Złotoporka pomarańczowa

Złotoporka pomarańczowa
Ilustracja
Systematyka
Domena

eukarionty

Królestwo

grzyby

Typ

podstawczaki

Klasa

pieczarniaki

Rząd

żagwiowce

Rodzina

Incertae sedis

Rodzaj

złotoporka

Gatunek

złotoporka pomarańczowa

Nazwa systematyczna
Auriporia aurulenta A. David, Tortič & Jelić
Bull. Soc. mycol. Fr. 90(4): 364 (1975) [1974]

Złotoporka pomarańczowa (Auriporia aurulenta A. David, Tortič & Jelić) – gatunek grzybów z rzędu żagwiowców (Polyporales)[1].

Systematyka i nazewnictwo

Pozycja w klasyfikacji: Auriporia, Incertae sedis, Polyporales, Incertae sedis, Agaricomycetes, Agaricomycotina, Basidiomycota, Fungi[1].

Po raz pierwszy opisali go w 1975 r. A. David, M. Tortič i B. Jelić na martwym drewnie świerka w Związku Radzieckim[1].

W 2025 r. Komisja ds. Polskiego Nazewnictwa Grzybów Polskiego Towarzystwa Mykologicznego zarekomendowała używanie nazwy złotoporka pomarańczowa[2].

Morfologia

Owocnik

Nadrzewny kortycjoidalny, jednoroczny, rozpostarty, o długości do 16 cm długości i grubości do 5 mm. W stanie świeżym ma wyraźny zapach migdałów, w zielnikach utrzymujący się przez kilka miesięcy. Powierzchnia hymenialna w stanie świeżym złocistożółta do pomarańczowej, po wyschnięciu żółtawo-płowa, u suchych okazów pod działaniem wodorotlenku potasu czerwona do fioletowej. Pory okrągłe do kanciastych, 2–3 na mm. Brzeg jednobarwny, płonny, promieniście strzępiasty. Kontekst żółty, w stanie suchym jasnopłowy z ciemniejszymi, żywicznymi smugami, miękki, o grubości do 1 mm. Warstwa rurek o grubości do 1 cm i tej samej barwy co kontekst. Hymenium i subhymenium w suchych okazach ciemniejsze i tworzące wyraźną warstwę widoczną przy powiększeniu 30×. Wszystkie części grzyba miękkie i łatwo do cięcia i kruszenia[3].

Cechy mikroskopowe

System strzępkowy monomityczny. Strzępki generatywne o średnicy 2–4 µm,w kontekście szkliste, cienkościenne, z okazjonalnym rozgałęzieniem i licznymi sprzążkami, sporadycznie z podwójnymi sprzążkami. Występują strzępki gleocystydialne jaskrawo barwiące się we floksynie. Cystydy częste w warstwie hymenium; lamprocystydy brzuchate, grubościenne, wrzecionowate, szkliste, 20–35 × 8–12 (–15) µm, występują również pojedynczo lub w małych grupach po 2–4 cienkościenne leptocystydy o długości 35–70 µm, średnicy 4–6 µm w wąskiej szyjce i 8–10 µm w części podstawnej. Podstawki maczugowate, 4-sterygmowe, 20–26 × 7–8 µm, ze sprzążką bazalną. Bazydiospory elipsoidalne, szkliste, gładkie, ujemne w odczynniku Melzera, 4,5–6 × 2–3 µm[3].

Występowanie i siedlisko

Podano nieliczne stanowiska w niektórych krajach Europy, w byłym Związku Radzieckim, w Ameryce Północnej i Południowej[4]. W Polsce po raz pierwszy stanowisko tego gatunku podali B. Gierczyk i inni w 2019 r.[5]

Grzyb saprotroficzny powodujący brunatną zgniliznę drzew iglastych i liściastych. Podano jego występowanie na martwym drewnie jodły, świerka i sosny, ale również na topoli[3].

Przypisy

  1. 1 2 3 Index Fungorum [online] [dostęp 2024-11-20] (ang.).
  2. Rekomendacja nr 4 (2025) Komisji ds. Polskiego Nazewnictwa Grzybów Polskiego Towarzystwa Mykologicznego [online], Komisji ds. Polskiego Nazewnictwa Grzybów, 23 stycznia 2025 (pol.).
  3. 1 2 3 L. Ryvarden, R.L. Gilbertson, European polypores. Part 1, „Synopsis Fungorum”, 6, 1993, s. 1–387.
  4. Auriporia aurulenta [online], grzyby.pl [dostęp 2024-11-20].
  5. Auriporia aurulenta [online], grzyby.pl [dostęp 2024-11-20].