Prawybory prezydenckie Partii Republikańskiej w 2016 roku

Prawybory prezydenckie Partii Republikańskiej w 2016 roku
Państwo

 Stany Zjednoczone

Rodzaj

Prawybory przed wyborami prezydenckimi

Data przeprowadzenia

2016

Ordynacja wyborcza

Wybór delegatów w wielomandatowych okręgach wyborczych

Głosowanie
poprzednie:
2012
następne:
2020

Prawybory prezydenckie Partii Republikańskiej w 2016 roku – seria prawyborów, która wyłoniła delegatów na konwencję Partii Republikańskiej, aby uczestniczyli w wyborze kandydata Partii Republikańskiej w wyborach prezydenckich w Stanach Zjednoczonych. Wybierani delegaci byli przypisani do konkretnego kandydata, którego popierali. W wyniku prawyborów najwięcej delegatów pozyskał Donald Trump, który na konwencji został wybrany oficjalnym kandydatem Partii Republikańskiej w wyborach prezydenckich w 2016 roku.

Tło

Partia Republikańska miała większość w Izbie Reprezentantów od 2010 roku, a od 2014 także w Senacie[1]. Liczba członków Partii Republikańskiej w niższej izbie była największa od 1928 roku[2]. Republikanie mieli też 31 gubernatorów i kontrolowali ponad 3/4 stanowych legislatur, nawet w stanach zdominowanych tradycyjnie przez Demokratów[1]. Przegrali w dwóch poprzednich wyborach prezydenckich, a według niektórych mediów i organizacji pozarządowych (takich jak Pew Research Center i NBC News) zmiany demograficzne zachodzące w elektoracie oraz wynikający z niego wzrost znaczenia mniejszości działały na korzyść Partii Demokratycznej[3][4].

Wybory prezydenckie przebiegały w atmosferze wyjątkowo niskiego zaufania społeczeństwa do instytucji publicznych[5][6]. Centrum Badawcze Pew odnotowało w latach 2004–2014 badania znacząco pogłębiające się różnice między Republikanami, a Demokratami zarówno wśród polityków, jak i w amerykańskim społeczeństwie[7].

Do kontrowersyjnych decyzji prezydenta Baracka Obamy, którym sprzeciwiali się Republikanie, można zaliczyć między innymi mianowanie nowego członka Sądu Najwyższego w 2016 roku[8] Przedstawiciele partii uważali, że powinien zrobić to następny prezydent)[8]. Kontrowersje wśród Republikanów wywołało także wydanie rozporządzenia wykonawczego chroniącego nielegalnych imigrantów przed deportacją[9]. Przedstawiciele Republikanów uważali, że decyzja powinna zostać poddana głosowaniu w kongresie)[9]. Wielu dziennikarzy i politologów podało informację, że to właśnie atmosfera ciągłego napięcia powodowała niższe poparcie dla polityków na wyższych stanowiskach oraz wyższego poparcia dla polityków niższego szczebla i głoszących kontrowersyjne lub radykalne poglądy, takich jak Donald Trump i Bernie Sanders[10][11][12].

Według badań opinii publicznej Associated Press wielu konserwatywnych wyborców uważało, że najważniejsi politycy Partii Republikańskiej są zbyt ugodowi wobec prezydenta Baracka Obamy i Partii Demokratycznej[13].

Pierwsze głosowanie miało miejsce w stanie Iowa 1 lutego 2016 roku[14]. Potem przez kolejne miesiące głosowali wyborcy w kolejnych stanach i terytoriach zależnych[15]. Delegaci byli przyznawani na zasadach określonych przez każdy stan z osobna na podstawie wyników głosowania[16]. Nominację uzyskał kandydat, który zdobył większość (1237) delegatów[17].

W wyniku prawyborów najwięcej delegatów pozyskał Donald Trump[18], który na konwencji w sierpniu 2020 roku otrzymał oficjalną nominację na kandydata Partii Republikańskiej w wyborach prezydenckich w 2016 roku[19].

Przebieg

Od lipca 2015 roku głównym faworytem sondaży wyborczych był biznesmen miliarder z Nowego Jorku Donald Trump[20]. Choć początkowo wielu komentatorów nie dawało mu szans na zwycięstwo[21][22][23],

W stanach Dakota Północna[24] i Kolorado Partia Republikańska podjęła decyzję, że nie odbędzie się głosowanie powszechne[25].

Trump utrzymał prowadzenie w sondażach[26], odniósł zwycięstwo w większości stanów głosujących w prawyborach i był uznawany za głównego faworyta do nominacji[27]. 19 lipca 2016 roku Donald Trump na konwencji w Cleveland oficjalnie został kandydatem Partii Republikańskiej na prezydenta USA[20].

Kandydaci

Aktywni do końca kampanii prawyborczej

Kandydat Data rozpoczęcia

kampanii

Stan macierzysty Logo kampanii Stany i terytoria, w których znajdował się na liście kandydatów[18]

Donald Trump
16 czerwca 2015(dts)[28]  Nowy Jork[29] 52
AK, AL, AR, AZ, CA, CT, DC, DE, FL, GA, HI, IA, ID, IL, IN, KS, KY, LA, MA, MD, ME, MI, MN, MO, MP, MS, MT, NC, NE, NH, NJ, NM, NV, NY, OH, OK, OR, PA, PR, RI, SC, SD, TN, TX, UT, VA, VI, VT, WA, WI, WV, WY

Wycofani w trakcie prawyborów

Kandydat Data rozpoczęcia

kampanii

Data zakończenia kampanii Stan macierzysty Logo kampanii Stany i terytoria, w których znajdował się na liście kandydatów[18]

John Kasich
21 lipca 2015(dts)[30] 4 maja 2016(dts)[31]  Ohio[32] 50
AK, AL, AR, AZ, CA, CT, DC, DE, FL, GA, HI, IA, ID, IL, IN, KS, KY, LA, MA, MD, ME, MI, MN, MO, MP, MS, MT, NC, NE, NH, NJ, NM, NV, NY, OH, OK, OR, PA, PR, RI, SC, SD, TN, TX, UT, VA, VT, WA, WI, WV

Ted Cruz
23 marca 2015(dts)[33] 3 maja 2016(dts)[34]  Nowy Jork[32] 52
AK, AL, AR, AZ, CA, CT, DC, DE, FL, GA, HI, IA, ID, IL, IN, KS, KY, LA, MA, MD, ME, MI, MN, MO, MP, MS, MT, NC, NE, NH, NJ, NM, NV, NY, OH, OK, OR, PA, PR, RI, SC, SD, TN, TX, UT, VA, VI, VT, WA, WI, WV, WY

Marco Rubio
13 kwietnia 2015(dts)[35] 15 marca 2016(dts)[36]  Floryda[32] 43
AK, AL, AR, AZ, DC, DE, FL, GA, HI, IA, ID, IL, IN, KS, KY, LA, MA, MD, ME, MI, MN, MO, MP, MS, MT, NC, NE, NH, NV, OH, OK, PA, PR, RI, SC, TN, TX, VA, VI, VT, WI, WV, WY

Ben Carson
4 maja 2015(dts)[37] 3 marca 2016(dts)[38]  Maryland[39] 43
AK, AL, AR, AZ, CA, CT, DC, DE, FL, GA, HI, IA, ID, IL, IN, KS, KY, LA, MA, MD, ME, MI, MN, MO, MS, NC, NE, NH, NM, NV, OH, OK, PA, PR, SC, TN, TX, VA, VI, VT, WA, WI, WV

Jeb Bush
15 czerwca 2015(dts)[40] 20 lutego 2016(dts)[41]  Floryda[32] 37
AL, AR, AZ, DC, DE, FL, GA, HI, IA, ID, IL, IN, KS, KY, LA, MA, MD, ME, MI, MO, MS, MT, NC, NH, NM, NV, OH, OK, PA, PR, SC, TN, TX, VA, VT, WI, WV

Jim Gilmore
30 lipca 2015(dts)[42] 12 lutego 2016(dts)[43]  Wirginia[32] 8
CA, FL, MA, NC, NH, PR, TN, VA

Chris Christie
30 czerwca 2015(dts)[44] 10 lutego 2016(dts)[45]  New Jersey[32] 27
AL, AR, AZ, FL, GA, ID, IL, IN, KY, LA, MA, MD, MI, MO, MS, NC, NH, NV, OH, OK, PR, TN, TX, VA, VT, WI, WV

Carly Fiorina
4 maja 2015(dts)[46] 10 lutego 2016(dts)[47]  Floryda[48] 31
AL, AR, AZ, FL, GA, IA, ID, IL, IN, KS, KY, LA, MA, MD, ME, MI, MO, MS, NC, NH, NM, NV, OH, OK, PR, TN, TX, VA, VT, WI, WV

Rand Paul
7 kwietnia 2015(dts)[49] 3 lutego 2016(dts)[50]  Kentucky[32] 29
AL, AR, AZ, DC, FL, GA, IA, ID, IL, IN, KY, LA, MA, MD, ME, MI, MO, MS, NC, NH, NV, OK, PR, TN, TX, VA, VT, WI, WV

Rick Santorum
27 maja 2015(dts)[51] 3 lutego 2016(dts)[52]  Pensylwania[32] 25
AL, AR, AZ, FL, GA, ID, ID, IL, KY, LA, MA, MD, MI, MO, MS, NC, NH, NV, OH, OK, PR, TN, TX, VA, VT, WI

Mike Huckabee
5 maja 2015(dts)[53] 1 lutego 2016(dts)[54]  Arkansas[32] 27
AL, AR, AZ, FL, GA, IA, ID, IL, KY, LA, MA, MD, ME, MI, MO, MS, NC, NH, NV, OH, OK, PR, TN, TX, VA, WI, WV

Wycofani przed prawyborami i zarejestrowani w przynajmniej jednym stanie

Poniżej znajduje się lista kandydatów, którzy wycofali się przed wyborami, ale wzięli udział w przynajmniej jednej debacie wyborczej[55].

Kandydat Data rozpoczęcia

kampanii

Data zakończenia kampanii Stan macierzysty Logo kampanii Stany i terytoria, w których znajdował się na liście kandydatów[18]

George Pataki
28 maja 2015(dts)[56] 29 grudnia 2015(dts)[57]  Nowy Jork[32] 7
AZ, GA, MA, MI, MS, NH, TN

Lindsey Graham
1 czerwca 2015(dts)[58] 21 grudnia 2015(dts)[59]  Karolina Południowa[32] 14
AL, AR, AZ, FL, GA, ID, LA, MI, MS, NH, OK, TN, TX, VA

Bobby Jindal
24 czerwca 2015(dts)[60] 17 listopada 2015(dts)[61]  Luizjana[32] 2
AR, NH

Wycofani przed prawyborami i nie zarejestrowani w żadnym stanie

Kandydat Data rozpoczęcia

kampanii

Data zakończenia kampanii Stan macierzysty Logo kampanii

Scott Walker
13 lipca 2015(dts)[62] 21 września 2015(dts)[63]  Wisconsin[32]

Rick Perry
4 czerwca 2015(dts)[64] 11 września 2015(dts)[65]  Teksas[32]

Oś czasu

Aktywni kandydaci
Kandydaci, którzy zakończyli kampanię
Caucus w Iowa (1 lutego 2016)
Superwtorek (1 marca 2016)
Prawybory większościowe na Florydzie i w Ohio (15 marca 2016)
Prawybory w Indianie (3 maja 2016)
Prawybory w ostatnich stanach (7 czerwca 2016)
Konwencja w Cleveland (18–21 lipca 2016)

Kalendarz

Termin głosowania w poszczególnych stanach
Kalendarz wyborów w poszczególnych stanach[17]
DataStanTyp głosowaniaLiczba delegatów do zdobycia
1 lutego 2016(dts)Iowacaucus30
9 lutego 2016(dts)New Hampshireprawybory23
20 lutego 2016(dts)Karolina Południowaprawybory50
23 lutego 2016(dts)Nevadacaucus30
1 marca 2016(dts)Alabamaprawybory50
Alaskacaucus28
Arkansasprawybory40
Georgiaprawybory76
Koloradocaucus37
Massachusettsprawybory42
Minnesotacaucus38
Oklahomaprawybory43
Tennesseeprawybory58
Teksasprawybory155
Vermontprawybory16
Wirginiaprawybory49
5 marca 2016(dts)Kansascaucus40
Kentuckycaucus46
Luizjanaprawybory46
Mainecaucus23
6 marca 2016(dts)Portorykoprawybory23
8 marca 2016(dts)Hawajecaucus19
Idahoprawybory32
Michiganprawybory59
Missisipiprawybory40
12 marca 2016(dts)Dystrykt Kolumbiikonwencja19
15 marca 2016(dts)Florydaprawybory99
Illinoisprawybory69
Karolina Północnaprawybory72
Mariany Północnecaucus9
Missouriprawybory52
Ohioprawybory66
19 marca 2016(dts)Wyspy Dziewicze Stanów Zjednoczonychcaucus9
22 marca 2016(dts)Arizonaprawybory58
Utahcaucus40
5 kwietnia 2016(dts)Wisconsinprawybory42
19 kwietnia 2016(dts)Nowy Jorkprawybory95
26 kwietnia 2016(dts)Connecticutprawybory28
Delawareprawybory16
Marylandprawybory38
Pensylwaniaprawybory71
Rhode Islandprawybory19
3 maja 2016(dts)Indianaprawybory57
10 maja 2016(dts)Nebraskaprawybory36
Wirginia Zachodniaprawybory34
17 maja 2016(dts)Oregonprawybory28
24 maja 2016(dts)Waszyngtonprawybory44
7 czerwca 2016(dts)Dakota Południowaprawybory29
Kaliforniaprawybory172
Montanaprawybory27
New Jerseyprawybory51
Nowy Meksykprawybory24

Wyniki

Zwycięzca w poszczególnych stanach (głosy powszechne)
Wyniki prawyborów[18]
Kandydat Głosy powszechne Pozyskani delegaci Głosy delegatów Wygrane stany i terytoria Stany i terytoria, w których kandydował
Liczba % Liczba % Liczba %
Donald Trump 14 015 993 44,95 1441 61,53 1725 69,87 40
AK, AL, AR, AZ, CA, CT, DE, FL, GA, GU, HI, IL, IN, KY, LA, MA, MD, MI, MO, MP, MS, MT, NC, ND, NE, NH, NJ, NM, NV, NY, OR, PA, RI, SC, SD, TN, VA, VT, WA, WV
52
AK, AL, AR, AZ, CA, CT, DC, DE, FL, GA, HI, IA, ID, IL, IN, KS, KY, LA, MA, MD, ME, MI, MN, MO, MP, MS, MT, NC, NE, NH, NJ, NM, NV, NY, OH, OK, OR, PA, PR, RI, SC, SD, TN, TX, UT, VA, VI, VT, WA, WI, WV, WY
Ted Cruz 7 822 100 25,08 551 23,53 484 19,6 9
CO, IA, ID, KS, ME, OK, TX, UT, WI, WY
52
AK, AL, AR, AZ, CA, CT, DC, DE, FL, GA, HI, IA, ID, IL, IN, KS, KY, LA, MA, MD, ME, MI, MN, MO, MP, MS, MT, NC, NE, NH, NJ, NM, NV, NY, OH, OK, OR, PA, PR, RI, SC, SD, TN, TX, UT, VA, VI, VT, WA, WI, WV, WY
Marco Rubio 3 515 576 11,27 173 7,39 123 4,98 4
DC, MN, PR, VI
43
AK, AL, AR, AZ, DC, DE, FL, GA, HI, IA, ID, IL, IN, KS, KY, LA, MA, MD, ME, MI, MN, MO, MP, MS, MT, NC, NE, NH, NV, OH, OK, PA, PR, RI, SC, TN, TX, VA, VI, VT, WI, WV, WY
John Kasich 4 290 448 13,76 161 6,87 125 5,06 1
OH
50
AK, AL, AR, AZ, CA, CT, DC, DE, FL, GA, HI, IA, ID, IL, IN, KS, KY, LA, MA, MD, ME, MI, MN, MO, MP, MS, MT, NC, NE, NH, NJ, NM, NV, NY, OH, OK, OR, PA, PR, RI, SC, SD, TN, TX, UT, VA, VT, WA, WI, WV
Ben Carson 857 039 2,75 9 0,38 7 0,28 43
AK, AL, AR, AZ, CA, CT, DC, DE, FL, GA, HI, IA, ID, IL, IN, KS, KY, LA, MA, MD, ME, MI, MN, MO, MS, NC, NE, NH, NM, NV, OH, OK, PA, PR, SC, TN, TX, VA, VI, VT, WA, WI, WV
Jeb Bush 286 694 0,92 4 0,17 3 0,12 37
AL, AR, AZ, DC, DE, FL, GA, HI, IA, ID, IL, IN, KS, KY, LA, MA, MD, ME, MI, MO, MS, MT, NC, NH, NM, NV, OH, OK, PA, PR, SC, TN, TX, VA, VT, WI, WV
Rand Paul 66 788 0,21 1 0,04 2 0,08 29
AL, AR, AZ, DC, FL, GA, IA, ID, IL, IN, KY, LA, MA, MD, ME, MI, MO, MS, NC, NH, NV, OK, PR, TN, TX, VA, VT, WI, WV
Chris Christie 57 637 0,18 1 0,04 27
AL, AR, AZ, FL, GA, ID, IL, IN, KY, LA, MA, MD, MI, MO, MS, NC, NH, NV, OH, OK, PR, TN, TX, VA, VT, WI, WV
Mike Huckabee 51 450 0,16 1 0,04 27
AL, AR, AZ, FL, GA, IA, ID, IL, KY, LA, MA, MD, ME, MI, MO, MS, NC, NH, NV, OH, OK, PR, TN, TX, VA, WI, WV
Carly Fiorina 40 666 0,13 31
AL, AR, AZ, FL, GA, IA, ID, IL, IN, KS, KY, LA, MA, MD, ME, MI, MO, MS, NC, NH, NM, NV, OH, OK, PR, TN, TX, VA, VT, WI, WV
Jim Gilmore 18 369 0,06 8
CA, FL, MA, NC, NH, PR, TN, VA
Rick Santorum 16 627 0,05 25
AL, AR, AZ, FL, GA, ID, ID, IL, KY, LA, MA, MD, MI, MO, MS, NC, NH, NV, OH, OK, PR, TN, TX, VA, VT, WI
Lindsey Graham 5666 0,02 14
AL, AR, AZ, FL, GA, ID, LA, MI, MS, NH, OK, TN, TX, VA
Elizabeth Gray 5449 0,02 1
TX
George Pataki 2036 0,01 7
AZ, GA, MA, MI, MS, NH, TN
Tim Cook
(pełne imię: Timothy Milton Cook,
nie mylić z Timothy'm Donaldem „Timem” Cookiem)[66]
517 0 2
AZ, LA, NH
Bobby Jindal 222 0 2
AR, NH
David Eames Hall 203 0 1
WV
Andy Martin 202 0 1
NH
Richard P.H. Witz 104 0 1
NH
Jim Lynch, Sr. 100 0 1
MO
Peter Messina 81 0 2
ID, LA, NH
Brooks Andrews Cullison 56 0 1
NH
Frank Lynch 47 0 1
NH
Joe Robinson 44 0 1
NH
Victor Williams 39 0 1
WI
Stephen Bradley Comley, Sr. 32 0 1
NH
Chomi Prag 16 0 1
NH
Daniel Dyas, Sr. 15 0 1
NH
Stephen John McCarthy 12 0 1
NH
Walter N. Iwachiw 9 0 1
NH
Kevin Glenn Huey 8 0 1
NH
Matt Drozd 6 0 1
NH
Robert Lawrence Mann 5 0 1
NH
David P. Thomson
(dopisany)
35 0
JoAnn Breivogel
(dopisana)
31 0
John Dowell
(dopisany)
14 0
Donald J. Gonzales
(dopisany)
10 0
James Alexander-Pace
(dopisany)
7 0
Frederic I. Vidal
(dopisany)
6 0
Victor Williams
(dopisany)
5 0
Troy Hugh Southern
(dopisany)
4 0
James Orlando Ogle III
(dopisany)
3 0
James Germalio
(dopisany)
2 0

Zobacz też

Przypisy

  1. 1 2 Chris Cillizza: The 2015 election tightened the Republican stranglehold on state government. washingtonpost.com. [dostęp 2016-02-19]. (ang.).
  2. Republicans match post-WWII record after holding two La. House seats. foxnews.com. [dostęp 2016-02-19]. (ang.).
  3. Dante Chinni: Changing Demographics Tilt Toward Democrats -- Eventually. nbcnews.com. [dostęp 2016-02-19]. (ang.).
  4. The Changing Face of America’s Electorate [online], pewresearch.org [dostęp 2016-02-23].
  5. Jeffrey Jones: Confidence in U.S. Institutions Still Below Historical Norms. gallup.com. [dostęp 2016-02-19]. (ang.).
  6. Kenneth T. Walsh, Americans Have Lost Confidence ...in Everything [online], US News & World Report, 17 czerwca 2015 [dostęp 2016-02-23].
  7. Political Polarization in the American Public. people-press.org. [dostęp 2016-02-19]. (ang.).
  8. 1 2 Obama, mimo protestu Republikanów, mianuje następcę zmarłego sędziego Scalii w Sądzie Najwyższym [online], Gazeta.pl, 14 lutego 2016 [dostęp 2016-02-23] [zarchiwizowane z adresu 2016-03-03].
  9. 1 2 Dekrety Obamy ws. nielegalnych imigrantów czasowo zablokowane – Dziennik Związkowy [online], Dziennik Związkowy [dostęp 2016-02-23] (ang.).
  10. Mariusz Zawadzki: Polityczna rewolucja w USA. wyborcza.pl. [dostęp 2016-02-19].
  11. Catherine Rampell, Who’s leading a voter revolution? Hint: It’s not Bernie Sanders., „The Washington Post”, 22 lutego 2016, ISSN 0190-8286 [dostęp 2016-02-23] (ang.).
  12. JUDSON PHILLIPS: 2016: the new political revolution [online], The Washingtion Times [dostęp 2016-02-23].
  13. Exit polls: New Hampshire GOP voters feel betrayed by party. foxnews.com. [dostęp 2016-02-19]. (ang.).
  14. Iowa GOP certified caucus results [online], Republican Party of Iowa, 3 lutego 2016 [dostęp 2016-02-05] [zarchiwizowane z adresu 2016-02-06] (ang.).
  15. Republican Convention 2016 [online], thegreenpapers.com [dostęp 2023-12-29].
  16. Everything you need to know about how the presidential primary works, Washington Post, 7 grudnia 2021, ISSN 0190-8286 [dostęp 2023-12-29] (ang.).
  17. 1 2 Republican National Committee: Primary schedule. gop.com. [dostęp 2016-01-01]. [zarchiwizowane z tego adresu (2015-12-22)]. (ang.).
  18. 1 2 3 4 5 Republican Convention 2016 [online], The Green Papers [dostęp 2020-02-08] (ang.).
  19. RNC 2020 Day 4: Trump accepts nomination from White House [online], ABC News [dostęp 2024-01-03] (ang.).
  20. 1 2 Donald Trump oficjalnie kandydatem Republikanów na prezydenta USA [online], onet.pl, 20 lipca 2016 [dostęp 2016-07-23].
  21. Tom McCarthy: Here’s why Donald Trump won't win the Republican presidential nomination. theguardian.com. [dostęp 2016-02-24]. (ang.).
  22. Nate Silver: Donald Trump Is Winning The Polls – And Losing The Nomination. fivethirtyeight.com. [dostęp 2016-02-24]. (ang.).
  23. Larry Sabato, Kyle Kondik, Geoffrey Skelley: Republicans 2016: What to Do With the Donald?. centerforpolitics.org/crystalball. [dostęp 2016-02-24]. (ang.).
  24. Why North Dakota GOP voters don't vote in the presidential nomination process - CBS News [online], CBS News, 1 kwietnia 2016 [dostęp 2023-12-29] (ang.).
  25. John Frank, Colorado Republicans cancel presidential vote at 2016 caucus [online], The Denver Post, 25 sierpnia 2015 [dostęp 2023-12-29] (ang.).
  26. RealClearPolitics – Election 2016 – 2016 Republican Presidential Nomination [online], realclearpolitics.com [dostęp 2016-02-23].
  27. Chris Cillizza: Donald Trump is a bigger frontrunner to be the Republican nominee than you think. washingtonpost.com. [dostęp 2016-02-24]. (ang.).
  28. Wybory prezydenta USA. Miliarder Donald Trump wystartuje w wyścigu o Biały Dom. wp.pl. [dostęp 2016-01-02].
  29. David Smith, Ben Jacobs, Donald Trump secures essential home-state win in New York, The Guardian, 20 kwietnia 2016, ISSN 0261-3077 [dostęp 2023-12-29] (ang.).
  30. Gubernator Ohio John Kasich będzie ubiegał się o prezydenturę. wp.pl. [dostęp 2016-01-02].
  31. Trump został sam. Ostatni rywal rezygnuje (www.tvn24.pl). tvn24.pl. [dostęp 2016-05-04].
  32. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 Paul Lewis, The Republican debate: meet the 2016 candidates, The Guardian, 6 sierpnia 2015, ISSN 0261-3077 [dostęp 2023-12-29] (ang.).
  33. Mariusz Zawadzki: Bój o Biały Dom rozpoczęty. wyborcza.pl. [dostęp 2016-01-02].
  34. Donald Trump niemal pewny nominacji. Ted Cruz przegrał i wycofał się. wprost.pl. [dostęp 2016-05-03].
  35. Aleksandra Gersz: Wybory prezydenckie w USA: Marco Rubio, syn kubańskich imigrantów, rusza do walki o Biały Dom. gazetakrakowska.pl. [dostęp 2016-01-02].
  36. Rubio zrezygnował [online], wiadomosci.tvp.pl [dostęp 2016-03-19].
  37. Emerytowany chirurg zgłosił zamiar ubiegania się o prezydenturę USA. onet.pl. [dostęp 2016-01-02].
  38. Grupa Wirtualna Polska, Ben Carson wycofuje się z wyścigu prezydenckiego Partii Republikańskiej [online], wiadomosci.wp.pl, 3 marca 2016 [dostęp 2016-03-05] (pol.).
  39. Ben Carson's house: a homage to himself – in pictures, The Guardian, 7 listopada 2015, ISSN 0261-3077 [dostęp 2023-12-29] (ang.).
  40. Redakcja Radia ZET: Jeb Bush ogłasza start w wyborach prezydenckich w USA. radiozet.pl. [dostęp 2016-01-02]. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-03-05)].
  41. USA: Jeb Bush wycofał się z wyścigu do Białego Domu [online], Onet Wiadomości [dostęp 2016-02-21] (pol.).
  42. Cooper Allen: Jim Gilmore formally joins GOP presidential race. usatoday.com. [dostęp 2016-01-02]. (ang.).
  43. Cooper Allen: Jim Gilmore drops out of GOP presidential race. usatoday.com. [dostęp 2016-02-12]. (ang.).
  44. Gubernator stanu New Jersey też chciałby zostać prezydentem. tvn24.pl. [dostęp 2016-01-02].
  45. Dan Hirschhorn: Chris Christie to Drop Out of Presidential Race After New Hampshire Defeat. time.com. [dostęp 2016-02-10]. (ang.).
  46. Carly Fiorina walczy o urząd prezydenta USA. tvn24.pl/wideo. [dostęp 2016-01-02].
  47. USA: Carly Fiorina rezygnuje z walki o nominację Republikanów. wyborcza.pl. [dostęp 2016-02-10].
  48. Neil Vigdor, Fiorina headlines state GOP fundraiser in the year of Trump [online], Connecticut Post, 25 maja 2016 [dostęp 2023-12-29] (ang.).
  49. Okulista zapowiada walkę z „waszyngtońską machiną”. Rand Paul chce zostać prezydentem. tvn24.pl. [dostęp 2016-01-02].
  50. Senator Rand Paul wycofuje się z walki o Biały Dom. wiadomosci.wp.pl. [dostęp 2016-02-03].
  51. USA: Rick Santorum zapowiada walkę o urząd prezydenta. onet.pl. [dostęp 2016-01-02].
  52. Rick Santorum drops presidential bid, endorses Marco Rubio – CNNPolitics.com [online], CNN [dostęp 2016-02-05].
  53. Aleksandra Gersz: Mike Huckabee staje do walki o prezydenturę USA. Chce być kandydatem Republikanów w wyborach. polskatimes.pl. [dostęp 2016-01-02].
  54. Clare Foran: Why Mike Huckabee Lost in 2016. theatlantic.com. [dostęp 2016-02-03]. (ang.).
  55. 2016 Presidential Debates Fast Facts [online], CNN, 27 lipca 2015 [dostęp 2023-12-29] (ang.).
  56. Kolejny republikanin dołącza do prezydenckiego wyścigu. tvn24.pl. [dostęp 2016-01-02].
  57. George Pataki rezygnuje z wyborów prezydenckich. Liczba kandydatów w Partii Republikańskiej coraz mniejsza. deon24.com. [dostęp 2016-01-02].
  58. Republikański „jastrząb” chce zostać prezydentem. tvn24.pl. [dostęp 2016-01-02].
  59. O jednego republikańskiego kandydata mniej. tvn24.pl. [dostęp 2016-01-02].
  60. David A. Farenthold, James Hohmann: Bobby Jindal announces entry into 2016 presidential race. washingtonpost.com. [dostęp 2016-01-02]. (ang.).
  61. Republikanin rezygnuje z walki o prezydenturę [online], rp.pl, 18 listopada 2015 [dostęp 2016-01-02] [zarchiwizowane z adresu 2015-12-13].
  62. Republikanin Scott Walker rozpoczął wyścig do Białego Domu. onet.pl. [dostęp 2016-01-02].
  63. Kolejny republikanin wycofuje się z walki o Biały Dom. Chce frontu przeciw Trumpowi. tvn24.pl. [dostęp 2016-01-02].
  64. Ryan Teague Beckwith, Maya Rhodan: Rick Perry Announces Presidential Bid. time.com. [dostęp 2016-01-02]. (ang.).
  65. Zabrakło mu pieniędzy na kampanię. Perry nie wystartuje w wyborach prezydenckich. tvp.info. [dostęp 2016-01-02].
  66. Podanie Timothego Miltona Cooka o kandydaturę w wyborach prezydenckich [online], Adrian Fontes (ang.).