2 Pułk Ułanów (LWP)

2 pułk ułanów

Historia
Państwo	Polska
Sformowanie	1944
Rozformowanie	1947
Dowódcy
Pierwszy	mjr Henryk Powiński
Organizacja
Numer	JW 1534[1]
Dyslokacja	Ciechanów
Rodzaj sił zbrojnych	wojska lądowe
Rodzaj wojsk	Kawaleria
Podległość	1 Dywizja Kawalerii

2 pułk ułanów – oddział kawalerii Wojska Polskiego.

Sformowany między marcem a czerwcem 1944 roku w Trościańcu^[2] w ZSRR

Większość żołnierzy pochodziła z terenów ZSRR. Barwy identyczne jak w 2 pułku Ułanów Grochowskich.

Uzbrojenie całkowicie radzieckie. Konie początkowo rasy mongolskiej, po wkroczeniu na tereny za Bugiem – polskie. Stan osobowy: ok. 1150 ludzi.

Proporczyk na lance i na mundur biało-granatowy^[3].

Po marszu na trasie Kijów–Żytomierz–Orżew 28 lipca pułk sforsował Bug, wkroczył do Chełma, następnie Lublina, gdzie pomagał organizować władze.

15 sierpnia 1944 przedefilował ulicami Lublina. W dniach 2-13 września walczył na przyczółku warecko-magnuszewskim, następnie o przyczółki warszawskie. Od października do grudnia 1944 na froncie w okolicy Karczewa.

W czasie ofensywy styczniowej pułk sforsował Wisłę od strony Służewca i wkroczył do Warszawy. Następnie pomaszerował na Bydgoszcz i Pomorze.

1 marca 1945 roku 2. i 3. pułki 1 Brygady Kawalerii szarżowały pod Borujskiem.

W pościgu pułk osiągnął linię brzegową w Mrzeżynie, gdzie 18 marca dokonał zaślubin Polski z morzem.

W końcu kwietnia 1 Brygada Kawalerii przekroczyła Odrę i wzięła udział w operacji berlińskiej. W początkach maja pułk działał nad Hawelą, wreszcie doszedł do Łaby, po czym skierowano go do kraju.

W związku z utworzeniem 1 Warszawskiej Dywizji Kawalerii przeformowano go według etatów pokojowych.

Pułk rozformowano w marcu 1947.

• major Henryk Powiński (12 – 16 maja 1944)
• podpułkownik Konstanty Gryżewski (16 maja 1944 – 2 kwietnia 1945)
• major Konstanty Czernow (3 kwietnia – 26 czerwca 1945)
• major Jan Nowikow (26 czerwca – 29 września 1945)
• pułkownik Ludomir Wysocki (29 września – 31 grudnia 1945)
• podpułkownik Dymitr Gryn (31 grudnia 1945 – 6 czerwca 1946 r.)
• major Stanisław Hałas (6 czerwca 1946 – 6 marca 1947)
• major Edward Mazurek (6 marca 1947 do rozformowania)

Sztandar został ufundowany przez społeczeństwo ziemi koszalińskiej i 20 października 1946 roku wręczony w Gryficach. Po rozformowaniu jednostki przekazany do Muzeum WP w Warszawie^[3].

• Jerzy Kajetanowicz: Polskie wojska lądowe 1945-1960: skład bojowy, struktury organizacyjne i uzbrojenie. Toruń;Łysomice: Europejskie Centrum Edukacyjne, 2005. ISBN 83-88089-67-6.
• Stanisław Komornicki: Wojsko Polskie: krótki informator historyczny o Wojsku Polskim w latach II wojny światowej. 3, Regularne jednostki ludowego Wojska Polskiego: formowanie, działania bojowe, organizacja, uzbrojenie, metryki jednostek kawalerii, wojsk pancernych i zmotoryzowanych. Warszawa: Wydawnictwo Ministerstwa Obrony Narodowej, 1987. ISBN 83-11-07419-4.
• Henryk Smaczny: Księga kawalerii polskiej 1914-1947. Warszawa: Przedsiębiorstwo zagraniczne TESCO, 1989. ISBN 83-00-02555-3. Brak numerów stron w książce