Barczatka borówczanka

Barczatka borówczanka

Phyllodesma ilicifolia
(Linnaeus, 1758)
Phyllodesma ilicifolia
Systematyka
Domena	eukarionty
Królestwo	zwierzęta
Typ	stawonogi
Gromada	owady
Podgromada	uskrzydlone
Rząd	motyle
Rodzina	barczatkowate
Podrodzina	Lasiocampinae
Rodzaj	Phyllodesma
Gatunek	barczatka borówczanka
Kategoria zagrożenia (CKGZ)[1]
narażony na wyginięcie

Barczatka borówczanka (Phyllodesma ilicifolia) – motyl z rodziny barczatkowatych.

Rozpiętość skrzydeł 30–38 mm. Skrzydła jasnobrunatne z popielatoszarym nalotem. Przepaski mało wyraźne. Środkowa część tylnego skrzydła rozjaśniona. Zewnętrzny brzeg obu par skrzydeł lekko falisty, strzępina w białe i brunatne paski. Samce są nieco mniejsze od samic, charakteryzują się grzebieniastymi czułkami. Ubarwienie motyla szaro-brunatne z deseniem przepaskowym^[2]. Osobniki dorosłe żyją bardzo krótko (nie odżywiają się). Gąsienice silnie owłosione, snują z przędzy mocne, oprzędy wyściełane włoskami, żywią się liśćmi i pączkami drzew, wyrządzając nieraz znaczne szkody^[3]. .

Okres lotu

Motyl pojawia się w kwietniu i maju.

Rozród

Wydaje jedno pokolenie rocznie. Samica składa ok. 120 jaj przeważnie na łodygach borówki czarnej i źdźbłach traw. Larwy rozwijają się od czerwca do sierpnia, natomiast poczwarka zimuje i dopiero w następnym roku przeobraża się w imago. Larwy są bardzo żarłoczne.

Biotop

Gatunek preferujący środowiska uwilgocone. Występuje w wysokopiennych lasach mieszanych oraz nizinnych i górskich z borówczyskami lub zarastającymi wrzosowiskami.

Zasięg występowania

Gatunek rozmieszczony szeroko od Półwyspu Iberyjskiego po Chiny i Japonię. W Europie występuje lokalnie i wyspowo w większości państw. Na północy osiąga południową Szwecję i Norwegię, zaś na południu sięga po Grecję i Włochy. W europejskiej części Rosji szeroko rozprzestrzeniony, poza strefą tundry i stepu, za Uralem w południowej części Niziny Zachodniosyberyjskiej i centralnej Jakucji.

W Polsce

Gatunek znany dawniej z wyspowych stanowisk w północnej i południowej części kraju. W ostatnim dziesięcioleciu XX wieku, pomimo intensyfikacji badań lepidopterologicznych, nie potwierdzono występowania motyla.

Rośliny żywicielskie

podstawowe

borówka brusznica – Vaccinium vitis-idaea L., borówka czarna (czarna jagoda) -Vaccinium myrtillus L.

dodatkowe

Topola osika – Populus tremula L., Wierzba krzewiasta – Salix spp.

Ochrona

Gatunek niechroniony, skrajnie zagrożony, którego liczebność kształtuje się w odpowiedniej skali wartości przyjętej przez IUCN.

• Motyle w Polsce
• Owady Polski

• Motyle Europy