Zbiornik Topola

Topola
Państwo

 Polska

Rzeka

Nysa Kłodzka

Data budowy

1986–2003

Data uruchomienia

2003[1]

Typ zapory

ziemna

Pojemność całkowita

21,68[2] mln m³

Powierzchnia

3,4[2] km²

Zlewnia

2139[1] km²

Głębokość

5[1] m

Funkcja

retencyjna, energetyczna, rekreacyjna

Położenie na mapie Sudetów
Mapa konturowa Sudetów, blisko centrum na prawo u góry znajduje się owalna plamka nieco zaostrzona i wystająca na lewo w swoim dolnym rogu z opisem „Topola”
Ziemia50°29′19″N 16°57′05″E/50,488611 16,951389

Zbiornik Topolazbiornik zaporowy, zbiornik retencyjny wybudowany w latach 1995 – 2003 na rzece Nysa Kłodzka, tuż powyżej miasta Paczków, wody rzeki piętrzy zapora ziemna. Przy maksymalnym piętrzeniu (7,8 m) zbiornik ma powierzchnię 3,4 km² i pojemność 21,68 miliona m³[2]. Wody zbiornika zasilają elektrownię wodną o mocy 1,56 MW (3 hydrogeneratory po 514,2 kW)[1][3].

Położenie

Zbiornik położony jest w województwie dolnośląskim powiecie ząbkowickim gminie Kamieniec Ząbkowicki poniżej miejscowości Topola, powstał ze spiętrzenia wód rzeki Nysa Kłodzka i zalania wyrobisk żwirowni. Ze zbiornika w dalszym ciągu wybierany jest żwir, co systematycznie powiększa pojemność akwenu.

Zbiornik wraz z położonym bezpośrednio poniżej niego zbiornikiem Kozielno, tworzy Zalew Paczkowski.

Turystyka

Na zbiorniku uprawia się wędkarstwo metodą gruntowo-spławikową; występują tutaj brzany pospolite, klenie, świnki pospolite, jelce pospolite oraz pstrągi i lipienie pospolite. Na zbiorniku organizuje się wiele corocznych konkursów wędkarskich[4].

Historia

Realizację Zbiornika Topola rozpoczęto w 1986 roku. Po powodzi tysiąclecia budowa zbiorników stała się elementem Narodowego Programu Odbudowy i Modernizacji jako priorytetowe zadania resortu środowiska w zakresie budowy zabezpieczenia przeciwpowodziowego. Razem ze zbiornikami Jezioro Nyskie i Jezioro Otmuchowskie tworzą zespół zbiorników wielozadaniowych wchodzących w skład systemu ochrony powodziowej doliny Odry[5]. Ostatnim elementem zespołu ma być zbiornik Kamieniec.

Zniszczony przelew powierzchniowy zbiornika przez powódź w 2024 r.

Budowa zbiorników finansowana była ze środków budżetu Polski, a po powodzi tysiąclecia także ze środków Banku Rozwoju Rady Europy. Oddanie do eksploatacji odbyło się 6 grudnia 2002 roku[5].

Podczas powodzi 2024 zbiornik zapełnił się, 16 września 2024 około godz. 11 w wyniku przepływu dużej ilości wody przez przelew powierzchniowy został on podmyty, a jego części betonowe zawaliły się[6]. Przelewająca się woda przepłynęła przez Zbiornik Kozielno, zalała niżej położone części Paczkowa, Jezioro Otmuchowskie i Nyskie spłaszczyły falę i nie wywołała ona dalszych zniszczeń[7].

Przypisy

  1. 1 2 3 4 Charakterystyka budowli hydrotechnicznych, RZGW Wrocław, 2017.
  2. 1 2 3 Rocznik Statystyczny Rzeczypospolitej Polskiej 2013. Warszawa: Główny Urząd Statystyczny, 2013, s. 90.
  3. Bartosz Wszołek, Beata Głuchowska, Elektrownie wodne eksploatowane przez PGW Wody Polskie RZGW we Wrocławiu [online], październik 2023, s. 21–22 [dostęp 2025-01-25].
  4. Zbiornik Topola - powiat Ząbkowski | wędkarstwo i ryby wędkuje.pl [online], wedkuje.pl, 14 stycznia 2009 [dostęp 2020-05-19] (pol.).
  5. 1 2 Zbiornik Topola, Topola - polska-org.pl [online], polska-org.pl [dostęp 2020-05-19].
  6. PRC (oprac.), Runął przepust między zbiornikami. Konieczna ewakuacja mieszkańców [online], www.money.pl, 16 września 2024 [dostęp 2024-09-16] (pol.).
  7. Z tą powodzią mogliśmy wygrać. "Warto powiedzieć społeczeństwu wprost" [online], wydarzenia.interia.pl [dostęp 2024-09-26] (pol.).