Przemianka tarninówka

Przemianka tarninówka
	Orsodacne cerasi
	(Linneusz, 1758)
	Systematyka
Domena	eukarionty
Królestwo	zwierzęta
Typ	stawonogi
Gromada	owady
Rząd	chrząszcze
Podrząd	chrząszcze wielożerne
Rodzina	Orsodacnidae
Rodzaj	przemianka
Gatunek	przemianka tarninówka
Synonimy
	Chrysomela cerasi Linnaeus, 1758; Orsodacne johannis Csiki, 1941;
	Chrysomela cerasi Linnaeus, 1758; Orsodacne johannis Csiki, 1941;

Przemianka tarninówka^[1] (Orsodacne cerasi) – gatunek chrząszcza z rodziny Orsodacnidae.

Morfologia

Chrząszcz o smukłym, niemal nagim z wierzchu ciele długości od 4,5 do 8 mm. Ma bardzo zmienne ubarwienie. Kolor tła może być od ochrowego przez żółty po czerwonobrunatny. Występować może na nim czarny lub granatowy wzór o różnym zasięgu – obejmować może plamę na przedpleczu, całą tarczkę, smugi przy szwach i po bokach pokryw, wierzchołki tychże, a nawet rozlewać się na całe ciało, pozostawiając brunatnymi tylko czułki i odnóża. Czułki charakteryzują się członem trzecim wyraźnie dłuższym od poprzedniego. Przedplecze jest prawie tak długie jak szerokie, z wierzchu niezbyt gęsto punktowane; jego boki są na przedzie zaokrąglone, a ku tyłowi zwężają się. Punktowanie pokryw jest bezładne i niezbyt gęste, a ich listewki przyszwowe zauważalne są jedynie w części wierzchołkowej. Odnóża wieńczą pazurki z dużym i ostrym zębem po wewnętrznej stronie. Samiec ma szczyt prącia odgięty ku górze^[2].

Biologia i ekologia

Osobniki dorosłe przemianki tarninówki można znaleźć w lasach i na ich skrajach, w zaroślach, na polanach i przydrożach^[1]^[3]. Są aktywne od kwietnia do sierpnia^[2]. Żerują na kwiatach różnych roślin, preferując te o białej barwie. Odnotowano ich żerowanie m.in. na barszczu zwyczajnym, głogach, jarzębinie, kalinach, kozłkach, ligustrach, parzydle leśnym, pietruszkach, śliwie tarninie, śliwie domowej, tawułach, wiązówkach^[3]^[2]^[4]. Larwy są fitofagami^[1].

Rozprzestrzenienie

Owad palearktyczny. Zamieszkuje środkową i wschodnią Europę od południowej części Półwyspu Fennoskandzkiego na północy (nie dociera do koła podbiegunowego) po Bałkany na południu. Poza Europą znany jest z zachodniej części Syberii, gdzie sięga do doliny Jeniseju^[3]^[2].

Przypisy

1 2 3 Orsodacne cerasi – Przemianka tarninówka. [w:] Insektarium.net [on-line]. [dostęp 2020-06-09].
1 2 3 4 Andrzej Warchałowski: Klucze Do Oznaczania Owadów Polski: cz. XIX Chrząszcze - Coleoptera: z. 94 Stonkowate - Chrysomelidae. Część ogólna i podrodziny Donaciinae, Orsodacninae, Criocerinae, Clytrinae, Cryptocephalinae, Lamprosomatidae, Eumolpinae. Warszawa: Polskie Towarzystwo Entomologiczne, PWN, 1971.
1 2 3 B. Burakowski, M. Mroczkowski, J. Stefańska. Chrząszcze – Coleoptera. Stonkowate – Chrysomelidae, część 1. „Katalog Fauny Polski”. XXIII (16), 1990.
↑ Orsodacne cerasi (Linnaeus 1758) Linnaeus 1758. [dostęp 2020-06-09].

[insektarium-1] 1 2 3 Orsodacne cerasi – Przemianka tarninówka. [w:] Insektarium.net [on-line]. [dostęp 2020-06-09].

[Warchalowski-2] 1 2 3 4 Andrzej Warchałowski: Klucze Do Oznaczania Owadów Polski: cz. XIX Chrząszcze - Coleoptera: z. 94 Stonkowate - Chrysomelidae. Część ogólna i podrodziny Donaciinae, Orsodacninae, Criocerinae, Clytrinae, Cryptocephalinae, Lamprosomatidae, Eumolpinae. Warszawa: Polskie Towarzystwo Entomologiczne, PWN, 1971.

[Burakowskietal-3] 1 2 3 B. Burakowski, M. Mroczkowski, J. Stefańska. Chrząszcze – Coleoptera. Stonkowate – Chrysomelidae, część 1. „Katalog Fauny Polski”. XXIII (16), 1990.

[4] Orsodacne cerasi (Linnaeus 1758) Linnaeus 1758. [dostęp 2020-06-09].

[1]

[2]

[3]

[4]