Traszka Karelina
| Triturus karelinii[1] | |||
| (Strauch, 1870) | |||
 | |||
| Systematyka | |||
| Domena | |||
|---|---|---|---|
| Królestwo | |||
| Typ | |||
| Podtyp | |||
| Gromada | |||
| Rząd | |||
| Podrząd | |||
| Rodzina | |||
| Podrodzina | |||
| Rodzaj | |||
| Gatunek |
traszka Karelina | ||
| Synonimy | |||
| |||
| Kategoria zagrożenia (CKGZ)[2] | |||
 | |||
Traszka Karelina[3] (Triturus karelinii) – gatunek płaza ogoniastego z rodziny salamandrowatych (Salamandridae). Występuje na Kaukazie, Półwyspie Krymskim, w północno-wschodniej Turcji oraz na południowych wybrzeżach Morza Kaspijskiego. Dorasta do 18 cm długości i z wyglądu przypomina traszkę grzebieniastą (Triturus cristatus), od której różni się m.in. dłuższym i bardziej krępym ciałem. Spotykany w różnych siedliskach wodnych, a okres godowy trwa od marca do czerwca. Gatunek najmniejszej troski (LC) w związku z rozległym zasięgiem występowania, dużymi rozmiarami populacji oraz zdolnością do zasiedlania wielu typów siedlisk.
Wygląd
Dorasta do 18 cm[4]. Z wyglądu bardzo podobna do traszki grzebieniastej, ale ciało jest dłuższe i bardziej krępe, a głowa stosunkowo dłuższa i szersza. Gardło żółte, pokryte czarnymi kropkami. Na brzuchu czarne kropki się łączą, co powoduje, że część brzucha jest całkowicie czarna. Nacięcia na grzebieniu nie są aż tak wyraźne jak u traszki grzebieniastej. U samic na środku grzbietu często występuje wąski żółty pasek[5].
Zasięg występowania i siedlisko
Do niedawna uznawano, że gatunek ten występuje na Półwyspie Bałkańskim, w północnej Anatolii oraz na Kaukazie[4]. W 2013 roku natomiast dla populacji bałkańskiej i anatolijskiej utworzono osobny gatunek Triturus ivanbureschi[6][7], z którego z kolei w 2016 roku wyodrębniono gatunek T. anatolicus występujący w północnej Anatolii[8][9]. W związku z powyższym obecnie T. karelinii sensu stricto występuje na Kaukazie, w północno-wschodniej Turcji, na Krymie oraz na południowych wybrzeżach Morza Kaspijskiego[2][4][10] do 2100 m n.p.m.[2] Spotykany jest w różnych siedliskach wodnych takich jak stawy, rowy, tereny podmokłe, które zazwyczaj charakteryzują się bujną roślinnością[4]. Okres godowy trwa od marca do czerwca[4].
Status
W Czerwonej księdze gatunków zagrożonych IUCN płaz ten klasyfikowany jest jako gatunek najmniejszej troski (LC, ang. Least Concern) w związku z rozległym zasięgiem występowania, przypuszczalnie dużymi rozmiarami populacji oraz zdolnością do zasiedlania różnych rodzajów siedlisk[2].
Przypisy
- ↑ Triturus karelinii, [w:] Integrated Taxonomic Information System (ang.).
- 1 2 3 4 IUCN SSC Amphibian Specialist Group, Triturus karelinii, [w:] The IUCN Red List of Threatened Species 2023 [dostęp 2024-07-25] (ang.).
- ↑ Załącznik 2: Gatunki zwierząt będące przedmiotem zainteresowania wspólnoty, ze wskazaniem tych, które wymagają ochrony w formie wyznaczenia obszarów Natura 2000, oraz gatunków zwierząt o znaczeniu priorytetowym [online].
- 1 2 3 4 5 Dufresnes Ch., Amphibians of Europe, North Africa and the Middle East, 19 stycznia 2019, s. 139, ISBN 978-1-4729-4137-4.
- ↑ Triturus karelinii: Southern Crested Newt, [w:] AmphibiaWeb [online], University of California, Berkeley, CA, USA [dostęp 2023-03-11].
- ↑ Speybroeck i inni, Species list of the European herpetofauna – 2020 update by the Taxonomic Committee of the Societas Europaea Herpetologica, „Amphibia-Reptilia”, 41 (2), 2020, s. 139–189, DOI: 10.1163/15685381-bja10010.
- ↑ B. Wielstra i inni, A revised taxonomy of crested newts in the Triturus karelinii group (Amphibia: Caudata: Salamandridae), with the description of a new species, „Zootaxa”, 3682, 2013, s. 441–453, DOI: 10.11646/zootaxa.3682.3.5, ISSN 1175-5326, PMID: 25243299.
- ↑ Dufresnes Ch., Amphibians of Europe, North Africa and the Middle East, 19 stycznia 2019, s. 137, ISBN 978-1-4729-4137-4.
- ↑ B. Wielstra, J.W. Arntzen, Description of a new species of crested newt, previously subsumed in Triturus ivanbureschi (Amphibia: Caudata: Salamandridae), „Zootaxa”, 4109 (1), 2016, s. 73–80, DOI: 10.11646/zootaxa.4109.1.6, ISSN 1175-5334, PMID: 27394852.
- ↑ Darrel R. Frost, Triturus karelinii (Strauch, 1870), [w:] Amphibian Species of the World: an Online Reference. Version 6.2 [online], American Museum of Natural History, New York, USA [dostęp 2024-07-25] (ang.).