Stożkówka zimowo-jesienna

Stożkówka zimowo-jesienna
Ilustracja
Systematyka
Domena

eukarionty

Królestwo

grzyby

Typ

podstawczaki

Klasa

pieczarniaki

Rząd

pieczarkowce

Rodzina

gnojankowate

Rodzaj

stożkówka

Gatunek

stożkówka zimowo-jesienna

Nazwa systematyczna
Conocybe velata (Velen.) Watling
Kew Bull. 59(1): 168 (2004)

Stożkówka zimowo-jesienna (Conocybe velata (Velen.) Watling) – gatunek grzybów z rodziny gnojankowatych (Bolbitiaceae).

Systematyka i nazewnictwo

Pozycja w klasyfikacji według Index Fungorum: Conocybe, Bolbitiaceae, Agaricales, Agaricomycetidae, Agaricomycetes, Agaricomycotina, Basidiomycota, Fungi[1].

Po raz pierwszy opisał go w 1921 r. Josef Velenovský, nadając mu nazwę Galera velata. W 2004 r. Roy Watling przeniósł go do rodzaju Conocybe[1]. Niektóre inne synonimy[2].

  • Conocybe appendiculata J.E. Lange & Kühner 1935
  • Conocybe appendiculata J.E. Lange & Kühner ex Watling 1971
  • Galera appendiculata J.E. Lange 1938
  • Pholiotina appendiculata (J.E. Lange & Kühner ex Watling) Singer 1985
  • Pholiotina velata (Velen.) Hauskn. 1999

Polską nazwę zarekomendował Władysław Wojewoda w 2003 roku (dla synonimu Conocybe appendiculata)[3].

Morfologia

Owocnik

Kapelusz o średnicy 10–25 mm, wysokości 25 mm, początkowo półkulisty, następnie bardziej lub mniej wypukły z garbkiem, słabo prążkowany przy brzegu. Powierzchnia ciemniejsza na środku. Blaszki brązowe, rdzawobrązowe, rdzawe, z białawymi krawędziami. Bez zapachu[4].

Cechy mikroskopowe

Zarodniki 7-9 × 4,5–5,5 μm, o ściankach średniej grubości z widocznymi porami rostkowymi. Podstawki 17-32 × 7–9,5 μm. Cheilocystydy 25-45 × 6-12 × 2-6(8) μm, mniej lub bardziej główkowate[4].

Występowanie i siedlisko

Podano stanowiska w Ameryce Północnej, Europie i Azji[5]. W Polsce do 2003 r. podano jedno stanowisko (z nazwą naukową Conocybe appendiculata)[3], ale wiele stanowisk podano później (dla synonimu Pholiotina velata). W internetowym atlasie grzybów znajduje się na liście gatunków zagrożonych i wartych objęcia ochroną[6].

Naziemne grzyby saprotroficzne[3].

Przypisy

  1. 1 2 Index Fungorum [online] [dostęp 2025-01-24] (ang.).
  2. Species Fungorum [online] [dostęp 2025-01-24] (ang.).
  3. 1 2 3 Władysław Wojewoda, Krytyczna lista wielkoowocnikowych grzybów podstawkowych Polski, Kraków: W. Szafer Institute of Botany, Polish Academy of Sciences, 2003, s. 136, ISBN 83-89648-09-1.
  4. 1 2 Conocybe velata (Velen.) Watling [online] [dostęp 2025-01-24] (fr.).
  5. Występowanie Conocybe velata na świecie (mapa) [online], gbif.org [dostęp 2025-01-24] (ang.).
  6. Pholiotina velata (stożkówka zimowo-jesienna) [online], grzyby.pl [dostęp 2025-01-24].