Złotoporka pomarańczowa
![]() | |
| Systematyka | |
| Domena | |
|---|---|
| Królestwo | |
| Typ | |
| Klasa | |
| Rząd | |
| Rodzina | |
| Rodzaj | |
| Gatunek |
złotoporka pomarańczowa |
| Nazwa systematyczna | |
| Auriporia aurulenta A. David, Tortič & Jelić Bull. Soc. mycol. Fr. 90(4): 364 (1975) [1974] | |
Złotoporka pomarańczowa (Auriporia aurulenta A. David, Tortič & Jelić) – gatunek grzybów z rzędu żagwiowców (Polyporales)[1].
Systematyka i nazewnictwo
Pozycja w klasyfikacji: Auriporia, Incertae sedis, Polyporales, Incertae sedis, Agaricomycetes, Agaricomycotina, Basidiomycota, Fungi[1].
Po raz pierwszy opisali go w 1975 r. A. David, M. Tortič i B. Jelić na martwym drewnie świerka w Związku Radzieckim[1].
W 2025 r. Komisja ds. Polskiego Nazewnictwa Grzybów Polskiego Towarzystwa Mykologicznego zarekomendowała używanie nazwy złotoporka pomarańczowa[2].
Morfologia
Nadrzewny kortycjoidalny, jednoroczny, rozpostarty, o długości do 16 cm długości i grubości do 5 mm. W stanie świeżym ma wyraźny zapach migdałów, w zielnikach utrzymujący się przez kilka miesięcy. Powierzchnia hymenialna w stanie świeżym złocistożółta do pomarańczowej, po wyschnięciu żółtawo-płowa, u suchych okazów pod działaniem wodorotlenku potasu czerwona do fioletowej. Pory okrągłe do kanciastych, 2–3 na mm. Brzeg jednobarwny, płonny, promieniście strzępiasty. Kontekst żółty, w stanie suchym jasnopłowy z ciemniejszymi, żywicznymi smugami, miękki, o grubości do 1 mm. Warstwa rurek o grubości do 1 cm i tej samej barwy co kontekst. Hymenium i subhymenium w suchych okazach ciemniejsze i tworzące wyraźną warstwę widoczną przy powiększeniu 30×. Wszystkie części grzyba miękkie i łatwo do cięcia i kruszenia[3].
- Cechy mikroskopowe
System strzępkowy monomityczny. Strzępki generatywne o średnicy 2–4 µm,w kontekście szkliste, cienkościenne, z okazjonalnym rozgałęzieniem i licznymi sprzążkami, sporadycznie z podwójnymi sprzążkami. Występują strzępki gleocystydialne jaskrawo barwiące się we floksynie. Cystydy częste w warstwie hymenium; lamprocystydy brzuchate, grubościenne, wrzecionowate, szkliste, 20–35 × 8–12 (–15) µm, występują również pojedynczo lub w małych grupach po 2–4 cienkościenne leptocystydy o długości 35–70 µm, średnicy 4–6 µm w wąskiej szyjce i 8–10 µm w części podstawnej. Podstawki maczugowate, 4-sterygmowe, 20–26 × 7–8 µm, ze sprzążką bazalną. Bazydiospory elipsoidalne, szkliste, gładkie, ujemne w odczynniku Melzera, 4,5–6 × 2–3 µm[3].
Występowanie i siedlisko
Podano nieliczne stanowiska w niektórych krajach Europy, w byłym Związku Radzieckim, w Ameryce Północnej i Południowej[4]. W Polsce po raz pierwszy stanowisko tego gatunku podali B. Gierczyk i inni w 2019 r.[5]
Grzyb saprotroficzny powodujący brunatną zgniliznę drzew iglastych i liściastych. Podano jego występowanie na martwym drewnie jodły, świerka i sosny, ale również na topoli[3].
Przypisy
- 1 2 3 Index Fungorum [online] [dostęp 2024-11-20] (ang.).
- ↑ Rekomendacja nr 4 (2025) Komisji ds. Polskiego Nazewnictwa Grzybów Polskiego Towarzystwa Mykologicznego [online], Komisji ds. Polskiego Nazewnictwa Grzybów, 23 stycznia 2025 (pol.).
- 1 2 3 L. Ryvarden, R.L. Gilbertson, European polypores. Part 1, „Synopsis Fungorum”, 6, 1993, s. 1–387.
- ↑ Auriporia aurulenta [online], grzyby.pl [dostęp 2024-11-20].
- ↑ Auriporia aurulenta [online], grzyby.pl [dostęp 2024-11-20].
