Nagroda im. Dariusza Fikusa za dziennikarstwo najwyższej próby – jedna z nagród przyznawanych ludziom mediów w Polsce. Nagroda została ustanowiona przez redakcję „Rzeczpospolitej” oraz jej wydawcę 1 marca1997, w pierwszą rocznicę śmierci Dariusza Fikusa – dziennikarza, redaktora, menedżera oraz wydawcy. W roku 2009 rodzina Dariusza Fikusa odebrała „Rzeczpospolitej” prawo używania jego nazwiska przy nagrodach, które przyznaje dziennikarzom[1]. Nagroda w nowej formule została wznowiona w 2011 roku przez rodzinę Dariusza Fikusa oraz Press Club Polska[2]. Ideą przewodnią ustanowienia nagrody było dążenie do umocnienia wolnych i niezależnych mediów, tworzonych z uwzględnieniem zasad etyki zawodowej i wysokiego standardu moralnego[3]. W latach 2002–2008 nagroda była przyznawana w dwóch kategoriach: twórca w mediach oraz twórca mediów.
Kapituła nagrody
Skład jury od 2010 roku powołuje rodzina Dariusza Fikusa oraz Press Club Polska.
W 2025 roku w skład kapituły weszli: Anna Budyńska (Gazeta.pl), Ewelina Burda (Tygodnik Powszechny), Łukasz Fikus (syn Dariusza Fikusa, przewodniczący kapituły), Paweł Kapusta (Wirtualna Polska), Barbara Kasprzycka (Dziennik Gazeta Prawna), Magdalena Kicińska (Press Club Polska), Maciej Kucharski (Interia), Paweł Ławiński (Onet), Emilia Stawikowska (Newsweek), Michał Szułdrzyński (Rzeczpospolita), Rafał Zakrzewski (Gazeta Wyborcza).[4]
W 2023 roku w skład kapituły weszli: Leszek Będkowski (Polityka), Paweł Fąfara (Press Club Polska), Łukasz Fikus (syn Dariusza Fikusa), Krzysztof Jedlak (Dziennik Gazeta Prawna), Paweł Kapusta (Wirtualna Polska), Marcin Lewicki (Press Club Polska), Paweł Ławiński (Onet.pl), Tomasz Sekielski (Newsweek), Piotr Witwicki (Interia.pl), Rafał Zakrzewski (Gazeta Wyborcza), Marcin Żyła (Tygodnik Powszechny).
W 2011 roku w skład kapituły weszli: Jerzy Baczyński, red. naczelny tygodnika „Polityka”, Paweł Fąfara, red. naczelny „Polska The Times”, Wojciech Maziarski, red. naczelny tygodnika „Newsweek”, Aleksandra Karasińska, zastępca red. naczelnego tygodnika „Wprost”, Piotr Gabryel, zastępca red. naczelnego dziennika „Rzeczpospolita”, Piotr Mucharski, zastępca red. naczelnego „Tygodnika Powszechnego”, Piotr Pacewicz, zastępca red. naczelnego „Gazety Wyborczej”, Łukasz Fikus, przedstawiciel rodziny Fikusów i Marcin Lewicki, przedstawiciel Press Club Polska.
Skład jury do 2009 roku: Redaktor Naczelny „Rzeczpospolitej”, Prezes Spółki Presspublica – wydawcy „Rzeczpospolitej”, przyjaciele Dariusza Fikusa oraz laureaci trzech ostatnich edycji nagrody[5].
W kategorii twórca w mediach Bogdan Rymanowski – redaktor TVN i TVN24, gospodarz „Magazynu 24 godziny” i autorskiego programu publicystycznego „Kawa na ławę” – za bezstronność, rzetelność i stosowanie wysokich standardów moralnych w debacie publicznej. Rymanowski, ciesząc się z otrzymania nagrody, zaznaczył, że przekaże całą sumę pieniężną w wysokości 25 tys. zł Januszowi Świtajowi, który od wielu lat heroicznie zmagał się z chorobą[9].
W kategorii twórca mediów Krzysztof Skowroński – dyrektor Programu 3 Polskiego Radia i prowadzący program „Wywiad i opinie” w TVP 1 – za profesjonalizm, rzetelność i obiektywizm w pracy dziennikarskiej[9].
Piotr Pacewicz – Nagroda Specjalna im. Dariusza Fikusa za bycie doskonałym przykładem, jak łączyć uprawianie dziennikarstwa z misją publiczną[16]
VII nowa edycja – 2017
Magdalena Rigamonti za opublikowane w 2016 w „Dzienniku Gazecie Prawnej” wywiady z Tomaszem Zimochem („Stan wojenny”, „Dzwonili politycy. Nie dam im się zagarnąć”) i z Marcinem Wolskim („Zasady są jasne – wygrała ta partia i morda w kubeł”).
Dominika Kozłowska – Nagroda Specjalna im. Dariusza Fikusa za odświeżenie i wzbogacenie formuły miesięcznika Znak, nawiązanie do najlepszych jego tradycji z jednoczesnym otwarciem na młodych autorów i odważne podejście do poruszanych tematów[17].
VIII nowa edycja – 2018
Andrzej Gajcy i Janusz Schwertner za publikację Onet ujawnia: jak Mateusz Kijowski wystawiał faktury KOD-owi[18]
Krzysztof M. Kaźmierczak – Nagroda Specjalna im. Dariusza Fikusa za śledztwo dziennikarskie w sprawie śmierci Jarosława Ziętary[18]
Stefan Szczepłek – Nagroda Specjalna im. Dariusza Fikusa za wieloletnie dziennikarstwo sportowe najwyższej próby oraz za udane przekraczanie granic własnej specjalizacji zawodowej[19].
Paweł Figurski i Jarosław Sidorowicz za cykl publikacji w Gazecie Wyborczej pt. Afera Daniela Obajtka
Nagrodą Specjalną im. Dariusza Fikusa uhonorowano wszystkich dziennikarzy, relacjonujących z wojny w Ukrainie dla polskich mediów[19].
XIII nowa edycja – 2023
Paweł Reszka z „Polityki” za cykl publikacji „Ukraina 2022”
Nagrodą Specjalną uhonorowano wszystkich profesjonalnych weryfikatorów informacji (ang. fact checkers) działającym w Polsce (nagrodę odebrały organizacje Sprawdzam AFP, Stowarzyszenie Demagog, Fundacja „Przeciwdziałamy Dezinformacji” i Stowarzyszenie Pravda)[21]
XIV nowa edycja – 2024
Tatiana Kolesnychenko i Maciej Stanik za cykl reportaży z Ukrainy, opublikowany w Wirtualnej Polsce
Nagrodą Specjalną im. Dariusza Fikusa uhonorowano aktywistki i aktywistów, którzy od lata 2021 do dziś, obok niesienia pomocy humanitarnej, informują opinię publiczną o sytuacji na polsko-białoruskiej granicy[22]
XV nowa edycja – 2025
Tatiana Kolesnychenko za publikację „Pamiętaj: robaków rozgryzać nie wolno.” Głód w rosyjskiej niewoli zabija powoli, w Wirtualnej Polsce[23]