Dąbrówka (wieś w powiecie ostrołęckim)

Dąbrówka
wieś
Ilustracja
Kościół św. Anny w Dąbrówce (w 2006)
Państwo

 Polska

Województwo

 mazowieckie

Powiat

ostrołęcki

Gmina

Lelis

Liczba ludności (2021)

394[1][2]

Strefa numeracyjna

29

Kod pocztowy

07-402[3]

Tablice rejestracyjne

WOS

SIMC

0512906[4]

Położenie na mapie gminy Lelis
Mapa konturowa gminy Lelis, u góry po prawej znajduje się punkt z opisem „Dąbrówka”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, po prawej nieco u góry znajduje się punkt z opisem „Dąbrówka”
Położenie na mapie województwa mazowieckiego
Mapa konturowa województwa mazowieckiego, u góry nieco na prawo znajduje się punkt z opisem „Dąbrówka”
Położenie na mapie powiatu ostrołęckiego
Mapa konturowa powiatu ostrołęckiego, blisko centrum na prawo znajduje się punkt z opisem „Dąbrówka”
Ziemia53°12′35″N 21°39′09″E/53,209722 21,652500[5]

Dąbrówka – wieś sołecka[6] w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie ostrołęckim, w gminie Lelis[4][7].

Środowisko naturalne

Leży na Równinie Kurpiowskiej, po zachodniej stronie doliny Szkwy, którą przebiega szlak kajakowy[8][9]. Na zachód od Dąbrówki, na wydmowym terenie rozciągają się lasy z przewagą sosny[8] oraz rezerwat przyrody Olsy Płoszyckie (od 1997)[9]. W samej Dąbrówce zachowała się lipa drobnolistna Dąbrówka o obwodzie pnia 280 cm i statusie pomnika przyrody[8][9].

Historia

Wieś została założona w XVIII wieku[9]. W 1827 roku w Dąbrówce było 40 domostw z 227 mieszkańcami[10]. Pod koniec XIX wieku Dąbrówka była wsią rządową, a w okolicy wydobywano bursztyn[10].

W latach 1921–1939 wieś leżała w województwie białostockim, w powiecie ostrołęckim, w gminie Nasiadki (od 1931 w gminie Durlasy).

Według Powszechnego Spisu Ludności z 1921 roku wieś zamieszkiwało 369 osób w 79 budynkach mieszkalnych[11]. Miejscowość należała do parafii rzymskokatolickiej w Dąbrówce. Podlegała pod Sąd Grodzki w Ostrołęce i Okręgowy w Łomży; właściwy urząd pocztowy Ostrołęka 1[12].

W wyniku agresji niemieckiej we wrześniu 1939 wieś znalazła się pod okupacją niemiecką. Od 1939 do wyzwolenia w 1945 włączona w skład Landkreis Scharfenwiese, rejencji ciechanowskiej Prus Wschodnich III Rzeszy[13].

W latach 1954–1961 wieś należała i była siedzibą władz gromady Dąbrówka, po jej zniesieniu w gromadzie Lelis. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa ostrołęckiego[8].

W 2018 roku Dąbrówka liczyła 400[14], a w 2021 – 394 mieszkańców[2].

Architektura

W Dąbrówce zachowała się zabudowa w stylu kurpiowskim[8]. Zabytkowy[15] kościół św. Anny z 1783 roku[9] został wybudowany z materiału z drewnianego kościoła z Kadzidła i miejscowej kaplicy w latach 1891-1894[16]. Ochronie jako zabytek podlega także drewniana dzwonnica z 1893 roku[15]. Prócz niej wybudowano drewnianą plebanię i kapliczkę[9].

Religia

Poza kościołem parafialnym w Dąbrówce znajduje się sanktuarium poświęcone Matce Bożej (Kaplica Objawień Matki Boskiej Dąbrowskiej, wybudowane w 2004 r. na pamiątkę objawień w 1850 roku[9][16]. Kościół jest siedzibą parafii św. Anny[16].

Przypisy

  1. ↑ Wieś Dąbrówka w liczbach [online], Polska w liczbach [dostęp 2024-11-03], liczba ludności na podstawie danych GUS.
  2. 1 2 NSP 2021: Ludność w miejscowościach statystycznych [online], Bank Danych Lokalnych GUS, 19 września 2022 [dostęp 2024-11-03].
  3. ↑ Oficjalny Spis Pocztowych Numerów Adresowych, Poczta Polska S.A., październik 2013, s. 217 [zarchiwizowane z adresu 2014-02-22].
  4. 1 2 GUS. Wyszukiwarka TERYT
  5. ↑ Państwowy Rejestr Nazw Geograficznych – miejscowości – format XLSX, Dane z państwowego rejestru nazw geograficznych – PRNG, Główny Urząd Geodezji i Kartografii, 5 listopada 2023, identyfikator PRNG: 22428
  6. ↑ Strona gminy, sołectwa
  7. ↑ Rozporządzenie w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części (Dz.U. z 2013 r. poz. 200)
  8. 1 2 3 4 5 Helena Kalisz, Alfons Sieroń, Ewa Borowa: Ostrołęka: mapa topograficzna Polski. Wyd. 1. Warszawa: Wojskowe Zakłady Kartograficzne, 1995, s. 1-2. ISBN 978-83-7135-100-3.
  9. 1 2 3 4 5 6 7 Tomasz Darmochwał, Kurpie. Mapa turystyczna, Anna Filak, wyd. 1, Warszawa–Białystok: TD MAPY, 2014, s. 1–2, ISBN 978-83-88859-72-4 (pol.).
  10. 1 2 Dąbrówka (58), [w:] Słownik geograficzny Królestwa Polskiego, t. I: Aa – Dereneczna, Warszawa 1880, s. 936.
  11. ↑ Skorowidz miejscowości Rzeczypospolitej Polskiej: opracowany na podstawie wyników pierwszego powszechnego spisu ludności z dn. 30 września 1921 r. i innych źródeł urzędowych., t. T. 5, województwo białostockie, 1924, s. 57.
  12. ↑ Skorowidz miejscowości Rzeczypospolitej Polskiej z oznaczeniem terytorjalnie im właściwych władz i urzędów oraz urządzeń komunikacyjnych, Przemyśl, Warszawa 1933, s. 320.
  13. ↑ Scharfenwiese/Ostrolenka [online], www.territorial.de [dostęp 2020-05-05].
  14. ↑ Biuletyn gminny nr 82, s. 12. Ludność gminy Lelis w dn. 30.12.2018
  15. 1 2 Rejestr zabytków nieruchomych – województwo mazowieckie [online], Narodowy Instytut Dziedzictwa, 31 stycznia 2025, s. 74 [dostęp 2024-10-13].
  16. 1 2 3 Historia parafii [online], Parafia p.w. św. Anny w Dąbrówce. Sanktuarium [dostęp 2024-10-13].

Linki zewnętrzne

This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.