Sułtanka amerykańska

Sułtanka amerykańska
	Porphyrio martinica
	(Linnaeus, 1766)
	Systematyka
Domena	eukarionty
Królestwo	zwierzęta
Typ	strunowce
Podtyp	kręgowce
Gromada	ptaki
Podgromada	Neornithes
Infragromada	ptaki neognatyczne
Rząd	żurawiowe
Rodzina	chruściele
Podrodzina	łyski
Rodzaj	Porphyrio
Gatunek	sułtanka amerykańska
Synonimy
	Fulica martinica Linnaeus, 1766; Gallinula martinica (Linnaeus, 1766); Porphyrula martinica (Linnaeus, 1766); Porphyrio martinicus (Linnaeus, 1766);
	Fulica martinica Linnaeus, 1766; Gallinula martinica (Linnaeus, 1766); Porphyrula martinica (Linnaeus, 1766); Porphyrio martinicus (Linnaeus, 1766);
	Kategoria zagrożenia (CKGZ)
	; najmniejszej troski
	Zasięg występowania
	; okres lęgowy występuje przez cały rok zimowiska

Sułtanka amerykańska^[5] (Porphyrio martinica) – gatunek średniej wielkości ptaka z rodziny chruścieli (Rallidae). Nie wyróżnia się podgatunków^[2]^[6].

Sułtanka amerykańska – bagna Everglades (USA)

Morfologia: Długość ciała 27–36 cm, rozpiętość skrzydeł 50–55 cm. Masa ciała: samce 203–305 g, samice 142–291 g^[2].; U obu płci głowa, szyja oraz spód ciała ciemnopurpurowe, przechodzące w kolor niebieski do brązowozielonego na plecach i skrzydłach. Pokrywy podogonowe białe. Dziób czerwony z żółtym końcem i jasnoniebieską płytką czołową. Nogi żółte z długimi palcami. Palce może rozkładać, co pomaga w chodzeniu po pływającej roślinności. Podczas lotu nogi zwisają bezwładnie.

Zasięg, środowisko: Rzadko występuje na słodkowodnych mokradłach południowej części Ameryki Północnej i Karaibów do środkowej części Ameryki Południowej (aż po północną Argentynę). Północne populacje wędrowne, zimują w tropikalnych i subtropikalnych rejonach zasięgu występowania.

Zachowanie: Zobaczyć ją można wraz z kokoszkami i łyskami, lecz najczęściej pozostaje ukryta wśród roślinności.; Wyprowadza jeden lęg w sezonie. W zniesieniu zwykle 6–8 jaj, ich inkubacja trwa 20–23 dni. Pisklęta pokryte są czarnym puchem, są w stanie opuścić gniazdo już w pierwszym dniu po wykluciu. Ich karmieniem zajmują się oboje rodzice^[7].

Status: IUCN uznaje sułtankę amerykańską za gatunek najmniejszej troski (LC, Least Concern) nieprzerwanie od 1988 roku^[4]. Organizacja Partners in Flight szacuje liczebność światowej populacji lęgowej na około 370 tysięcy osobników^[7]. Globalny trend liczebności uznawany jest za spadkowy^[4]^[7].

Przypisy

1 2 3 Porphyrio martinica, [w:] Integrated Taxonomic Information System (ang.).
1 2 3 J. del Hoyo, A. Elliott & J. Sargatal: Handbook of the Birds of the World. Cz. 3: Hoatzin to Auks. Barcelona: Lynx Edicions, 1996, s. 198–199. ISBN 84-87334-20-2. (ang.).
↑ D.D. Lepage D.D., Purple Gallinule Porphyrio martinica, [w:] Avibase [online] [dostęp 2025-02-14] (ang.).
1 2 3 Porphyrio martinica, [w:] The IUCN Red List of Threatened Species (ang.).
↑ Systematyka i nazwa polska za: P. Mielczarek, M. Kuziemko: Rodzina: Rallidae Leach, 1820 - chruściele - Rails and coots (wersja: 2024-01-24). [w:] Kompletna lista ptaków świata [on-line]. Instytut Nauk o Środowisku Uniwersytetu Jagiellońskiego. [dostęp 2025-02-14].
↑ F. Gill, D. Donsker, P. Rasmussen (red.): Flufftails, finfoots, rails, trumpeters, cranes, limpkin. IOC World Bird List (v10.1). [dostęp 2020-03-27]. (ang.).
1 2 3 Purple Gallinule Life History. [w:] All About Birds [on-line]. Cornell Lab of Ornithology. [dostęp 2021-09-22]. (ang.).

Bibliografia

Andrew Gosler: Atlas ptaków świata. Warszawa: MULTICO Oficyna Wydawnicza, 2000. ISBN 83-7073-059-0.

Linki zewnętrzne

Zdjęcia, nagrania głosów i krótkie filmy. [w:] eBird [on-line]. Cornell Lab of Ornithology. (ang.).

[itis-1] 1 2 3 Porphyrio martinica, [w:] Integrated Taxonomic Information System (ang.).

[HBW-2] 1 2 3 J. del Hoyo, A. Elliott & J. Sargatal: Handbook of the Birds of the World. Cz. 3: Hoatzin to Auks. Barcelona: Lynx Edicions, 1996, s. 198–199. ISBN 84-87334-20-2. (ang.).

[avibase-3] D.D. Lepage D.D., Purple Gallinule Porphyrio martinica, [w:] Avibase [online] [dostęp 2025-02-14] (ang.).

[iucn-4] 1 2 3 Porphyrio martinica, [w:] The IUCN Red List of Threatened Species (ang.).

[mk-5] Systematyka i nazwa polska za: P. Mielczarek, M. Kuziemko: Rodzina: Rallidae Leach, 1820 - chruściele - Rails and coots (wersja: 2024-01-24). [w:] Kompletna lista ptaków świata [on-line]. Instytut Nauk o Środowisku Uniwersytetu Jagiellońskiego. [dostęp 2025-02-14].

[ioc-6] F. Gill, D. Donsker, P. Rasmussen (red.): Flufftails, finfoots, rails, trumpeters, cranes, limpkin. IOC World Bird List (v10.1). [dostęp 2020-03-27]. (ang.).

[aablh-7] 1 2 3 Purple Gallinule Life History. [w:] All About Birds [on-line]. Cornell Lab of Ornithology. [dostęp 2021-09-22]. (ang.).

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]

[6]

[7]