Zaciemka czarna

Zaciemka czarna

Phosphuga atrata
(Linnaeus, 1758)
Systematyka
Domena	eukarionty
Królestwo	zwierzęta
Typ	stawonogi
Gromada	owady
Rząd	chrząszcze
Podrząd	chrząszcze wielożerne
Rodzina	omarlicowate
Podrodzina	Silphinae
Rodzaj	Phosphuga Leach, 1817
Gatunek	zaciemka czarna
Synonimy
Silpha atrata Linnaeus, 1758

Zaciemka czarna (Phosphuga atrata) – gatunek chrząszcza z rodziny omarlicowatych (Silphidae). Jedyny przedstawiciel rodzaju Phosphuga.

Ciało spłaszczone, błyszczące, długie na 10-16 mm. Głowa węższa od tułowia, wyraźnie wydłużona. Oczy lekko wypukłe, okrągłe. Czułki długie. Pokrywy żeberkowane, wyraźnie punktowane, podobnie jak przedplecze. Ubarwienie imagines najczęściej czarne, rzadziej brązowe. Larwy czarne, o kampodealnej budowie ciała^[1].

Aktywne przeważnie nocą, za dnia ukryte pod korą lub kamieniami, często w małych grupkach z głowami schowanymi pod przedplecze. Zamieszkują runa lasów, zarośla, ogrody, jaskinie. Nielotne. Obserwowane przez cały rok, także w cieplejsze zimowe dni^[1]. Chrząszcz drapieżny. Zarówno imagines, jak i larwy aktywnie polują na ślimaki. Wydłużona głowa pozwala dorosłemu chrząszczowi na wejście w głąb muszli, gdzie podgryza ciało mięczaka oraz wydziela rozpuszczające je enzymy trawienne, po czym wysysa płynną zawartość^[2][3].

Gatunek palearktyczny. Powszechnie występuje w całej Europie, a także w Azji (Rosja, Kazachstan, Chiny, Japonia)^[4].

W Polsce pospolity i rozprzestrzeniony na terenie całego kraju^[1].

Introdukowany do Ameryki Północnej, gdzie regularnie odnajdywany jest od 2021 roku w Vancouver w Kanadzie. Ponadto, notowany także z Quebecu^[5].