Wentworth Woodhouse

Wentworth Woodhouse
Ilustracja
Główna, wschodnia fasada Wentworth Woodhouse
Państwo

 Wielka Brytania

Kraj

 Anglia

Adres

Wentworth Woodhouse,
Wentworth,
Rotherham,
South Yorkshire,
S62 7TQ

Położenie na mapie South Yorkshire
Mapa konturowa South Yorkshire, w centrum znajduje się punkt z opisem „Wentworth Woodhouse”
Położenie na mapie Wielkiej Brytanii
Mapa konturowa Wielkiej Brytanii, po prawej nieco na dole znajduje się punkt z opisem „Wentworth Woodhouse”
Położenie na mapie Anglii
Mapa konturowa Anglii, blisko centrum na prawo znajduje się punkt z opisem „Wentworth Woodhouse”
Ziemia53°28′27″N 1°24′18″W/53,474167 -1,405000
Strona internetowa

Wentworth Woodhouse – rezydencja arystokratyczna w północnej Anglii, w hrabstwie South Yorkshire, w dystrykcie Rotherham, położona koło wsi Wentworth, na północny zachód od miasta Rotherham. Jest to jedna z największych prywatnych rezydencji w Wielkiej Brytanii[1]; fasada o długości 188 m jest najdłuższa wśród budowli tego typu w kraju[2][3].

Budynek jest zabytkiem klasy I (najwyższej)[4], otaczające go ogrody są zabytkiem klasy II*. W ich obrębie znajduje się kilkadziesiąt innych zabytkowych obiektów budowlanych, w tym stajnie, wieża upamiętniająca stłumienie powstania jakobickiego w Szkocji (Hoober Stand) oraz cenotaf premiera Charlesa Watsona-Wentwortha (Rockingham Mausoleum)[3]. Kompleks popadł w zaniedbanie w XX wieku, rezydencja została umieszczona na liście zabytków zagrożonych[5]. W 2017 roku rozpoczęto wieloletni program renowacji[1].

Historia

Rezydencja w obecnym kształcie została wzniesiona w XVIII wieku, wkomponowano w nią elementy starszego dworu z 1630 roku[3]. Część zachodnią w stylu barokowym zbudowano w latach ok. 1725–1734 dla Thomasa Watsona-Wentwortha, markiza Rockingham[5]. Jej projektant jest nieznany, mógł być nim William Etty[4]. Część wschodnia w stylu palladiańskim powstała w latach 1734–ok. 1760 według projektu Henry′ego Flitcrofta, który po śmierci Thomasa kontynuował pracę na zlecenie jego syna Charlesa (przyszłego premiera Wielkiej Brytanii)[3]. W latach 1782–1784 dalszą rozbudowę przeprowadził architekt John Carr[5].

Pod koniec XVIII wieku posiadłość przeszła na własność rodu Fitzwilliam, należącego do najzamożniejszych w kraju za sprawą posiadanych kopalni węgla[6]. Sama posiadłość ulokowana była na nieeksploatowanym złożu tego surowca. Wkrótce po zakończeniu II wojny światowej, w obliczu niedoborów węgla, rząd brytyjski pod przewodnictwem premiera Clementa Attleego przeprowadził nacjonalizację kopalń (1947) i wkrótce podjął kontrowersyjną decyzję o rozpoczęciu jego wydobycia w bezpośredniej bliskości rezydencji, niszcząc tereny parkowo-ogrodowe[1][7]. W latach 1949–1979 większa część budynku dzierżawiona była uczelni Lady Mabel College of Physical Education, a następnie (1979–1988) Sheffield Polytechnic[6][3][7]. Ostatni spadkobierca rodu Fitzwilliam sprzedał rezydencję w 1988 roku, ta popadła w daleko idące zaniedbanie. W 2017 roku właścicielem kompleksu została organizacja non-profit Wentworth Woodhouse Preservation Trust, której celem jest jego pełna renowacja[1][8]. Jest to jedno z największych przedsięwzięć tego typu w Wielkiej Brytanii[6]. Obiekt otwarty jest dla zwiedzających[8].

Przypisy

  1. 1 2 3 4 Eleanor Doughty: ‘In 2018 the bill to restore the house was £200m – there’s no point putting a figure on it now’. The Telegraph, 2024-03-24. [dostęp 2025-01-12]. (ang.).
  2. Fact or Façade? Wentworth Woodhouse Named Longest Principal Façade in the UK. Wentworth Woodhouse. [dostęp 2025-01-12]. (ang.).
  3. 1 2 3 4 5 Wentworth Woodhouse. Historic England. [dostęp 2025-01-12]. (ang.).
  4. 1 2 Wentworth Woodhouse. Historic England. [dostęp 2025-01-12]. (ang.).
  5. 1 2 3 Wentworth Woodhouse, Wentworth - Rotherham. [w:] Heritage at Risk [on-line]. Historic England. [dostęp 2025-01-12]. (ang.).
  6. 1 2 3 Tom Airey: Wentworth Woodhouse: 'The UK's biggest restoration project'. BBC News, 2018-11-10. [dostęp 2025-01-12]. (ang.).
  7. 1 2 The History of Wentworth Woodhouse. Historic Houses, 2020-07-10. [dostęp 2025-01-12]. (ang.).
  8. 1 2 Visit Wentworth Woodhouse. National Trust. [dostęp 2025-01-12]. (ang.).