Tytuły klasyfikacyjne EBL w brydżu sportowym

Tytuły klasyfikacyjne EBL w brydżu sportowym - przyznawane przez Europejską Ligę Brydżową tytuły za osiągnięcia uzyskiwane w zawodach brydża sportowego.

Kryteria mające wpływ na zdobywanie tytułów EBL

Zawodnicy strefy europejskiej (EBL) zdobywają tytuły dzięki posiadaniu odpowiedniej ilości Europejskich Punktów Mistrzowskich (EMP - European Master Points)[1].

Zawody uwzględniane dla kryteriów EBL

Departament Punktów Mistrzowskich EBL opracował szczegółowe tabele punktów EBL w zależności od typów zawodów i uczestniczych w tych zawodach liczby zespołów, par lub zawodników. Poniżej podano tylko jakie zakresy EMP można otrzymać w różnych zawodach.

Dla liczenia EMP uwzględniane są tylko zawody firmowane przez EBL i WBF.

Zawody firmowane przez EBL

1. Open - Women - Senior Teams[2]:

Tabela obejmuje liczbę teamów od 11 do 50:
- Dla 11 teamów za 1 miejsce: 100 EMP, za 11: 1 EMP,
- Dla 50 teamów za 1 miejsce: 250 EMP, za 50: 1 EMP;

2. Mixed Teams[3]:

EMP przyznawane są w zależności od zakresów liczby teamów:
- Jeśli liczba teamów jest poniżej 80 to za 1 miejsce: 50 EMP, za 8: 5 EMP,
- Jeśli liczba teamów jest w zakresie 80..99 to za 1 miejsce: 60 EMP, za 8: 7 EMP,
- Jeśli liczba teamów jest 100 lub powyżej to za 1 miejsce: 75 EMP, za 8: 10 EMP;

3. Open Teams (Open Championships)[4]:

EMP przyznawane są w zależności od zakresów liczby teamów:
- Jeśli liczba teamów jest poniżej 80 to za 1 miejsce: 75 EMP, za 8: 10 EMP,
- Jeśli liczba teamów jest w zakresie 80..99 to za 1 miejsce: 100 EMP, za 8: 15 EMP,
- Jeśli liczba teamów jest 100 lub powyżej to za 1 miejsce: 125 EMP, za 8: 20 EMP;

4. Women and Senior Teams (Open Championships)[5]:

EMP przyznawane są w zależności od zakresów liczby teamów:
- Jeśli liczba teamów jest poniżej 30 to za 1 miejsce: 50 EMP, za 8: 5 EMP,
- Jeśli liczba teamów jest w zakresie 30..49 to za 1 miejsce: 60 EMP, za 8: 7 EMP,
- Jeśli liczba teamów jest 50 lub powyżej to za 1 miejsce: 75 EMP, za 8: 10 EMP;

5. Junior Teams[6]:

Tabela obejmuje liczbę teamów od 10 do 40:
- Dla 10 teamów za 1 miejsce: 30 EMP, za 10: 1 EMP,
- Dla 40 teamów za 1 miejsce: 50 EMP, za 40: 1 EMP;

6. Youngsters and Girls Teams[7]:

Tabela obejmuje liczbę teamów od 8 do 40:
- Dla 8 teamów za 1 miejsce: 10 EMP, za 8: 1 EMP,
- Dla 40 teamów za 1 miejsce: 30 EMP, za 40: 1 EMP;

7. Champions' Cup[8]:

- Za 1 miejsce: 100 EMP,
- Za 4 miejsce: 25 EMP;

8. Open Pairs[9]:

Pierwsze miejsce otrzymuje liczbę EMP równą połowie par uczestniczących w zawodach. Określono algorytm zmniejszania liczby przyznawanych prunktów dla kolejnych miejsc.
Przykładowo dla 250 par:
- Za 1 miejsce: 125 EMP,
- Za 36 miejsce: 5 EMP;

9. Women and Senior Pairs[10]:

Liczbę EMP jest o połowę mniejsza niż liczba EMP przyznawana w konkurencji par Open;

10. Mixed Pairs[11]:

Liczbę EMP jest o połowę równa ⅔ EMP przyznawanych w konkurencji par Open;

11. Individual[12]:

EMP przyznawane są w zależności od zakresów liczby uczestników:
- Jeśli liczba uczestników jest poniżej 30 to za 1 miejsce: 15 EMP, za 2: 10 EMP, za 3: 5,
- Jeśli liczba uczestników jest w zakresie 30..47 to za 1 miejsce: 20 EMP, za 2: 15 EMP, za 3: 7,
- Jeśli liczba uczestników jest 48 lub powyżej to za 1 miejsce: 30 EMP, za 2: 10 EMP; za 3: 10;

12. Other European Events[13]:

(Bez względu na liczbę teamów):
Za 1 miejsce: 20 EMP, za 2: 15 EMP; za 3: 10;

13. Simultaneous Pairs[14]:

Zwycięskiej parze przyznawanych jest 25 EMP. Każda następna para uzyskuje o 1 EMP mniej niż poprzednia.

Zawody firmowane przez WBF

Punkty EMP są przyznawane europejskim zawodnikom za miejsca zajęte w zawodach firmowanych przez WBF:

Konkurencja Open[15]:

    • World Bridge Games (Olimpiady): Za 1 miejsce: 300 EMP, za miejsce 10: 10 EMP,
    • World Teams (Bermuda Bowl): Za 1 miejsce: 275 EMP, za miejsce 10: 20 EMP,
    • World Bridge Series (Rosenblum Cup): Za 1 miejsce: 175 EMP, za miejsce 10: 10 EMP,
    • World Transnational Open: Za 1 miejsce: 150 EMP, za miejsce 10: 5 EMP;

Konkurencje Kobiet i Seniorów[16]:

    • World Bridge Games (Olimpiady): Za 1 miejsce: 250 EMP, za miejsce 30: 10 EMP,
    • World Teams (Venice Cup, Seniors Cup): Za 1 miejsce: 225 EMP, za miejsce 10: 30 EMP,
    • World Bridge Series (McConnell Cup, Rand Cup): Za 1 miejsce: 150 EMP, za miejsce 8: 10 EMP;

Miksty[17]:

    • World Mixed Team Championship: Za 1 miejsce: 100 EMP, za miejsce 8: 20 EMP;

Teamy Młodzieżowe[18]:

    • World Youth Congress: Za 1 miejsce: 75 EMP, za miejsce 6: 5 EMP,
    • World Youth Teams (Juniorzy, Dziewczęta): Za 1 miejsce: 50 EMP, za miejsce 6: 5 EMP,
    • World Youth Teams (Młodzież Szkolna): Za 1 miejsce: 50 EMP, za miejsce 6: 5 EMP;

Pary[19]:

Punkty EMP są przyznawane tak samo jak w zawodach firmowanych przez EBL;

Indywidualne[20]:

    • World Masters Individual: Za 1 miejsce: 30 EMP, za miejsce 2: 30 EMP, za miejsce 3: 15 EMP.

Tytuły EBL w zależności od osiągniętych kryteriów

Tytuły EBL
TytułWymagania
European Champion - EC Nadawany jest zawodnikom, którzy wygrali zawody mistrzowskie EBL odpowiedniej kategorii. Po tytule wymienia się kategorię (Open /O, Kobiety /W, Juniorzy /Y, Seniorzy /S, Miksty /M)
European Master - EM Nadawany jest zawodnikom, którzy:
  • osiągnęli 250 EMP, lub
  • mają tytuł WBF Life Master, lub
  • mają tytuł WBF International Master
European Grand Master - EGM Nadawany jest zawodnikom, którzy:
  • osiągnęli 1000 EMP, lub
  • dwukrotnie wygrali dowolne dwa Mistrzostwa Europy Teamów, lub
  • mają tytuł WBF Grand Master

Rankingi EBL zawodników w kategorii Open

Na dzień 7 czerwca 2012 początkowe pozycje rankingu EBL w kategorii Open zajmowali[21]:

Ranking historyczny EBL: Open
PozZawodnikKrajEBLCodeEMPTytuł
1. Lorenzo LauriaWłochyITALRZ0035 284EGM / O
2. Alfredo VersaceWłochyITAVRR0234 845EGM / O, J, M
3. Giorgio DuboinWłochyITADBG0124 398EGM / O, M
4. Norberto BocchiWłochyITABCT0084 182EGM / O
5. Sabine AukenNiemcyGER21064 145EGM / W, M
6. Sylvie WillardFrancjaFRA8134293 661EGM / W
7. Cezary BalickiPolskaPOL12213 566EGM / O
8. Daniela von ArnimNiemcyGER21073 543EGM / W
9. Adam ŻmudzińskiPolskaPOL17763 474EGM / O
10. Paul ChemlaFrancjaFRA8060103 348EGM / O, M
20. Krzysztof MartensPolskaPOL&5003972 745EGM / O
25. Piotr GawryśPolskaPOL&5001472 365EGM / O
39. Apolinary KowalskiPolskaPOL67061 964EGM / O, S
41. Krzysztof LasockiPolskaPOL&5003401 923EGM / O, S
43. Jacek RomańskiPolskaPOL068871 893EGM / S
46. Julian KlukowskiPolskaPOL066801 838EGM / O, S
48. Piotr TuszyńskiPolskaPOL69731 813EGM / O
67. Marcin LeśniewskiPolskaPOL&5003521 513EGM / O, M
68. Michał KwiecieńPolskaPOL051711 494EGM / J
Ranking aktualny EBL: Open
PozZawodnikKrajEBLCodeEMPTytuł
1.Alfredo VersaceWłochyITAVRR023 3 143EGM / O, J, M
2.Lorenzo LauriaWłochyITALRZ003 3 077EGM / O
3.Giorgio DuboinWłochyITADBG012 2 697EGM / O, M
4.Fulvio FantoniMonakoMON&500079 2 598EGM / O
5.Claudio NunesMonakoMON&500080 2 587EGM / O, J
6.Norberto BocchiWłochyITABCT008 2 508EGM / O
7.Sylvie WillardFrancjaFRA813429 1 671EGM / W
8.Catherine d'OvidioFrancjaFRA949406 1 605EGM / W, M
9.Bénédicte CronierFrancjaFRA26478 1 515EGM / W
10.Sabine AukenNiemcyGER2106 1 441EGM / W, M
25.Cezary BalickiPolskaPOL1221 1 088EGM / O
28.Apolinary KowalskiPolskaPOL6706 1 059EGM / O, S
33.Adam ŻmudzińskiPolskaPOL1776 998EGM / O
47.Julian KlukowskiPolskaPOL06680 763EGM / O, S
50.Jacek RomańskiPolskaPOL06887 717EGM / S
53.Piotr GawryśPolskaPOL&500147 693EGM / O
54.Jerzy RussyanPolskaPOL&500553 691EGM / S
64.Piotr TuszyńskiPolskaPOL6973 633EGM / O
70.Krzysztof LasockiPolskaPOL&500340 604EGM / O, S
75.Wiktor MarkowiczPolska POL&501135 588EM / S
77.Krzysztof KotorowiczPolskaPOL04111 585EM / J


Rankingi EBL zawodników w kategorii Kobiet

Na dzień 7 czerwca 2012 początkowe pozycje rankingu EBL w kategorii Kobiet zajmowały[21]:

Ranking historyczny EBL: Kobiety
PozZawodnikKrajEBLCodeEMPTytuł
1.Sabine AukenNiemcyGER2106 4 145EGM / W, M
2.Sylvie WillardFrancjaFRA813429 3 661EGM / W
3.Daniela von ArnimNiemcyGER2107 3 543EGM / W
4.Bep VriendHolandiaNED9110909 3 335EGM / W, M
5.Catherine d'OvidioFrancjaFRA949406 3 321EGM / W, M
6.Nicola SmithAngliaENG50839 3 297EGM / W
7.Véronique BessisFrancjaFRA836025 3 104EGM / W, M
8.Bénédicte CronierFrancjaFRA26478 3 094EGM / W
9.Pony Beate NehmertNiemcyGER3435 2 866EGM
10.Danièle GaviardFrancjaFRA869167 2 537EGM / W
66.Ewa HarasimowiczPolskaPOL7792 633EM / M
97.Grażyna BrewiakPolskaPOL8117 409EM
101.Anna SarniakPolskaPOL6909 388EM
104.Jolanta KrogulskaPolskaPOL6717 375EM
126.Małgorzata SawickaPolskaPOL4823 322EM
129.Ewa BanaszkiewiczPolskaPOL7777 312EM
137.Danuta HochekerPolskaPOL500183 278EM
167.Ewa SobolewskaPolskaPOL1643 226 
185.Ewa MiszewskaPolska POL06795 200 
243.Anna SzczepańskaPolskaPOL3527 128 
267.Wiesława TomaszewskaPolskaPOL500654 115 
278.Joanna TaczewskaPolskaPOL3274 110 
Ranking aktualny EBL: Kobiety
PozZawodnikKrajEBLCodeEMPTytuł
1.Sylvie WillardFrancjaFRA813429 1 671EGM / W
2.Catherine d'OvidioFrancjaFRA949406 1 605EGM / W, M
3.Bénédicte CronierFrancjaFRA26478 1 515EGM / W
4.Sabine AukenNiemcyGER2106 1 441EGM / W, M
5.Danièle GaviardFrancjaFRA869167 1 414EGM / W
6.Bep VriendHolandiaNED9110909 1 280EGM / W, M
7.Jet PasmanHolandiaNED6421987 1 218EGM / W
8.Anneke SimonsHolandiaNED7631357 1 198EGM / W
9.Daniela von ArnimNiemcyGER2107 1 180EGM / W
10.Wietske van ZwolHolandiaNED9981407 1 165EGM / W
43.Anna SarniakPolskaPOL6909 361EM
44.Grażyna BrewiakPolskaPOL8117 359EM
60.Małgorzata SawickaPolskaPOL4823 284EM
67.Ewa HarasimowiczPolskaPOL7792 265EM / M
135.Joanna TaczewskaPolskaPOL3274 109 
148.Ewa BanaszkiewiczPolskaPOL7777 97EM
153.Justyna ŻmudaPolskaPOL10085 91 
155.Ewa KaterPolskaPOL06668 90 
155.Jolanta KrogulskaPolskaPOL6717 90EM
159.Ewa MiszewskaPolskaPOL06795 87 


Rankingi EBL zawodników w kategorii Seniorów

Na dzień 7 czerwca 2012 początkowe pozycje rankingu EBL w kategorii Seniorów zajmowali[21]:

Ranking historyczny EBL: Seniorzy
PozZawodnikKrajEBLCodeEMPTytuł
1.Pierre AdadFrancjaFRA800096 1 274EGM / S
2.Maurice AujaleuFrancjaFRA395211 1 185EGM / S
3.Francois LeenhardtFrancjaFRA858699 1 100EGM / S
4.Jerzy RussyanPolskaPOL500553 1 096EGM / S
5.Christian MariFrancjaFRA818362 1 022EGM / S, M
6.Julian KlukowskiPolskaPOL06680 970EGM / O, S
7.Claude DelmoulyFrancjaFRA807860 872EM / S
8.Andrzej WilkoszPolskaPOL500698 816EM / S
9.Hans HumburgNiemcyGER5878 797EM / S
10.Nisan RandIzraelISR000387 791EM
11.Włodzimierz StobieckiPolskaPOL03027 782EM / S
12.Krzysztof LasockiPolska 781EGM / O, S
15.Aleksander JezioroPolskaPOL07526 717EGM / O
19.Stefan SzenbergPolskaPOL09424 602EM
21.Wiktor MarkowiczPolskaPOL501135 584EM / S
24.Wit KlapperPolskaPOL500251 562EM / S
27.Jacek RomańskiPolskaPOL06887 530EGM / S
32.Apolinary KowalskiPolskaPOL6706 505EGM / O, S
Ranking aktualny EBL: Seniorzy
PozZawodnikKrajEBLCodeEMPTytuł
1.Julian KlukowskiPolskaPOL06680728EGM / O, S
2.Jerzy RussyanPolskaPOL500553691EGM / S
3.Peter LundDaniaDEN12679648EM / S
3.Steen MollerDaniaDEN12755648EM / S
5.Francois LeenhardtFrancjaFRA858699625EGM / S
6.Krzysztof LasockiPolskaPOL500340604EGM / O, S
7.Guy LasserreFrancjaFRA285868555EM / S
8.Wiktor MarkowiczPolskaPOL501135553EM / S
9.Philippe PoizatFrancjaFRA169012550EM / S
10.Christian MariFrancjaFRA818362547EGM / S, M
11.Jacek RomańskiPolskaPOL06887530EGM / S
15.Apolinary KowalskiPolskaPOL6706505EGM / O, S
33.Aleksander JezioroPolskaPOL07526375EGM / O
54.Kazimierz OmernikPolskaPOL4665254EM / S
59.Krzysztof AntasPolskaPOL04527220 
59.Tadeusz KaczanowskiPolskaPOL05084220EM
63.Jerzy ZarembaPolskaPOL07025202EM


Rankingi EBL zawodników w kategorii Młodzieżowej

Na dzień 7 czerwca 2012 początkowe pozycje rankingu EBL w kategorii Młodzieżowej zajmowali[21]:

Ranking historyczny EBL: Młodzież
PozZawodnikKrajEBLCodeEMPTytuł
1.Marek SzymanowskiPolandPOL500643 886EGM / O
2.Sally BrockEnglandENG83361 747EGM / W
3.Marion MichielsenNetherlandsNED5710375 734EM / W, J
4.Geir HelgemoMonacoMON500081 671EGM / O, J
5.Jean-Christophe QuantinFranceFRA68595 582EGM / O, J, M
6.Boye BrogelandNorwayNOR13053 565EGM / O, J, M
7.Thomas BessisFranceFRA6577227 526EM / O, J
8.Bas DrijverNetherlandsNED2010221 513EGM / O
9.Agustin MadalaItalyITAMDN014 508EM / O
10.Espen LindqvistNorwayNOR27727 492EM / O
26.Krzysztof KotorowiczPolandPOL04111 272EM / J
31.Jacek KalitaPolandPOL6658 248EM / J
35.Konrad AraszkiewiczPolandPOL4762 237EM / J
36.Jan SikoraPolandPOL6924 229 
47.Piotr NawrockiPolandPOL6815 195 
49.Krzysztof BurasPolandPOL7291 193EM / J
60.Jakub KowalczykPolandPOL500282 151 
78.Piotr MądryPolandPOL7371 141J
79.Michał NowosadzkiPolandPOL4662 140 
Ranking aktualny EBL: Młodzież
PozZawodnikKrajEBLCodeEMPTytuł
1.Cecilia RimstedtSwedenSWE78586 470EM
2.Sandra RimstedtSwedenSWE78585 426EM
3.Deror PadonIsraelISR500023 401EM /J
4.Lotan FiszerIsraelISR014975 391EM / J
5.Justyna ŻmudaPolandPOL10085 336EM
6.Wojciech KaźmierczakPolandPOL10570 310EM
7.Mosze MejuchasIsraelISR14777 283EM /J
8.Joris van LankveldNetherlandsNED10500468 282EM
9.Berend van den BosNetherlandsNED10095764 279EM
10.Gal GerstnerIsraelISR17919 268EM /J
11.Natalia SakowskaPolandPOL10793 252EM
15.Danuta KazmuchaPolandPOL9138 226 
18.Joanna TaczewskaPolandPOL3274 220 
20.Katarzyna DufratPolandPOL12450 215 
25.Michał GulczyńskiPolandPOL12275 168 
28..Łukasz WitkowskiPolandPOL09755 154 
29.Michał KlukowskiPolandPOL12197 151 
30.Bartłomiej IgłaPolandPOL2667 149 
31.Tomasz Maciej JochymskiPolandPOL05649 145 
35.Artur Marek MachnoPolandPOL2732 133 
37.Paweł JassemPolandPOL5069 131 
40.Piotr TuczyńskiPolandPOL9146 123 
43.Adam KrysaPolandPOL12999 100 
44.Roman KowalewskiPolandPOL13651 95 
46.Michał KaniaPolandPOL7801 90 
47.Mateusz MroczkowskiPolandPOL07378 88 
47.Adam ŚmieszkołPolandPOL07415 88 


Zobacz też

Przypisy

  1. EBL: (EBL DEPARTMENTS → Master Points → EBL MASTER POINTS PLAN → 1 - PRELIMINARIES → 1.1 European Master Points. [dostęp 2012-06-04]. (ang.).
  2. EBL: (EBL DEPARTMENTS → Master Points → EBL MASTER POINTS PLAN → EMP TABLES → 1 - OPEN - WOMEN - SENIOR TEAMS → TABLE 1: EMPs for Open - Women - Senior Teams. [dostęp 2012-06-06]. (ang.).
  3. EBL: (EBL DEPARTMENTS → Master Points → EBL MASTER POINTS PLAN → EMP TABLES → 2 - MIXED TEAMS. [dostęp 2012-06-06]. (ang.).
  4. EBL: (EBL DEPARTMENTS → Master Points → EBL MASTER POINTS PLAN → EMP TABLES → 3 - OPEN TEAMS (Open Championships). [dostęp 2012-06-06]. (ang.).
  5. EBL: (EBL DEPARTMENTS → Master Points → EBL MASTER POINTS PLAN → EMP TABLES → 4 - WOMEN AND SENIOR TEAMS (Open Championships). [dostęp 2012-06-06]. (ang.).
  6. EBL: (EBL DEPARTMENTS → Master Points → EBL MASTER POINTS PLAN → EMP TABLES → JUNIOR TEAMS → TABLE 5: EMPs for Junior Teams. [dostęp 2012-06-06]. (ang.).
  7. EBL: (EBL DEPARTMENTS → Master Points → EBL MASTER POINTS PLAN → EMP TABLES → 6 - YOUNGSTERS AND GIRLS TEAMS → TABLE 6: EMPs for Youngsters and Girls Teams. [dostęp 2012-06-06]. (ang.).
  8. EBL: (EBL DEPARTMENTS → Master Points → EBL MASTER POINTS PLAN → EMP TABLES → 7 - CHAMPIONS' CUP. [dostęp 2012-06-06]. (ang.).
  9. EBL: (EBL DEPARTMENTS → Master Points → EBL MASTER POINTS PLAN → EMP TABLES → 8 - OPEN PAIRS. [dostęp 2012-06-06]. (ang.).
  10. EBL: (EBL DEPARTMENTS → Master Points → EBL MASTER POINTS PLAN → EMP TABLES → 9 - WOMEN AND SENIOR PAIRS. [dostęp 2012-06-06]. (ang.).
  11. EBL: (EBL DEPARTMENTS → Master Points → EBL MASTER POINTS PLAN → EMP TABLES → 10 - MIXED PAIRS. [dostęp 2012-06-06]. (ang.).
  12. EBL: (EBL DEPARTMENTS → Master Points → EBL MASTER POINTS PLAN → EMP TABLES → 11 - INDIVIDUAL. [dostęp 2012-06-06]. (ang.).
  13. EBL: (EBL DEPARTMENTS → Master Points → EBL MASTER POINTS PLAN → EMP TABLES → 12 - OTHER EUROPEAN EVENTS. [dostęp 2012-06-06]. (ang.).
  14. EBL: (EBL DEPARTMENTS → Master Points → EBL MASTER POINTS PLAN → EMP TABLES → 13 - SIMULTANEOUS PAIRS. [dostęp 2012-06-06]. (ang.).
  15. EBL: (EBL DEPARTMENTS → Master Points → EBL MASTER POINTS PLAN → 5 - EMPs IN WBF EVENTS → 5.1 Open Teams. [dostęp 2012-06-06]. (ang.).
  16. EBL: (EBL DEPARTMENTS → Master Points → EBL MASTER POINTS PLAN → 5 - EMPs IN WBF EVENTS → 5.2 Women and Senior Teams. [dostęp 2012-06-06]. (ang.).
  17. EBL: (EBL DEPARTMENTS → Master Points → EBL MASTER POINTS PLAN → 5 - EMPs IN WBF EVENTS → 5.3 Mixed Teams. [dostęp 2012-06-06]. (ang.).
  18. EBL: (EBL DEPARTMENTS → Master Points → EBL MASTER POINTS PLAN → 5 - EMPs IN WBF EVENTS → 5.4 Youth Teams. [dostęp 2012-06-06]. (ang.).
  19. EBL: (EBL DEPARTMENTS → Master Points → EBL MASTER POINTS PLAN → 5 - EMPs IN WBF EVENTS → 5.5 Pairs. [dostęp 2012-06-06]. (ang.).
  20. EBL: (EBL DEPARTMENTS → Master Points → EBL MASTER POINTS PLAN → 5 - EMPs IN WBF EVENTS → 5.6 Individual. [dostęp 2012-06-06]. (ang.).
  21. 1 2 3 4 EBL: (EBL DEPARTMENTS → Master Points → EBL MASTER POINTS PLAN → Classification. [dostęp 2012-06-07]. (ang.).

Linki zewnętrzne