Schronisko z Matką Boską
| Plan jaskini | |
![]() | |
| Państwo | |
|---|---|
| Województwo | |
| Położenie | |
| Właściciel |
prywatny |
| Długość |
5,4 m |
| Deniwelacja |
3 |
| Wysokość otworów |
326 m n.p.m. |
| Ekspozycja otworów |
ku północnemu wschodowi, ku górze |
| Kod |
J.Olk.I-10.06 |
Położenie na mapie Krzeszowic ![]() | |
Położenie na mapie Polski ![]() | |
Położenie na mapie województwa małopolskiego ![]() | |
Położenie na mapie powiatu krakowskiego ![]() | |
Położenie na mapie gminy Krzeszowice ![]() | |
| Strona internetowa | |
Schronisko z Matką Boską – jaskinia typu schronisko w skale znajdującej się w Dolinie za Żbikiem w mieście Krzeszowice w województwie małopolskim, w powiecie krakowskim[1][2]. Pod względem geograficznym znajduje się w Rowie Krzeszowickim będącym częścią Wyżyny Krakowsko-Częstochowskiej[3].
Opis obiektu
Jaskinia znajduje się w skale położonej mniej więcej w połowie długości Doliny za Żbikiem, około 100 m na północ od gospodarstwa przy ul. Podskalnej. Skała jest pomnikiem przyrody nieożywionej[4]. Znajduje się w dnie wąwozu o stromych ścianach i tuż u jej zachodnich podnóży przepływa potok Brzezińska Rzeka. Wąwóz porośnięty jest lasem[1]. Skale tej nadano nazwę Skałka w Żbiku[5] lub Skała Żbik[4]. Na jej zachodniej ścianie są trzy nyże jedna nad drugą; w najwyższej Schronisko z Matką Boską jest kapliczka Matki Boskiej, w środkowej (Schronisko pod Matką Boską Środkowe) tablica pamiątkowa z okazji stulecia spotkań modlitewnych pod skałą, w najniższym (Wielki Okap pod Matką Boską) jest wykuta tablica dziękczynna z 1905 roku, tutaj też składane są kwiaty[2].
Schronisko z Matką Boską znajduje się pod samym szczytem Skałki w Żbiku. Zaraz za jego otworem, z prawej strony znajduje się krótki korytarzyk wychodzący na skalną półkę, po której można wejść do wnętrza. W głębi schroniska, na wprost otworu, znajduje się pochyła rura wychodząca na szczyt skałki, lecz przejść nią może tylko szczupły człowiek. Schronisko powstało w wapieniach pochodzących z późnej jury. Jest pochodzenia krasowego i powstało wskutek przepływu wody w warunkach freatycznych. Jest fragmentem komina łączącego się z leżącym niżej Schroniskiem pod Matką Boską Środkowym. Ma pochyłe dno, które przy samym otworze sztucznie wypoziomowano, by można było ustawić na nim figurkę Matki Boskiej. Schronisko jest suche i przewiewne, w całości widne, bez własnego mikroklimatu, brak w nim nacieków, a ściany są skorodowane. Nie stwierdzono obecności roślin ani zwierząt[2].
Schronisko znane jest od dawna i co jakiś czas odwiedzane w celu wymiany dekoracji. Doprowadzono do niego kabel elektryczny dla oświetlenia kapliczki[2].

Przypisy
- 1 2 Geoportal. Mapa lotnicza [online] [dostęp 2024-09-02].
- 1 2 3 4 Adam Polonius, Schronisko z Matką Boską, Halina Grodzicka (red.), [w:] Jaskinie Polski [online], Państwowy Instytut Geologiczny – Państwowy Instytut Badawczy [dostęp 2024-09-02].
- ↑ Jerzy Kondracki, Geografia regionalna Polski, Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 1998, s. 252–256, ISBN 83-01-12479-2.
- 1 2 Skałki Żbik [online], Geotyda [dostęp 2024-09-01].
- ↑ Grzegorz Rettinger, Jura Południowa: przewodnik wspinaczkowy, wyd. 5, Kraków: RING, 2024, ISBN 978-83-956983-0-9.





_location_map.png)