Wyspa Jana Zabawy-Wróblewskiego

Wyspa Jana Zabawy-Wróblewskiego
Ilustracja
Wyspy: Chełminek, Śmiecka, Brysna na Zalewie Szczecińskim
Kontynent

Europa

Państwo

 Polska

Akwen

Zalew Szczeciński

Powierzchnia

1,230 km²

Najwyższy punkt

5 m n.p.m.

Populacja 
 liczba ludności


brak

Położenie na mapie gminy Międzyzdroje
Mapa konturowa gminy Międzyzdroje, na dole po lewej znajduje się punkt z opisem „Wyspa Jana Zabawy-Wróblewskiego”
Położenie na mapie powiatu kamieńskiego
Mapa konturowa powiatu kamieńskiego, blisko lewej krawiędzi na dole znajduje się punkt z opisem „Wyspa Jana Zabawy-Wróblewskiego”
Położenie na mapie województwa zachodniopomorskiego
Mapa konturowa województwa zachodniopomorskiego, po lewej znajduje się punkt z opisem „Wyspa Jana Zabawy-Wróblewskiego”
53,79328°N 14,45030°E/53,793280 14,450300

Wyspa Jana Zabawy-Wróblewskiego (wcześniej nieoficjalnie Brysna) – sztuczna wyspa położona na Zalewie Szczecińskim. Powstała w latach 2021[1]–2022[2] podczas pogłębiania toru wodnego Szczecin – Świnoujście[3]. Jest jedną z dwóch wysp powstałych w tym czasie. Druga to położona na południe wyspa Wyspa Tadeusza Przygody-Wronowskiego (wcześniej Śmięcka). Wyspa ma powierzchnię około 123 ha, średnią wysokość 5 m. Wyspa ma zostać zalesiona i w przyszłości ma się stać ptasim rezerwatem[2]. Kilka lat po powstaniu (w 2024) 35 hektarów zajmował zbiornik wodny[1].

Nazwa

Ministerstwo Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej zorganizowało w 2020 r. internetowe głosowanie na nazwę wyspy. Głosów oddało łącznie 21 912 osób[4]. Na nazwę Brysna oddano 9693 głosy, na kolejnych miejscach były Wielecka (5279 głosów) i Zabawa (2439 głosów)[3]. Nazwa Brysna jest połączaniem słów bryza i sen. Wcześniej wyspa nosiła nazwę techniczną W22[5]. Nazwa Brysna nigdy nie została formalnie przyjęta – Ministerstwo Gospodarki Morskiej i Żeglugi Śródlądowej nie miało kompetencji do nadawania oficjalnych nazw wyspom ani prawnych podstaw do zgłaszania propozycji takich nazw[6].

Formalna procedura nadawania nazwy wyspie nastąpiła, gdy rada gminy Międzyzdroje, na której obszarze leży wyspa, przyjęła uchwałę o nadaniu wyspie nazwy – w uchwale z 21 marca 2024 zaproponowano dla wyspy nazwę Jan Zabawa Wróblewski[7], by następnie uchwałą z 25 września 2024 r. zmienić proponowaną nazwę na Wyspa Jana Zabawy-Wróblewskiego[8]. Propozycja ta została zaakceptowana i ogłoszona przez Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w Dzienniku Ustaw, a następnie weszła w życie z dniem 1 stycznia 2025 roku[9][10].

Przyroda

W badaniach wykonanych w czerwcu 2024 r. w stawie na wyspie stwierdzono występowanie 9 gatunków zooplanktonowych o dość dużym zagęszczeniu. Dominantem była Daphnia magna. Dość licznie występowały też Keratella quadrata i inwazyjny Acanthocyclops trajani[1].

W tym samym czasie woda w zbiorniku miała przewodność elektrolityczną podobną jak w otaczającym Zalewie Szczecińskim – 2782 µS/cm. W porównaniu do innych lokalnych akwenów dość duża była mętność (30 NTU) i zawartość chlorofilu a (30 µg/l)[1].

Przypisy

  1. 1 2 3 4 Łukasz Sługocki i inni, Artificial islands supporting migratory bird populations as potential sources of microinvertebrate dispersal, „Ecohydrology & Hydrobiology”, 2025, s. 100660, DOI: 10.1016/j.ecohyd.2025.100660.
  2. 1 2 Andrzej Z. Kotarba, Sztuczne wyspy Brysna i Śmięcka [online], czarneswiatlo.pl, 24 kwietnia 2022 [dostęp 2023-01-12] (pol.).
  3. 1 2 Estyjska, Brysna i Śmięcka – nowe wyspy Polski [online], Rzeczpospolita [dostęp 2023-01-12] (pol.).
  4. Brysna i Śmięcka wygrały. Tak będą się nazywać nowe wyspy [online], 24kurier.pl [dostęp 2023-01-12].
  5. Brysna i Śmięcka z utwardzoną linią brzegową. Zobacz jak wyglądają dwie sztuczne wyspy na Zalewie Szczecinskim [online], kamienskie.info [dostęp 2023-01-12].
  6. Andrzej Kraśnicki: Ostatnia niespełniona obietnica ministra Gróbarczyka z PiS. Konkurs na nazwy wysp na Zalewie Szczecińskim był fikcją. Gazeta.pl Szczecin, 2024-12-20. [dostęp 2025-01-12].
  7. Uchwała Nr LXXI/904/24 Rady Miejskiej w Międzyzdrojach z dnia 21 marca 2024 r. w sprawie przedstawienia ministrowi właściwemu do spraw administracji publicznej wniosku o ustalenie urzędowej nazwy obiektu fizjograficznego. Rada Miejska w Międzyzdrojach, 2024-03-21. [dostęp 2025-01-12].
  8. Uchwała Nr V/53/24 Rady Miejskiej w Międzyzdrojach z dnia 26 września 2024 r. w sprawie zmiany uchwały nr LXXI/904/24 Rady Miejskiej w Międzyzdrojach z dnia 21 marca 2024 r. w sprawie przedstawienia ministrowi właściwemu do spraw administracji publicznej wniosku o ustalenie urzędowej nazwy obiektu fizjograficznego. Rada Miejska w Międzyzdrojach, 2024-09-26. [dostęp 2025-01-12].
  9. Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 19 grudnia 2024 r. w sprawie ustalenia, zmiany i zniesienia urzędowych nazw i rodzajów niektórych miejscowości oraz obiektów fizjograficznych (Dz.U. z 2024 r. poz. 1931)
  10. OH, Wiadomości – Jakich zmian w zakresie miejscowości możemy spodziewać się po nowym roku? [online], geoforum.pl [dostęp 2025-01-07].