Galaktyka nieregularna
.jpg)
Galaktyki nieregularne (Irr – od ang. Irregular) – galaktyki, które nie mają określonego symetrycznego kształtu. Większość z nich ma względnie niewielkie rozmiary, a ich prototypem jest Mały Obłok Magellana. W wielu z nich znajdują się obszary, w których tworzą się gwiazdy[1].
Wyróżnia się dwa typy galaktyk nieregularnych:
- Irr I, określane też czasami jako skrajne galaktyki spiralne – posiadają pewną strukturę, jednak nie da się ich sklasyfikować do żadnego podtypu galaktyk spiralnych lub eliptycznych.
- Irr II – galaktyki nieposiadające widocznej struktury.
Wyróżnia się też karłowate galaktyki nieregularne (dIrr).
Galaktyki nieregularne są zniekształcone i porozrywane, bogate w gaz, pył i nowe gwiazdy. Ponieważ są aktywne gwiazdotwórczo przetaczają się przez nie olbrzymie fale formowania gwiazd. Często to zawierają rozległe różowe, wodorowe mgławice emisyjne, w których powstają nowe gwiazdy. Niektóre z galaktyk nieregularnych zawierają śladową strukturę w postaci centralnej poprzeczki, a czasem też zaczątków ramion spiralnych, co świadczy o ewolucji galaktyk nieregularnych do spiralnych[2]. Supernowe pojawiają się w całej ich objętości, a oprócz tego występuje na nich promieniowanie gamma.
Galaktyki nieregularne stanowią znaczącą (źródła podają 20-50%) część ogółu znanych galaktyk[3][4][5].
Zobacz też
Przypisy
- ↑ Praca zbiorowa: KOSMOS. Warszawa: Buchmann Sp. z o.o., 2012, s. 167. ISBN 978-83-7670-323-7.
- ↑ Encyklopedia Wszechświat. Praca zbiorowa. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2006, s. 294, 297, 298. ISBN 978-83-01-14848-5.
- ↑ Florida State College at Jacksonville, Dr Mike Reynolds, Irregular Galaxies [online] [dostęp 2025-03-16] (ang.).
- ↑ Types of Galaxies | NASA Space Place – NASA Science for Kids [online], spaceplace.nasa.gov [dostęp 2025-03-16].
- ↑ John S. Gallagher, Deidre A. Hunter, Structure and Evolution of Irregular Galaxies, „Annual Review of Astronomy and Astrophysics”, 22 (Volume 22, 1984), 1984, s. 37–74, DOI: 10.1146/annurev.aa.22.090184.000345, ISSN 0066-4146 [dostęp 2025-03-16] (ang.).