Pałac w Grubnie

Pałac w Grubnie
Ilustracja
Pałac z 1870 roku
Państwo

 Polska

Województwo

 kujawsko-pomorskie

Miejscowość

Grubno

Kondygnacje

2

Położenie na mapie gminy Stolno
Mapa konturowa gminy Stolno, blisko lewej krawiędzi znajduje się ikonka pałacu z opisem „Pałac w Grubnie”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, u góry znajduje się ikonka pałacu z opisem „Pałac w Grubnie”
Położenie na mapie województwa kujawsko-pomorskiego
Mapa konturowa województwa kujawsko-pomorskiego, blisko centrum u góry znajduje się ikonka pałacu z opisem „Pałac w Grubnie”
Położenie na mapie powiatu chełmińskiego
Mapa konturowa powiatu chełmińskiego, blisko centrum u góry znajduje się ikonka pałacu z opisem „Pałac w Grubnie”
Ziemia53°20′19,10″N 18°28′01,20″E/53,338639 18,467000

Pałac w Grubnie – pałac wzniesiony w 1857/1858 w Grubnie przez Karola Gustawa Rupertiego[1], o dwóch kondygnacjach w stylu późnoklasycystycznym[2].

Został wzniesiony na planie prostokąta, posadowiony na ławach fundamentowych, wybudowany z cegły ceramicznej i otynkowany[3]. W narożnikach elewacji znajdują się dwie wieżyczki o dachach w kształcie stożków pokrytych łupkami, dach budynku jest czterospadowy, był kryty gontem[3], po renowacji pokryty blachą ocynkowaną[2]. Ściana frontowa budynku ma 11 osi okiennych[3]. Przed budynkiem znajduje się murowana weranda sięgająca pierwszego piętra[2]. Bryła budynku jest zwarta, ozdobiona skromnymi opaskami okiennymi i gzymsem, wspartym na osobnych konsolach[3]. Stropy w piwnicy składają się z dwóch sklepień – łukowych oraz kolebkowych, murowanych z cegły ceramicznej[3].

Pałac jest otoczony parkiem typu angielskiego założonym na polecenie syna Karola Rupertiego w 1876[1]. Pierwszy zespół miał zostać założony w I połowie wieku XIX[3]. Powierzchnia parku wynosi 11,5 ha, znajdują się w nim dwa stawy o łącznej powierzchni 3,9 ha. Park został ulokowany na skarpie[3].

Pałac w Grubnie miał stanowić źródło zainteresowania niemieckiego malarza krajobrazów i litografa Theodora Alberta (1822–1867). Ok. roku 1860 stworzyć miał litografię pałacu, która stanowić miała wzór dla widokówek wydanych w latach 1901–1930[2]. Grafiki Alberta znaleźć się miały w zbiorach Alexandra Dunckera[2].

Przed frontem pałacu, na wąskich trawnikach rosną świerki, od południowo-zachodniej strony świerki, żywotniki, kilka robinii i lipy. Od północno-wschodniej strony pałacu rosną jesiony i klony. Zbocze skarpy, na której wznosi się pałac, porastają krzewy, wierzby płaczące i rosnące u podnóża jawory[3]. Na terenie parku zinwentaryzowano ponad 1300 drzew i krzewów[3]. Wyróżniono pięć grup wiekowych:

  • Drzewa posadzone/rosnące przed rokiem 1769[3].
  • Drzewa posadzone w latach 1769–ok. 1860 (Grubno własnością rodziny Zielińskich)[3].
  • Drzewa posadzone w latach ok. 1860–1909 (nasadzenia związane z rodziną Ruperti)[3].
  • Drzewa posadzone w latach 1910–1945 (nasadzenia związane z rodzinami Ruperti i Pusławskich)[3].
  • Drzewa pochodzące z okresu po 1945[3].

Początkowo obszar parku ograniczał się do wzgórza, na którym znajduje się pałac, wąwóz i wąski pas terenu nad nim. Nasadzenia przy drodze krajowej 91 związane są z późniejszymi rozbudowami parku pałacowego organizowanymi przez Rupertich oraz Pusławskich. Część z tych drzew zalicza się do grupy nasadzeń po roku 1945[3].

Po II wojnie światowej w budynku dawnego pałacu działał Ośrodek Doskonalenia Kadr Spółdzielczych[1].

Przypisy

  1. 1 2 3 G. Mazur, Leksykon miejscowości powiatu chełmińskiego, Gdynia 2020, s. 201.
  2. 1 2 3 4 5 G. Mazur, Leksykon miejscowości powiatu chełmińskiego, Gdynia 2020, s. 202.
  3. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 Grubno [online], Polskie Zabytki [dostęp 2024-11-22].
This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.