Kościół św. Wawrzyńca w Karczmiskach Drugich

Kościół św. Wawrzyńca w Karczmiskach Drugich
Zabytek: nr rej. A/571 z 21 maja 1957[1]
kościół parafialny
Ilustracja
Widok ogólny
Państwo

 Polska

Województwo

 lubelskie

Miejscowość

Karczmiska Drugie

Adres

ul. Kościelna 1, 24-310 Karczmiska Drugie

Wyznanie

katolickie

Kościół

rzymskokatolicki

parafia

św. Wawrzyńca w Karczmiskach

Wezwanie

Wawrzyniec z Rzymu

Położenie na mapie gminy Karczmiska
Mapa konturowa gminy Karczmiska, w centrum znajduje się punkt z opisem „Kościół św. Wawrzyńca w Karczmiskach Drugich”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, po prawej nieco na dole znajduje się punkt z opisem „Kościół św. Wawrzyńca w Karczmiskach Drugich”
Położenie na mapie województwa lubelskiego
Mapa konturowa województwa lubelskiego, po lewej znajduje się punkt z opisem „Kościół św. Wawrzyńca w Karczmiskach Drugich”
Położenie na mapie powiatu opolskiego
Mapa konturowa powiatu opolskiego, u góry znajduje się punkt z opisem „Kościół św. Wawrzyńca w Karczmiskach Drugich”
Ziemia51°14′06,6728″N 22°00′10,8500″E/51,235187 22,003014
Strona internetowa

Kościół św. Wawrzyńca w Karczmiskach Drugich – rzymskokatolicki kościół parafialny zlokalizowany w Karczmiskach Drugich, w powiecie opolskim, w województwie lubelskim. Funkcjonuje przy nim parafia św. Wawrzyńca. Drugą patronką świątyni jest Matka Boża Szkaplerzna[2].

Historia

Pierwsze wzmianki o parafii we wsi pochodzą z 1452[3]. Po połowie XVI wieku kościół stał się filią parafii w Kazimierzu Dolnym (parafia powróciła tutaj w 1919)[4].

Wnętrze
Elewacja boczna

Późnoklasycystyczny obiekt na planie kwadratu wzniesiono w latach 1842–1848, najprawdopodobniej na miejscu wcześniejszej, XVII-wiecznej świątyni drewnianej. Fundatorem był ksiądz Jan Bałuszyński[5]. Remontowano go po II wojnie światowej[3]. W XVIII wieku istniały we wsi plebania, wikariat, szpital dla biednych i szkoła (przy kościele rezydowali komendarz i rektor szkolny)[4].

Architektura

Ceglany, tynkowany kościół stoi na podmurówce z cegieł, na łagodnym stoku i nie jest podpiwniczony. Strop jest drewniany, z podsufitką, otynkowany i zdobiony freskiem. Całość pokryto czterospadowym dachem z latarnią (blacha ocynkowana). Główne wejście zaakcentowane tympanonem prowadzi przez przybudówkę, którą na narożach zdobią pilastry toskańskie (również gzyms wokół świątyni wykonano w tym porządku). Prezbiterium flankują dwie przybudówki. Wewnątrz znajduje się drewniany chór wsparty na czterech słupach. Wyposażenie budowli jest skromne[5]. Ołtarz główny wykonano z kamienia. Zawiera figurę Chrystusa Ukrzyżowanego i ruchomy obraz męczeństwa św. Wawrzyńca. Ołtarze boczne noszą wezwania Matki Boskiej Szkaplerznej (lewy) i Niepokalanego Poczęcia Najświętszej Maryi Panny (prawy). Po prawej stronie wisi również ruchomy obraz św. Mateusza[3]. Organy pochodzą z 1846. Mają oryginalne piszczałki cynowe. Powierzchnia obiektu wynosi 240 m², a kubatura 1160 m³[5] (lub odpowiednio: 273 m² i 1872 m³)[6].

Kościołowi towarzyszy wolnostojąca, prostopadłościenna, drewniana dzwonnica, wzniesiona najprawdopodobniej około 1723, z poprzednim kościołem. Jej konstrukcję stanowi dziewięć drewnianych słupów (30 × 30 cm). Dach pokryto gontem, a ściany wykonano z desek sosnowych. Wewnątrz wiszą dwa dzwony. Kubatura dzwonnicy to 500 m³, zaś powierzchnia zabudowy wynosi 46 m²[7].

Galeria

Przypisy

  1. ↑ Rejestr zabytków nieruchomych – województwo lubelskie [online], Narodowy Instytut Dziedzictwa, 31 stycznia 2025, s. 88 [dostęp 2025-02-08].
  2. ↑ AG, Parafia Karczmiska – pod opieką Matki Bożej, „Lubelski Gość Niedzielny”, Instytut Gość Media, 30 maja 2023 [dostęp 2025-02-05].
  3. 1 2 3 LOT Kraina Lessowych Wąwozów, Kościół parafialny pw. św. Wawrzyńca w Karczmiskach [online], kraina.org.pl [dostęp 2025-02-05].
  4. 1 2 Parafia św. Wawrzyńca w Karczmiskach, Historia parafii [online], Parafia św. Wawrzyńca w Karczmiskach [dostęp 2025-02-05].
  5. 1 2 3 M. P. Smoktunowicz, Karta ewidencyjna zabytków architektury i budownictwa, Ośrodek Dokumentacji Zabytków w Warszawie, 1979, s. 1–2, 4.
  6. ↑ Ryszard Brykowski, Karta ewidencyjna zabytków architektury i budownictwa, Zabytek.pl, 1965, s. 1–2.
  7. ↑ M. P. Smoktunowicz, Karta ewidencyjna zabytków architektury i budownictwa, Ośrodek Dokumentacji Zabytków w Warszawie, 1979, s. 1–3.
This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.