Pałac w Kazimierzu

Pałac w Kazimierzu
 Zabytek: nr rej. 2145/86 z 30.12.1986
Ilustracja
Pałac w Kazimierzu (2012)
Państwo

 Polska

Województwo

 opolskie

Miejscowość

Kazimierz

Adres

Kazimierz 93a,
48-250 Kazimierz

Typ budynku

pałac

Styl architektoniczny

eklektyzm

Ukończenie budowy

XIX wiek

Pierwszy właściciel

Fryderyk Wilhelm Bernard von Prittwitz i Gaffron

Kolejni właściciele
  • Aleksander von Prittwitz
  • Bernard von Prittwitz
  • Joachim Bernard von Prittwitz
  • Gminna Spółdzielnia
  • własność prywatna
Obecny właściciel

Gmina Głogówek

Położenie na mapie gminy Głogówek
Mapa konturowa gminy Głogówek, na dole znajduje się punkt z opisem „Pałac w Kazimierzu”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, na dole nieco na lewo znajduje się punkt z opisem „Pałac w Kazimierzu”
Położenie na mapie województwa opolskiego
Mapa konturowa województwa opolskiego, na dole znajduje się punkt z opisem „Pałac w Kazimierzu”
Położenie na mapie powiatu prudnickiego
Mapa konturowa powiatu prudnickiego, na dole po prawej znajduje się punkt z opisem „Pałac w Kazimierzu”
Ziemia50°17′37″N 17°53′47″E/50,293611 17,896389

Pałac w Kazimierzuzabytkowy eklektyczny pałac znajdujący się w Kazimierzu położonym w województwie opolskim, w powiecie prudnickim, w gminie Głogówek.

Pałac znajduje się około 6 km od Głogówka i 21 km od Prudnika, pod adresem Kazimierz 93a.

W skład zespołu zabytków wchodzi pałac, wpisany do rejestru zabytków 30 grudnia 1986 pod numerem 2145/86 oraz park wpisany 29 marca 1989 roku pod numerem 205/89[1].

Historia

Do sekularyzacji majątków klasztornych w 1810 wieś Kazimierz stanowiła własność zakonu cystersów. 9 maja 1811 wieś wraz z budynkiem probostwa zwanym zamkiem wydzierżawiono nadurzędnikowi Kasnerowi. W 1813 dawne probostwo kupił Fryderyk Wilhelm Bernard von Prittwitz i Gaffron, tajny starszy radca finansowy króla Fryderyka Wilhelma III. Prittwitz przeprowadził się do Kazimierza w 1841 r., wówczas we wsi miał już być zbudowany eklektyczny pałac. Po śmierci Fryderyka, jego majątek, w skład którego wchodziły Kazimierz, Biernatów, Damasko i Tomice, przejął w 1842 lub 1843 jego siostrzeniec Aleksander von Prittwitz z Jeleniej Góry. W 1859 kupił pobliski majątek Klisino wraz z pałacem[2].

Majątek rycerski Kazimierz obejmował w 1864 folwarki Góreczno i Anachów[2], a także majątki Langendorf i Biernatów[3]. W 1873 właścicielem Kazimierza został starszy syn Aleksandra, Bernard von Prittwitz[2][3]. Miał on dziewięcioro dzieci, pośród których dziedzicem Kazimierza został Joachim Bernard. Sprzedał on majątek Kazimierz w 1929 Górnośląskiej Spółdzielni Wiejskiej, po czym wyjechał do swojego syna w Namibii w Afryce. Pałac wykupiła gmina, urządzając w nim biuro, przedszkole i mieszkania, w których zamieszkali ludzie pracujący dotąd u Prittwitza[3].

Portal wejściowy

Wokół pałacu znajdowały się zabudowania gospodarcza oraz park krajobrazowy ze stawem. W pobliżu znajdował się las dębowy, którego karczunek rozpoczął się po wyjeździe Prittwitza do Afryki[3].

Pałac przetrwał II wojnę światową bez zniszczeń[4]. Został siedzibą państwowego gospodarstwa rolnego[5]. W 1946 polski sołtys urządzał w pałacu zabawy i festyny. Następnie obiekt został przejęty przez Gminną Spółdzielnię. Urządziła ona w nim magazyn pasz, węgla i nawozów sztucznych. Ulokowano w nim kasę, gospodę, sklep spożywczy oraz sklep z obuwiem i materiałami. Z czasem opuszczony pałac zaczął popadać w ruinę[6].

W ramach rekompensaty za mienie zabużańskie w 1990 nowym właścicielem pałacu został mieszkaniec Prudnika. Miał on przeprowadzić niezbędny remont budynku, jednak nie wywiązał się z obietnicy[7]. Po postępowaniu sądowym w 2005 obiekt przeszedł na własność gminy Głogówek[8]. Pałac otrzymał nowy dach[9], który zabezpieczył budowlę przed dalszą degradacją[10].

Przypisy

  1. Rejestr zabytków nieruchomych – województwo opolskie [online], Narodowy Instytut Dziedzictwa, 31 stycznia 2025, s. 118.
  2. 1 2 3 Maler 2005 ↓, s. 172.
  3. 1 2 3 4 Maler 2005 ↓, s. 173.
  4. Tomasz Doszak, Burmistrzu, zadbaj o swój pałac! [online], Nowa Trybuna Opolska, 13 lutego 2012 [dostęp 2025-02-16].
  5. Krzysztof Strauchmann, Były burmistrz Głogówka remontował „nie swój” pałac. Ale nie stanie przed sądem [online], Nowa Trybuna Opolska, 19 czerwca 2020 [dostęp 2025-02-16].
  6. Maler 2005 ↓, s. 174.
  7. Maciej Dobrzański, Pałac w Kazimierzu: przydałby się inwestor [online], Prudnik24, 15 marca 2018 [dostęp 2020-01-15] (pol.).
  8. Krzysztof Strauchmann, Pałac i park w Kazimierzu można kupić za 300 tysięcy złotych [online], Nowa Trybuna Opolska, 6 października 2009 [dostęp 2020-01-15] (pol.).
  9. Andrzej Dereń, To fragment prawdziwej „Polski w ruinie” [online], Teraz Prudnik!, 22 lipca 2023 [dostęp 2025-02-16].
  10. Andrzej Dereń, Koncert przed pałacem w Kazimierzu [online], Teraz Prudnik!, 1 września 2023 [dostęp 2025-02-16].

Bibliografia

  • Katarzyna Maler, Pałac w Kazimierzu i jego właściciele, „Ziemia Prudnicka: rocznik 2005”, Prudnik: Spółka Wydawnicza „Aneks”, 2005, ISSN 1642-977X.