Brzeźnica (województwo podkarpackie)

Brzeźnica
wieś
Ilustracja
Kościół pw. św. Jana Chrzciciela w Brzeźnicy
Państwo

 Polska

Województwo

 podkarpackie

Powiat

dębicki

Gmina

Dębica

Liczba ludności (2020)

3689[1]

Strefa numeracyjna

14

Kod pocztowy

39-207[2]

Tablice rejestracyjne

RDE

SIMC

0817994[3]

Położenie na mapie gminy wiejskiej Dębica
Mapa konturowa gminy wiejskiej Dębica, blisko centrum na prawo u góry znajduje się punkt z opisem „Brzeźnica”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, na dole po prawej znajduje się punkt z opisem „Brzeźnica”
Położenie na mapie województwa podkarpackiego
Mapa konturowa województwa podkarpackiego, po lewej znajduje się punkt z opisem „Brzeźnica”
Położenie na mapie powiatu dębickiego
Mapa konturowa powiatu dębickiego, u góry po prawej znajduje się punkt z opisem „Brzeźnica”
Ziemia50°06′18″N 21°29′10″E/50,105000 21,486111[4]
Strona internetowa

Brzeźnicawieś w Polsce położona w województwie podkarpackim, w powiecie dębickim, w gminie Dębica[3].

Miejscowość jest siedzibą parafii Narodzenia św. Jana Chrzciciela, należącej do dekanatu Pustków - Osiedle, diecezji tarnowskiej.

Integralne części wsi Brzeźnica[5][3]
SIMCNazwaRodzaj
0818002Górkaczęść wsi
0818019Jamyczęść wsi
0818025Kopalinyczęść wsi
0818031Szarwarkczęść wsi
0818048Wałyczęść wsi
0818054Wielączaczęść wsi
0818060Wola Brzeźnickaczęść wsi
0818077Wólkaczęść wsi
0818083Zaborowieczęść wsi

Historia

Nazwa miejscowości nawiązuje do rosnących niegdyś bujnie w Puszczy Sandomierskiej lasów brzozowych. Jest jedna z najstarszych wsi gminy Dębica. Powstała w XI wieku na dawnym szlaku handlowym biegnącym wzdłuż Wisły i Wisłoki do Bałtyku. Według źródeł historycznych, tutejszy kościół został poświęcony przez bp Stanisława ze Szczepanowa. Dokumenty historyczne poświadczają, że w 1595 roku istniała we wsi szkoła, a w XVIII wieku istniał we wsi szpital. W 1600 roku Stanisław Ligęza wzniósł nowy kościół, który jednakże nie zachował się do dnia dzisiejszego. Obecna świątynia została wzniesiona w latach 1905–1906 w stylu neogotyckim.

W czasie II wojny światowej Niemcy na potrzeby poligonu dla SS na wiosnę 1940 roku wysiedlili część mieszkańców wsi oraz jej przysiółków, a także Wielonczę, Kotowrotnię oraz przysiółek Pustkowa - Wólkę Pustkowską[6].

Podczas dwóch kolejnych pacyfikacji w 1943 roku hitlerowcy wymordowali kilkunastu działaczy PPR i partyzantów Gwardii Ludowej. 12 września 1962 roku ich pamięć uczczono odsłonięciem poświęconej im tablicy[7].

W 1973 roku Brzeźnica została odznaczona Orderem Krzyża Grunwaldu[8].

W latach 1954–1972 wieś należała i była siedzibą władz gromady Brzeźnica. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa tarnowskiego.

Do 30 czerwca 1976 roku miejscowość była siedzibą gminy Brzeźnica[9].

Sport

W miejscowości gra klub piłkarski LZS[10], który w 1995 roku (pod nazwą Chemal[11]) wystąpił w Pucharze Polski.

Zobacz też

Przypisy

  1. Raport o stanie Gminy Dębica za 2020 rok s.10
  2. Oficjalny Spis Pocztowych Numerów Adresowych, Poczta Polska S.A., październik 2013, s. 97 [zarchiwizowane z adresu 2014-02-22].
  3. 1 2 3 TERYT (Krajowy Rejestr Urzędowego Podziału Terytorialnego Kraju). Główny Urząd Statystyczny. [dostęp 2015-11-18].
  4. Państwowy Rejestr Nazw Geograficznych – miejscowości – format XLSX, Dane z państwowego rejestru nazw geograficznych – PRNG, Główny Urząd Geodezji i Kartografii, 5 listopada 2023, identyfikator PRNG: 11441
  5. Rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 13 grudnia 2012 r. w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części (Dz.U. z 2013 r. poz. 200)
  6. Stanisław Zabierowski, Pustków, hitlerowskie obozy wyniszczenia w służbie SS, KAW, Rzeszów 1981, s. 17
  7. Rada Ochrony Pomników Walki i Męczeństwa, Przewodnik po upamiętnionych miejscach walk i męczeństwa lata wojny 1939- 1945, Sport i Turystyka 1988, ISBN 83-217-2709-3, s. 739
  8. Krzyż Grunwaldu dla Brzeźnicy. Nowiny”, s. 1, 4, Nr 104 z 15 kwietnia 1973.
  9. Dz.U. z 1976 r. nr 23, poz. 142
  10. http://www.90minut.pl/skarb.php?id_klub=7256
  11. https://s2.fbcdn.pl/5/clubs/9795/data/docs/70-lat-dziejow-lks-brzeznica.pdf

Linki zewnętrzne