Zwójka odrośleczka

Zwójka odrośleczka
	Blastesthia turionella
	(Linnaeus, 1758)
	; Zwójka odrośleczka na rysunku z British Entomology Johna Curtisa
	Systematyka
Domena	eukarionty
Królestwo	zwierzęta
Typ	stawonogi
Gromada	owady
Podgromada	uskrzydlone
Rząd	motyle
Rodzina	zwójkowate
Rodzaj	Blastesthia
Gatunek	zwójka odrośleczka
Synonimy
	Phalaena turionella Linnaeus, 1758; Coccyx turionella (Linnaeus, 1758); Blastotesthia turionella (Linnaeus, 1758); Evetria turionana (Hübner, 1813); Pseudococcyx turionana (Hübner, 1813); Tortrix turionana Hübner, 1811/18;
	Phalaena turionella Linnaeus, 1758; Coccyx turionella (Linnaeus, 1758); Blastotesthia turionella (Linnaeus, 1758); Evetria turionana (Hübner, 1813); Pseudococcyx turionana (Hübner, 1813); Tortrix turionana Hübner, 1811/18;

Zwójka odrośleczka, pąkówka odrośleczka^[2] (Blastesthia turionella^[3]^[4]^[5]) – gatunek motyla z rodziny zwójkowatych (Tortricidae). Występuje w Europie, Rosji, północnych Chinach^[3]^[6], Korei i Japonii^[6].

Wygląd: Motyl o rozpiętości skrzydeł 10–20 mm, koloru od żółtobrunatnego do rdzawego, ze srebrnoszarymi, poprzecznymi przepaskami.

Występowanie: Jest często spotykanym szkodnikiem 6–12-letnich i starszych upraw i młodników sosnowych.

Biologia: Motyle latają w maju i czerwcu. Samica składa jaja pojedynczo na pączkach szczytowych lub bocznych w okółkach na młodych sosnach. Gąsienice wylęgają się od końca czerwca do początku lipca, wgryzają się do pączków szczytowych i wyjadają je. Na skutek tego pączki obumierają, a funkcje szczytowego przejmuje jeden z pączków bocznych, które jednak mogą być również zasiedlone i niszczone przez gąsienice. Przepoczwarczenie następuje w kwietniu i maju wewnątrz osnutego delikatną przędzą wydrążonego pączka. Tutaj również zimuje poczwarka, nad którą powstaje charakterystyczna kulka z wypływającej z rany żywicy.

Znaczenie gospodarcze: Skutki żerowanie widoczne są wiosną, gdy na pączkach pojawiają się wycieki żywicy, a same pączki są nierozwinięte i miękkie w części nasadowej. Żery gąsienic powodują uszkodzenia pędów, niedorozwój lub zamieranie pączków wierzchołkowych, miotlaste zakończenia pędów szczytowych i deformację korony.

Zalecenia gospodarcze: Prowadzi się zwalczanie mechaniczne polegające na wycinaniu lub wyłamywaniu opanowanych pędów z żerującymi wewnątrz gąsienicami. Pędy te wyróżnia nierozwinięty pączek szczytowy przebarwiony na szary kolor.

Przypisy

↑ K.K. Linneusz K.K., Systema naturae per regna tria naturae :secundum classes, ordines, genera, species, cum characteribus, differentiis, synonymis, locis, wyd. 10, t. 1, Holmiae 1758, s. 539 (łac.).
1 2 pąkówka odrośleczka (zwójka odrośleczka). [w:] Encyklopedia Leśna [on-line]. Lasy Państwowe. [dostęp 2022-09-28].
1 2 3 Bong-Kyu Byun, Shanchun Yan & Chengde Li. Six New Faunistic Data of the Tribe Eucosmini from Northeast China (Lepidoptera, Tortricidae). „Korean J. Appl. Entomol.”. 45 (2), s. 1–6, 2006. (ang.).
1 2 3 4 Blastesthia turionella Linnaeus, 1758. [w:] GBIF Backbone Taxonomy [on-line]. GBIF Secretariat. [dostęp 2022-09-28]. (ang.).
↑ Zbigniew Sierpiński. Materiały do poznania pasożytów zwójki odrośleczki (Blastethia turionella Hbn.). „Sylwan”. 3, s. 81–84, 1976.
1 2 A.H. Zhang & H.H.A.H.Z.& H.H. Li A.H. Zhang & H.H.A.H.Z.& H.H., Catalogue of Eucosmini from China (Lepidoptera: Tortricidae), „SHILAP Revta. lepid.”, 33 (131), 2005, s. 267 (ang.).

Bibliografia

Zasięgnięto informacji z Poradnika ochrony lasu

[oryg-1] K.K. Linneusz K.K., Systema naturae per regna tria naturae :secundum classes, ordines, genera, species, cum characteribus, differentiis, synonymis, locis, wyd. 10, t. 1, Holmiae 1758, s. 539 (łac.).

[el-2] 1 2 pąkówka odrośleczka (zwójka odrośleczka). [w:] Encyklopedia Leśna [on-line]. Lasy Państwowe. [dostęp 2022-09-28].

[korea-3] 1 2 3 Bong-Kyu Byun, Shanchun Yan & Chengde Li. Six New Faunistic Data of the Tribe Eucosmini from Northeast China (Lepidoptera, Tortricidae). „Korean J. Appl. Entomol.”. 45 (2), s. 1–6, 2006. (ang.).

[gbif-4] 1 2 3 4 Blastesthia turionella Linnaeus, 1758. [w:] GBIF Backbone Taxonomy [on-line]. GBIF Secretariat. [dostęp 2022-09-28]. (ang.).

[sylwan-5] Zbigniew Sierpiński. Materiały do poznania pasożytów zwójki odrośleczki (Blastethia turionella Hbn.). „Sylwan”. 3, s. 81–84, 1976.

[zhang-6] 1 2 A.H. Zhang & H.H.A.H.Z.& H.H. Li A.H. Zhang & H.H.A.H.Z.& H.H., Catalogue of Eucosmini from China (Lepidoptera: Tortricidae), „SHILAP Revta. lepid.”, 33 (131), 2005, s. 267 (ang.).

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]

[6]