Chronów (województwo małopolskie)

Chronów
wieś
Ilustracja
Kościół parafialny pw. Świętego Ducha
Państwo

 Polska

Województwo

 małopolskie

Powiat

bocheński

Gmina

Nowy Wiśnicz

Liczba ludności (2022)

475[1]

Strefa numeracyjna

14

Kod pocztowy

32-720[2]

Tablice rejestracyjne

KBC, KBA[3]

SIMC

0824439

Położenie na mapie gminy Nowy Wiśnicz
Mapa konturowa gminy Nowy Wiśnicz, po prawej znajduje się punkt z opisem „Chronów”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, na dole nieco na prawo znajduje się punkt z opisem „Chronów”
Położenie na mapie województwa małopolskiego
Mapa konturowa województwa małopolskiego, blisko centrum na prawo znajduje się punkt z opisem „Chronów”
Położenie na mapie powiatu bocheńskiego
Mapa konturowa powiatu bocheńskiego, po prawej nieco na dole znajduje się punkt z opisem „Chronów”
Ziemia49°54′02″N 20°32′17″E/49,900556 20,538056[4]
Nieoficjalny herb wsi Chronów

Chronówwieś (dawniej miasto[5]) w Polsce położona w województwie małopolskim, w powiecie bocheńskim, w gminie Nowy Wiśnicz[6].

Integralne części wsi Chronów[6][7]
SIMCNazwaRodzaj
0824445 Chronów Dolny część wsi
0824451 Chronów Górny część wsi
0824468 Dębina część wsi
0824474 Florkówka część wsi
0824480 Godki część wsi
0824497 Grądy część wsi
0824505 Łopuszna Dolna[8] część wsi
0824511 Łopuszna Górna część wsi
0824528 Podlesie część wsi
0824534 Stachoniówka część wsi
0824540 Stawy część wsi
0824557 Studzianki część wsi
0824563 Zagrody część wsi

W latach 1954–1957 wieś należała i była siedzibą władz gromady Chronów, po jej zniesieniu w gromadzie Lipnica Murowana. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa tarnowskiego.

Położenie i krajobraz

Wieś położona jest w środkowo-wschodniej części Pogórza Wiśnickiego. W krajobrazie dominują niskie i łagodne wzgórza. Wyróżnia się wśród nich znajdująca się na granicy z wsią Borówna Kobyla Góra (364 m n.p.m.)[9].

Wszystkie płynące przez wieś potoki spływają do Leksandrówki, będącej lewobrzeżnym dopływem Uszwicy (zlewnia Dunajca)[9].

Zarys historii

Pod koniec XVI w. mieszkało tu trzech ariańskich szlachciców. Jeden z nich, Sebastian Sieradzki, najechał i złupił dom oraz ogród plebański, a proboszcza Tomasza pobił[10]. W 1562 roku założono zbór braci polskich. W roku 1585 wieś zakupił arianin Jan Przypkowski z Górnych Przytkowic, herbu Radwan[11].

Zabytki

Obiekt wpisany do rejestru zabytków nieruchomych województwa małopolskiego[12].

Obiekt znajduje się na szlaku architektury drewnianej województwa małopolskiego[13].

Przyroda

Brak przemysłu, głównie tradycyjne rolnictwo oraz walory krajobrazowe i przyrodnicze zadecydowały o włączeniu terenu wsi do Wiśnicko-Lipnickiego Parku Krajobrazowego. Na Kobylej Górze według podań znajdować się miała w zamierzchłej przeszłości pogańska świątynia Swaroga. Dużą atrakcją przyrodniczą wsi jest projektowany rezerwat przyrody Skałki Chronowskieskałki wychodnie w szczytowych partiach Kobylej Góry.

W bliskiej okolicy znajdują się również inne obiekty chronionej przyrody: grupa oryginalnych dużych głazów Kamienie Brodzińskiego w Lipnicy Górnej i rezerwat przyrody Kamień Grzyb w Połomiu Dużym.

Zobacz też

  • Lista zabytków w gminie Łapanów w artykule „Wiki Lubi Zabytki”

Przypisy

  1. NSP 2021: Ludność w miejscowościach statystycznych [online], Bank Danych Lokalnych GUS, 19 września 2022 [dostęp 2022-10-04].
  2. Oficjalny Spis Pocztowych Numerów Adresowych, Poczta Polska S.A., październik 2013, s. 154 [zarchiwizowane z adresu 2014-02-22].
  3. Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 30 kwietnia 2015 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie rejestracji i oznaczania pojazdów (Dz.U. z 2015 r. poz. 669).
  4. Państwowy Rejestr Nazw Geograficznych – miejscowości – format XLSX, Dane z państwowego rejestru nazw geograficznych – PRNG, Główny Urząd Geodezji i Kartografii, 5 listopada 2023, identyfikator PRNG: 16526
  5. Marian Gumowski: Herby miast polskich, Warszawa 1960.
  6. 1 2 Rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 13 grudnia 2012 r. w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części (Dz.U. z 2013 r. poz. 200)
  7. TERYT (Krajowy Rejestr Urzędowego Podziału Terytorialnego Kraju). Główny Urząd Statystyczny. [dostęp 2015-11-18].
  8. Łopuszna 1.), przys. Chronowa, [w:] Słownik geograficzny Królestwa Polskiego, t. V: Kutowa Wola – Malczyce, Warszawa 1884, s. 728.
  9. 1 2 Bocheński i Wielicki. Mapa turystyczna powiatów. Skala 1:70 000. Kraków: Małopolska Organizacja Turystyczna, 2004. ISBN 83-89007-41-X.
  10. Janusz Paprota, Reformacja w Bochni i okolicach [online], Historia Ziemi Bocheńskiej [dostęp 2019-08-03] (pol.).
  11. Szlak Braci Polskich
  12. Wykaz obiektów wpisanych do Rejestru Zabytków Nieruchomych Województwa Małopolskiego z uwzględnieniem podziału na powiaty i gminy [online], wuoz.malopolska.pl [dostęp 2023-11-17].
  13. Kościół pw. Ducha Świętego w Chronowie [online], drewniana.malopolska.pl [dostęp 2023-10-27].

Linki zewnętrzne