Joachim IV (patriarcha Konstantynopola)

Joachim IV

Ἰωακεὶμ Δ΄

Nikolaos Krusuludis Νικόλαος Κρουσουλούδης
Patriarcha Konstantynopola
Kraj działania	Imperium Osmańskie
Data i miejsce urodzenia	23 czerwca 1837 Kallimasia
Data i miejsce śmierci	3 lutego 1887 Kallimasia
Miejsce pochówku	Kalimasia Chiu↗
Patriarcha Konstantynopola
Okres sprawowania	1884–1886
Wyznanie	prawosławne
Kościół	Patriarchat Konstantynopolitański
Śluby zakonne	1863
Diakonat	1863
Prezbiterat	do 1870
Chirotonia biskupia	1870
Wybór patriarchy	1 października 1884

Joachim IV, imię świeckie Nikolaos Krusuludis (ur. 5 lipca 1837 w Kalimasji na Chios, zm. 15 lutego 1887 tamże) – grecki biskup prawosławny, patriarcha Konstantynopola w latach 1884–1886.

Był synem Joannisa Krusuludisa i jego żony Lemonii, siostry patriarchy konstantynopolitańskiego Joachima II. We wczesnym dzieciństwie razem z rodzicami przeniósł się do Konstantynopola. W 1861 ukończył patriarszą szkołę teologiczną na Chalki. W tym samym roku złożył wieczyste śluby mnisze, przyjmując imię zakonne Joachim, by uczcić wuja-patriarchę. W 1863 został I sekretarzem Świętego Synodu Patriarchatu Konstantynopolitańskiego. Siedem lat później został wyświęcony na biskupa; w listopadzie tego samego roku mianowano go metropolitą Larisy. Po pięciu latach został przeniesiony do metropolii Derkon. W 1877 kierował komisją Patriarchatu Konstantynopolitańskiego, która miała rozstrzygnąć konflikt między greckimi i rosyjskimi mnichami monasteru św. Pantelejmona na Athosie^[1].

W 1883 metropolita Joachim zachorował na gruźlicę. Wyjechał na leczenie najpierw do Palermo, a następnie do kurortów austro-węgierskich i bułgarskich. Przebywając we Włoszech, spotkał się z papieżem Leonem XIII, co było gestem bezprecedensowym^[1]. W roku następnym, po powrocie do Turcji, został wybrany na patriarchę Konstantynopola, następcę Joachima III, który zrezygnował z urzędu. Jako patriarcha Joachim IV okazał się zdolnym administratorem. Udało mu się poprawić relacje Kościoła z państwem tureckim (ich pogorszenie, łamanie przez państwo przywilejów tradycyjnie przynależnych Cerkwi w państwie osmańskim, było powodem rezygnacji jego poprzednika^[2]). Wielokrotnie wzywał prawosławnych do życia w zgodzie z przedstawicielami innych narodowości i wyznań, zwłaszcza z Żydami. Dbał o majątek Patriarchatu i zdołał spłacić większość długów Kościoła (13 z 15 tys. lir tureckich). Odremontował również patriarszą katedrę św. Jerzego w Stambule^[1].

Joachim IV uporządkował relacje Patriarchatu Konstantynopolitańskiego z dwoma autokefalicznymi Kościołami serbskimi – Metropolią Karłowicką w Austro-Węgrzech oraz Serbskim Kościołem Prawosławnym w Serbii; w okresie sprawowania przez niego urzędu Patriarchat Konstantynopolitański wznowił kontakty z obydwiema Cerkwiami. Uznał autokefalię Rumuńskiego Kościoła Prawosławnego i faktyczną samodzielność Metropolii Czarnogóry. Trudne były natomiast stosunki Patriarchatu Konstantynopolitańskiego z Rosyjskim Kościołem Prawosławnym. Cerkiew Rosyjska źle odebrała uporządkowanie stosunków między Patriarchatem Konstantynopolitańskim a Patriarchatem Rumuńskim i Metropolią Karłowicką; negatywnie odniosła się również do faktu, że patriarcha uznał za ważny wybór metropolity belgradzkiego Teodozjusza, o elekcji którego przesądził król serbski Milan I Obrenowić, a w konsekwencji także usunięcie z urzędu prorosyjskiego metropolity belgradzkiego Michała. Rosyjski Kościół Prawosławny protestował również, gdy patriarcha wydał zgodę na rozwód małżeństwa Marii (córki Michała Sturdzy) i Konstantina Gorczakowów, którym zarówno Cerkiew Rosyjska, jak i Rumuńska rozwodu odmówiła^[1].

W 1886 Joachim IV odszedł z urzędu z powodu pogorszenia stanu zdrowia. Osiadł w majątku rodzinnym na Chios i tam zmarł w roku następnym. Został pochowany w rodzinnej wsi w cerkwi Przemienienia Pańskiego^[1].