Nigrzybka
| Eledona | |||
| Latreille, 1797 | |||
_(10097973386).png) nigrzybka urzeźbiona | |||
| Systematyka | |||
| Domena | |||
|---|---|---|---|
| Królestwo | |||
| Typ | |||
| Gromada | |||
| Rząd | |||
| Podrząd | |||
| Nadrodzina | |||
| Rodzina | |||
| Podrodzina |
Tenebrioninae | ||
| Plemię | |||
| Rodzaj |
nigrzybka | ||
| Typ nomenklatoryczny | |||
|
Opatrum agricola Herbst, 1783 | |||
| Synonimy | |||
| |||
Nigrzybka[1] (Eledona) – rodzaj chrząszczy z rodziny czarnuchowatych i podrodziny Tenebrioninae. Holarktyczny. Obejmuje dwa opisane gatunki.
Morfologia
Chrząszcze o ciele dłuższym niż szerszym, jednak stosunkowo krótkim, silnie wysklepionym, prawie walcowatym[1]. Oskórek mają matowy, nieowłosiony, barwy brązowej do czarniawej[2]. Szeroka i krótka głowa[2] nieznacznie zwęża się ku przodowi i ma nieząbkowane boczne krawędzie[1]. Niewielkie oczy do połowy długości wykrojone są występem policzka[2]. Krótkie[1][2], sięgające ledwie do połowy długości przedplecza czułki rozszerzają się począwszy od szóstego członu[2]. Przedplecze jest poprzecznie prostokątne w zarysie[1]. Przednie jego kąty są proste, przedni brzeg wyraźnie wykrojony[2], boki spadziste[1], boczne brzegi wąsko rozpłaszczone[1][2] i drobno ząbkowane, a tylny brzeg niemal równomiernie zaokrąglony. Pokrywy są nieco dłuższe niż szersze[2], o równomiernie żeberkowato sklepionych międzyrzędach i słabo zaznaczonych kątach barkowych. Skrzydła tylnej pary są normalnie wykształcone[1]. Odnóża są krótkie[1][2], o goleniach zaopatrzonych w ząbek wierzchołkowy[1].
Ekologia i występowanie
Owady mykofagiczne, przechodzące rozwój w nadrzewnych owocnikach grzybów i przegrzybiałym drewnie[3][1][2].
Rodzaj holarktyczny[4]. Gatunek typowy zamieszkuje Europę, Afrykę Północną, zachodnią i środkową część Azji oraz Amerykę Północną[4][2], drugi z gatunków zaś Włochy[5], Grecję i zachód Turcji[4][5].
Taksonomia
Takson ten wprowadził w 1797 roku Pierre-André Latreille[6]. Gatunkiem typowym wyznaczono Opatrum agricola[4], opisanego w 1783 roku przez Johanna F.W. Herbsta[7][4].
Do rodzaju zalicza się dwa opisane gatunki[8][4]:
- Eledona agricola (Herbst, 1783) – nigrzybka urzeźbiona
- Eledona hellenica Reitter, 1885
Przypisy
- 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 Zdzisława Stebnicka: Klucze do oznaczania owadów Polski Część XIX Chrząszcze – Coleoptera z. 91 Czarnuchowate – Tenebrionidae, Boridae. Wrocław: Polskie Towarzystwo Entomologiczne, 1991, s. 60-63.
- 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 Vladimir Novák: Beetles of the family Tenebrionidae of Central Europe. Praga: Academia, 2014, s. 257-258, seria: Zoological Keys.
- ↑ B. Burakowski, M. Mroczkowski, J. Stefańska. Chrząszcze – Coleoptera. Cucujoidea, część 3. „Katalog Fauny Polski”. 23 (14), 1987.
- 1 2 3 4 5 6 I. Löbl, A. Smetana: Catalogue of Palearctic Coleoptera. Vol. 5: Tenebrionoidea. Stenstrup, Denmark: Apollo Books, 2008, s. 239. ISBN 87-88757-84-6.
- 1 2 Arved Lompe: Gattung Eledona Latreille, 1796. [w:] Käfer Europas [on-line]. [dostęp 2025-02-21].
- ↑ P.A. Latreille: Précis des caractères génériques des insectes, disposés dans un ordre naturel. Paris, Brive: Prévôt, F. Bourdeaux, 1797.
- ↑ J.F.W. Herbst. Kritisches Verzeichniß meiner Insektensammlung. Erste Klasse. Erste Abtheilung. Scarabaeus—Lagria. „Archiv der Insectengeschichte”. 2 (4), s. 1–128 (35), 1783.
- ↑ genus Eledona Latreille, 1796. [w:] BioLib.cz [on-line]. [dostęp 2025-02-21].