Sclerophaedon carpathicus

	Sclerophaedon carpathicus
	(Weise, 1875)
	Systematyka
Domena	eukarionty
Królestwo	zwierzęta
Typ	stawonogi
Gromada	owady
Rząd	chrząszcze
Podrząd	chrząszcze wielożerne
Nadrodzina	stonki
Rodzina	stonkowate
Podrodzina	Chrysomelinae
Plemię	Entomoscelini
Rodzaj	Sclerophaedon
Podrodzaj	Sclerophaedon s.str.
Gatunek	Sclerophaedon (Sclerophaedon) carpathicus
Synonimy
	Phaedon carniolicus var. carpathicus Weise, 1875; Chrysomela kenderesyi Kiesenwetter, 1879;
	Phaedon carniolicus var. carpathicus Weise, 1875; Chrysomela kenderesyi Kiesenwetter, 1879;

Sclerophaedon carpathicus – gatunek chrząszcza z rodziny stonkowatych i podrodziny Chrysomelinae.

Takson ten opisany został po raz pierwszy w 1875 roku przez Juliusa Weisego pod nazwą Phaedon carniolicus var. carpathicus^[1].

Chrząszcz o krępym, w zarysie krótko-owalnym ciele długości od 4,2 do 5,5 mm. Ubarwienie wierzchu ciała ma czarnomosiężne, ciemnozielone lub błękitne, zawsze z połyskiem metalicznym. Czułki są brunatnoczerwone i słabo grubieją ku wierzchołkom. Odnóża są ciemnobrunatne z czerwonobrunatymi wierzchołkami goleni i stopami. Przedplecze jest około dwukrotnie szersze niż długie, dłuższe niż u S. orbicularis, w zarysie z kątami przednimi lekko zaostrzonymi. Stopy cechują się bardzo płytkim wcięciem na szczycie członu trzeciego. Genitalia samca charakteryzują się zwężającym się ku tępo ściętemu wierzchołkowi prąciem^[2].

Owad górski, reglowy^[3]. Aktywny od maja do sierpnia. Fitofag. Do jego roślin żywicielskich należy knieć błotna^[4].

Gatunek palearktyczny, europejski, zaliczany do subendemitów wschodniokarpackich^[3]. Znany z Polski^[4], Ukrainy, Rumunii^[2]^[4] i Węgier^[5]. Zamieszkuje m.in. Bieszczady, Wyhorlat, Czarnohorę i Gorgany^[2]^[4].

Przypisy

↑ gatunek: Sclerophaedon (Sclerophaedon) carpathicus (Weise, 1875). [w:] Biodiversity Map [on-line]. [dostęp 2023-03-11].
1 2 3 Andrzej Warchałowski: Klucze do oznaczania owadów Polski. Część XIX Chrząszcze — Coleoptera. Zeszyt 94b Stonkowate — Chrysomelidae. Podrodziny: Chrysomelinae i Galerucinae. Warszawa: Polskie Towarzystwo Entomologiczne, PWN, 1973.
1 2 Jerzy Pawłowski. Endemiczne bezkręgowce Karpat. „Roczniki Bieszczadzkie”. 17, s. 89-128, 2009.
1 2 3 4 B. Burakowski, M. Mroczkowski, J. Stefańska. Chrząszcze – Coleoptera. Stonkowate – Chrysomelidae, część 1. „Katalog Fauny Polski”. XXIII (16), 1979.
↑ Sclerophaedon carpathicus (Weise, 1875). [w:] Fauna Europaea [on-line]. [dostęp 2023-03-11].

[biomap-1] tunek: Sclerophaedon (Sclerophaedon) carpathicus (Weise, 1875). [w:] Biodiversity Map [on-line]. [dostęp 2023-03-11].

[Warchalowski-2] 1 2 3 Andrzej Warchałowski: Klucze do oznaczania owadów Polski. Część XIX Chrząszcze — Coleoptera. Zeszyt 94b Stonkowate — Chrysomelidae. Podrodziny: Chrysomelinae i Galerucinae. Warszawa: Polskie Towarzystwo Entomologiczne, PWN, 1973.

[Pawłowski-3] 1 2 Jerzy Pawłowski. Endemiczne bezkręgowce Karpat. „Roczniki Bieszczadzkie”. 17, s. 89-128, 2009.

[Burakowskietal-4] 1 2 3 4 B. Burakowski, M. Mroczkowski, J. Stefańska. Chrząszcze – Coleoptera. Stonkowate – Chrysomelidae, część 1. „Katalog Fauny Polski”. XXIII (16), 1979.

[fe-5] Sclerophaedon carpathicus (Weise, 1875). [w:] Fauna Europaea [on-line]. [dostęp 2023-03-11].

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]