęszczał do Szkoły Powszechnej w Strzyżowicach i w Mydłowie, a następnie kontynuował naukę w Gimnazjum im. Bartosza Głowackiego w Opatowie^[2].

Był członkiem Związku Harcerstwa Polskiego^[2].

W 1934 wstąpił do Wyższego Seminarium Duchownego w Sandomierzu. Święcenia kapłańskie otrzymał 11 czerwca 1939 z rąk bpa Jana Kantego Lorka i skierowany został jako wikariusz do parafii w Siennie^[2].

Od stycznia 1945 związany był z organizacją „NIE”, prowadzącą działalność w ramach tzw. drugiej konspiracji. W maju 1945 związał się z Ruchem Oporu Armii Krajowej, stając na czele około 40-osobowego oddziału ROAK w Siennie (jego zastępcą do spraw operacyjnych była Jan Wiśniewski pseud. „Sęp”). Grupa „Cezarego” dokonała między innymi kilku akcji rozbrojenia posterunków MO w Borii i Siennie. W związku z rozpracowaniem, jego grupy przez UB, ks. Domański z kilkoma współpracownikami, ukrywał się krótki czas na Śląsku. W marcu 1946 powrócił w rodzinne strony^[3].

9 marca 1946 został ranny w trakcie obławy zorganizowanej przez funkcjonariuszy UB w Eugeniowie koło Sienna. Poddany brutalnemu śledztwu, zmarł w dniu następnym^[3].

Został pochowany 13 marca 1946 roku na cmentarzu w Strzyżowicach, a jego pogrzeb przerodził się w manifestację patriotyczną^[1][3].

W 2009 ukazała się książka Grzegorza Sado pt. „O Polskę biało-czerwoną. Ksiądz Stanisław Domański ps. »Cezary« (1914–1946)”, której wydawcą był Instytut Pamięci Narodowej^[4]. Lubelski oddział IPN oraz TVP S.A. Oddział w Lublinie, przygotowały również film dokumentalny poświęcony osobie ks. Stanisława Domańskiego^[5].

17 września 2010 roku szkoły wchodzące w skład Zespołu Szkół Ponadgimnazjalnych w Siennie, otrzymały imię ks. majora Stanisława Domańskiego. W marcu 2012 roku w budynku dydaktycznym przy ul. Szkolnej 41 została otwarta również Izba Pamięci poświęcona patronowi^[1].

23 września 2012 w Sanktuarium Bolesnej Królowej Polski w Kałkowie Godowie odsłonięto tablice poświęconą postaci ks. Stanisława Domańskiego^[1].

W czerwcu 2023 r. jego grób został wpisany do ewidencji grobów walk o wolność i niepodległość Polski^[2].

W listopadzie 1944 został odznaczony Krzyżem Walecznych^[3].

W 2009 został pośmiertnie odznaczony przez Prezydenta Lecha Kaczyńskiego – Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski^[6].