Kościół Świętego Ducha w Stargardzie

Kościół Świętego Ducha w Stargardzie
Zabytek: nr rej. A-347 z dnia 22.04.2008 r.[1]
kościół parafialny
Ilustracja
Kościół św. Ducha.
Państwo

 Polska

Województwo

 zachodniopomorskie

Miejscowość

Stargard

Wyznanie

katolickie

Kościół

rzymskokatolicki

Parafia

Świętego Ducha w Stargardzie

Wezwanie

Świętego Ducha

Położenie na mapie Stargardu
Mapa konturowa Stargardu, blisko centrum na prawo u góry znajduje się punkt z opisem „Kościół Świętego Ducha w Stargardzie”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, u góry po lewej znajduje się punkt z opisem „Kościół Świętego Ducha w Stargardzie”
Położenie na mapie województwa zachodniopomorskiego
Mapa konturowa województwa zachodniopomorskiego, blisko centrum po lewej na dole znajduje się punkt z opisem „Kościół Świętego Ducha w Stargardzie”
Położenie na mapie powiatu stargardzkiego
Mapa konturowa powiatu stargardzkiego, blisko centrum na lewo znajduje się punkt z opisem „Kościół Świętego Ducha w Stargardzie”
Ziemia53°20′05″N 15°02′24″E/53,334722 15,040000

Kościół Świętego Ducha (niem. Heilig-Geist-Kirche) – neogotycka budowla wzniesiona w latach 1874–1877, na miejscu pierwotnego kościoła szpitalnego założonego w 1364. Położony poza obrębem murów miejskich należy do dekanatu Stargard Zachód. Kościół użytkuje parafia katolicka obrządku rzymskiego pw. Ducha Św., a do 26 listopada 2011 parafia katolicka obrządku bizantyjsko-ukraińskiego pw. Św. Jozafata Męczennika.

Historia

W 1651 przystąpiono do odbudowy świątyni wznosząc ja właściwie od nowa w konstrukcji szachulcowej łącznie z budową nowej wieży. W ciągu następnych stuleci niekonserwowany kościół uległ daleko idącej dewastacji, a w 1868 rozebrano go i wybudowano nowy pod tym samym wezwaniem – Ducha Świętego. W latach 1895–1924 prowadzono prace przy wyposażeniu wnętrza według projektu architekta Denekego. W 1926 założono w kościele witraże, które dotrwały do naszych czasów. 20 maja 1945 w czasie uroczystości Zielonych Świątek została odprawiona pierwsza w Stargardzie polska msza święta z udziałem pierwszych osadników.

Architektura

Kościół, zwrócony prezbiterium w kierunku zachodnim, założony na planie prostokąta, jest budowlą salową, przykrytą dachem dwuspadowym. Od zachodu do korpusu nawowego przylega trójboczne zamknięte prezbiterium, od wschodu zaś kwadratowa w rzucie wieża o wysokości 50,2 m.

Zewnętrzna szata kościoła nosi wyraźne znamiona neogotyku, chociaż w redakcji uproszczonej i uniwersalnej. Elewacje kościoła opięte są przyporami i podzielone ostrołukowymi oknami.

Wyposażenie

Wystrój kościoła jest bardzo bogaty. Na ścianach prezbiterium oraz na zachodniej ścianie nawy bocznych znajdują się polichromie wykonane po 1945, przedstawiające narodziny Chrystusa, Powstanie z Grobu oraz postaci śś. Piotra i Pawła. Na zachodniej ścianie nawy południowej i północnej zachowały się dwie XIX-wieczne ramy z dawnych epitafiów. Obecnie w ramach tych umieszczone są współczesne kopie ikony Matki Boskiej Nieustającej Pomocy i Chrystusa pochodzące 1959 roku. W prezbiterium znajduje się drewniany tryptyk przedstawiający scenę Zesłania Ducha Św, wykonany w 1997 r. Ponadto we wnętrzu zachował się pełny zestaw ław kościelnych, drewniany, polichromowany oraz dwa kute żyrandole powstałe na pocz. XX wieku. Uroku dodają witraże znajdujące się na każdym przeszkleniu w kościele.

Organy

Organy wybudowała firma Gebrüder Stockmann. Zostały sprowadzone z Niemiec przez Waldemara Wasilewskiego. Posiadają trakturę elektro-pneumatyczną. Poprzedni instrument z zachowanym neogotyckim prospektem został wykonany przez J. Kochlera ze Stargardu[3].

Dyspozycja instrumentu:

Manuał I Manuał II Pedał
1. Gedacktpommer 16’ 1. Spitzgemshorn 8’ 1. Gedacktuntersatz 16’
2. Prinzipal 8’ 2. Singend Gedackt 8’ 2. Zartbass 16’
3. Salicional 8’ 3. Praestant 4’ 3. Weitprinzipal 8’
4. Rohrgedackt 8’ 4. Quintadena 4’ 4. Holzgedackt 8’
5. Kupferoktave 4’ 5. Oktävlein 2’ 5. Bassflöte 4’
6. Trichterflöte 4’ 6. Terz 1 3/5’ 6. Piffaro 3 fach
7. Rauschpfeife 2 fach 7. Quinte 1 1/3’ 7. Stillposaune 16’
8. Mixtur 4 fach 8. Scharf 4 fach
9. Zarttrompete 8’ 9. Holzdulcian 16’

Galeria

Zobacz też

Przypisy

  1. ↑ Rejestr zabytków nieruchomych – województwo zachodniopomorskie [online], Narodowy Instytut Dziedzictwa, 31 stycznia 2025 [dostęp 2010-05-13].
  2. ↑ Zenkner J., Stargard. Klejnot na pomorskim szlaku, Stargard 2006, s. 45
  3. ↑ Filip Kamiński, Stargard ( Kościół Ducha Świętego) [online], musicamsacram.pl [dostęp 2025-02-19].


This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.