Pomnik Włodzimierza Lenina w Aszchabadzie
.jpg) Widok od frontu (2011) | |
| Państwo | |
|---|---|
| Miejscowość | |
| Miejsce |
Park Aszchabad |
| Typ obiektu | |
| Projektant |
Andriej Karielin |
| Materiał | |
| Data budowy |
1927 |
| Data odsłonięcia |
7 listopada 1927 |
Położenie na mapie Turkmenistanu  | |
 37°56′22,7″N 58°23′04,6″E/37,939639 58,384611 | |
Pomnik Włodzimierza Lenina w Aszchabadzie – pomnik ku czci Włodzimierza Lenina z 1927 roku w Aszchabadzie w Turkmenistanie, jeden z symboli miasta.
Historia
Decyzję o budowie pomnika na obszarze nazywanym Gimnazjum wydał Niedirbaj Ajtakow – przewodniczący Centralnego Komitetu Wykonawczego Turkiestańskiej ASRR, krótko po śmierci Włodzimierza Lenina w 1924 roku[1]. Materiał na statuę stanowiły armaty z brązu pochodzące z majątku w Baýramaly[1]. Pomnik został wzniesiony w 1927 roku według projektu Andrieja Karielina[2]. Rzeźbę Lenina naturalnej wielkości wykonał Wasilij Kozłow, a po niewielkich zmianach dokończyła ją Jelizawieta Tripolskaja, odlano ją ręcznie w małym zakładzie A. Dwoinikowa, natomiast za ceramikę odpowiadał N. Nazarow[1]. Monument odsłonięto w 1927 roku[2], 7 listopada, w 10. rocznicę rewolucji październikowej[1]. Ceramiczne okładziny przetrwały bez szwanku poważne trzęsienie ziemi w 1948 roku[1]. Obiekt znajduje się pod ochroną prawną państwa[1], jest jednym z symboli stolicy[1].
Architektura
Monument znajduje się w parku Aszchabad, na placu z fontannami[1], przed budynkiem teatru (Nacyonalnyj muzykalno-dramaticzeskij tieatr imieni Machtumkuli). Na pomnik składa się wielki postument w postaci prostopadłościanu, na którym stoi pięć brył symbolizujących pięć części świata[3]. Na jednej z mniejszych brył znajduje się statua Lenina odlana z brązu[4], naturalnej wielkości[5]. Ściany postumentu i brył pokrywają okładziny z barwnej majoliki, przypominające wzory na kobiercach turkmeńskich, co sprawa wrażenie, że pomnik okrywają prawdziwe dywany[4]. Wybrane wzory kobierców reprezentują 5 głównych grup etnicznych Turkmenistanu[1]. Pod statuą znajdowało się z muzeum[4] poświęcone Leninowi i formowaniu się władzy radzieckiej w Turkmenistanie[1].
Przypisy
- 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 The monument to Lenin in Ashgabat is an amazing example of the architectural art of the past [online], Turkmenportal, 15 czerwca 2023 [dostęp 2023-10-21] (ang.).
- 1 2 Grażyna Strumiłło-Miłosz, Radziecka Azja Środkowa: mały przewodnik turystyczny, Warszawa: Krajowa Agencja Wydawnicza, 1979, s. 13.
- ↑ Grażyna Strumiłło-Miłosz, Radziecka Azja Środkowa: mały przewodnik turystyczny, Warszawa: Krajowa Agencja Wydawnicza, 1979, s. 13-14.
- 1 2 3 Grażyna Strumiłło-Miłosz, Radziecka Azja Środkowa: mały przewodnik turystyczny, Warszawa: Krajowa Agencja Wydawnicza, 1979, s. 14.
- ↑ Ashgabat Turkmenistan [online], Frugal Travellers, 3 listopada 2018 [dostęp 2023-10-22] (ang.).