Kokoszki (Gdańsk)

Kokoszki
Dzielnica Gdańska
Ilustracja
Panorama Kokoszek
Państwo

 Polska

Województwo

 pomorskie

Miasto

Gdańsk

W granicach Gdańska

1 stycznia 1973[1]

Zarządzający

Piotr Pszczółkowski (przewodniczący Zarządu Dzielnicy)

Powierzchnia

19,94 km²

Populacja (2023[2])
 liczba ludności


10 420

 gęstość

523 os./km²

Plan
Plan
Położenie na mapie Gdańska
Mapa konturowa Gdańska, po lewej znajduje się punkt z opisem „Kokoszki”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, u góry znajduje się punkt z opisem „Kokoszki”
Położenie na mapie województwa pomorskiego
Mapa konturowa województwa pomorskiego, blisko centrum u góry znajduje się punkt z opisem „Kokoszki”
Ziemia54°21′35″N 18°29′37″E/54,359722 18,493611
Strona internetowa
Stacja kolejowa Gdańsk Kokoszki
Kokoszki

Kokoszki (kaszub. Kòkòszczi, niem. Kokoschken, dawniej Kokoszkowy)[3]dzielnica administracyjna w Gdańsku, położona na zachodzie miasta. Ma charakter mieszkaniowo-przemysłowy.

Położenie

Kokoszki są zachodnią dzielnicą Gdańska. Od północy graniczą z Matarnią, od wschodu z Jasieniem, od południa z gminą wiejską Kolbudy, od zachodu z gminą miejsko-wiejską Żukowo. Dzielnica leży na Pojezierzu Kaszubskim. Zachodnie i południowe obrzeża dzielnicy zajmują moreny czołowe Wysoczyzny Żukowsko-Przywidzkiej, które w bezimiennym wzgórzu na terenie historycznego Bysewa osiągają 172,1 m n.p.m., dzięki czemu Kokoszki są drugą najwyższą dzielnicą Gdańska, oraz piątą pod tym względem w Trójmieście[4].

Obszarem dzielnicy prowadzą turystyczne szlaki Wzgórz Szymbarskich i Kartuski.

Przy ul. Smęgorzyńskiej rośnie powołany na pomnik przyrody w 2011 roku dąb szypułkowy o obwodzie 405 cm[5]. W lesie pomiędzy ul. Gostyńską/Goplańską a ul. Tuchomską rośnie buk zwyczajny o obwodzie 368 cm objęty ochroną w 2018 roku[6].

Podjednostki

Do dzielnicy Kokoszki należą następujące jednostki terytorialne:

Historia

Kokoszki są notowane w źródłach dopiero w XVI wieku, z właścicielami Werdenami. Najpierw jako Kokoszka, Burggrafin, od XVII wieku w dzisiejszej postaci Kokoszki. Prywatna wieś szlachecka położona była w drugiej połowie XVI wieku w powiecie gdańskim województwa pomorskiego[7]. Pod koniec XIX wieku pojawia się forma Kokoszkowy, Niemcy pisali Kokoschken[8].

Przy ulicy Stokłosy został ulokowany folwark i szkoła[8].

W latach 1920–1939 Kokoszki znajdowały się na granicy Polski z Wolnym Miastem Gdańsk. Dla upamiętnienia tego faktu rondo na skrzyżowaniu ulicy Kartuskiej i Otomińskiej od 2016 roku nosi nazwę Rondo Graniczne Wolne Miasto Gdańsk – Rzeczpospolita Polska (1920–1939)[9].

Podczas niemieckiej okupacji od 1941 wprowadzona została sztuczna nazwa (bez powiązania historycznego) – Klein Bessa. Kokoschken miała słowiańskie korzenie.

Od połowy 1942 istniała tu filia obozu koncentracyjnego Stutthof. Obóz znajdował się naprzeciw dworca kolejowego Gdańsk Kokoszki[8].

W 1945 miejsce walk niemiecko-radzieckich. W ich toku zestrzelone zostały samoloty Ił-2 i He-111, wydobyte z 2018[10][11].

W 1988 został założony niewielki cmentarz przy miejscowej parafii katolickiej. Na jego terenie zostały pochowane ludzkie szczątki, odnalezione przy pracach ziemnych na terenie przyległym do obozu koncentracyjnego w Kokoszkach[12].

Od początku XXI wieku następuje wzrost roli Kokoszek jako centrum przemysłowo-logistycznego. Znajdują się tutaj m.in. Park Przemysłowo-Technologiczny Maszynowa[13].

W 2021 ogłoszono przetarg na budowę w rejonie ulic Kartuskiej, Stokłosy i Bysewskiej zbiornika retencyjnego "Kartuska" wraz z odpływem do potoku Strzelniczka[14].

Ul. Kartuska, miejsce katastrofy autobusu oraz pamiątkowa płyta i krzyż

Katastrofa autobusu

2 maja 1994 roku, w Kokoszkach, wydarzyła się największa katastrofa drogowa w historii polskiej komunikacji. W autobusie, który uderzył w drzewo, zginęły 32 osoby, a 43 zostały ranne.

Przemysł

Kokoszki były wyznaczone jako strefa przemysłowo-mieszkalna już w latach 60. XX wieku[15]. Aktualnie w dzielnicy Gdańsk Kokoszki działa Pomorska Specjalna Strefa Ekonomiczna[16].

W ramach strefy, od 2012 roku istnieje Park Przemysłowo-Technologiczny Maszynowa o powierzchni 54 ha, na którym znajdują się takie przedsiębiorstwa jak Jeronimo Martins czy International Paper oraz firmy wytwarzające prefabrykaty, baterie, akumulatory, puzzle i artykuły dla zwierząt[17][18]. Na rok 2024, park jest skomercjalizowany w 100%[19].

Szacowane jest, że inwestorzy w parku Maszynowa zainwestowali na rozwój łącznie 500 mln zł, rocznie do budżetu miasta Gdańsk trafia 6,5 mln zł z tytułu podatku od nieruchomości, a sam park zatrudnia około 1 tysiąc osób[18].

Komunikacja i transport

Drogi krajowe

Przez Kokoszki biegnie Obwodnica Trójmiasta, która jest fragmentem drogi ekspresowej nr 6 oraz ulica Kartuska, która jest częścią drogi krajowej nr 7[20].

Ulice te krzyżują się na węźle Karczemki znajdującym się na terenie dzielnicy[20].

Kolej

Na terenie dzielnicy znajduje się stacja węzłowa Gdańsk Kokoszki, odbudowana w ramach inwestycji PKP PLK[21][22]. Przechodziły przez nią dwie normalnotorowe linie kolejowe: linia kolejowa Gdańsk Wrzeszcz - Stara Piła i linia kolejowa Kokoszki – Gdańsk Osowa. Na stacji znajdowała się lokomotywownia[23].

Autobusy

Ulicą Kartuską przejeżdża większość autobusów regionalnych kursujących z Gdańska w kierunku powiatów: kartuskiego, kościerskiego, chojnickiego i bytowskiego[24].

Przez Kokoszki kursują autobusy miejskie[25].

Rada Dzielnicy

Kadencja 2024–2029[26][27][28][29]

  • Przewodniczący Zarządu Dzielnicy
    • Piotr Pszczółkowski
  • Przewodnicząca Rady Dzielnicy
    • Natalia Meyer-Kaim

Kadencja 2019–2024[30]

  • Przewodnicząca Zarządu Dzielnicy
    • Edyta Peplińska
  • Przewodnicząca Rady Dzielnicy
    • Elżbieta Pogońska

Kadencja 2015–2019[31]

  • Przewodnicząca Zarządu Dzielnicy
    • Jadwiga Weiher
  • Przewodniczący Rady Dzielnicy
    • Witold Bądkowski

Kadencja 2011–2015[32][33]

do 1 czerwca 2014 jako Rada Osiedla[34]

  • Przewodnicząca Zarządu Dzielnicy
    • Jadwiga Weiher
  • Przewodnicząca Rady Dzielnicy
    • Maria Weber

Zobacz też

Linki zewnętrzne

Przypisy

  1. Dz.U. z 1972 r. nr 50, poz. 325
  2. BIP - Urząd Miejski w Gdańsku [online], bip.gdansk.pl [dostęp 2025-01-25].
  3. Dr F. Lorentz "Polskie i kaszubskie nazwy miejscowości na Pomorzu Kaszubskiem" (ISBN 83-60437-22-X) (ISBN 978-83-60437-22-3)
  4. Tomasz Larczyński, 10 szczytów najwyższych dzielnic Trójmiasta. Korona Trójmiasta cz. 6, „Trojmiasto.pl”, 15 października 2022 [dostęp 2022-11-20].
  5. Uchwała nr XIV/194/11 Rady Miasta Gdańska z dnia 30 czerwca 2011r. w sprawie uznania drzewa za pomnik przyrody. [dostęp 2014-06-15].
  6. Uchwała nr LI/1509/18 Rady Miasta Gdańska z dnia 23 kwietnia 2018 r. w sprawie ustanowienia pomnika przyrody.. [dostęp 2018-05-31].
  7. Mapy województwa pomorskiego w drugiej połowie XVI w. : rozmieszczenie własności ziemskiej, sieć parafialna / Marian Biskup, Andrzej Tomczak. Toruń 1955, s. 90.
  8. 1 2 3 Historia: Kokoszki. [dostęp 2012-05-19]. [zarchiwizowane z tego adresu (2013-04-02)].
  9. Katarzyna Moritz: Wolne Miasto Gdańsk będzie miało swoje rondo. 2016-11-08. [dostęp 2016-11-09].
  10. Szczątki niemieckiego samolotu z okresu wojny w stawie w Kokoszkach
  11. W Gdańsku odnaleziono szczątki niemieckiego bombowca
  12. Cmentarz Parafialny w Kokoszkach. zdiz.gda.pl.
  13. Kokoszki. Dawne wsie i park przemysłowy
  14. Gdańsk szykuje kolejny zbiornik retencyjny. Ruszył przetarg na zaprojektowanie obiektu w Kokoszkach
  15. Bogdan Sedler, Centrum Technologii - Park Technologiczny ''Gdańsk'' [online], www.imp.gda.pl [dostęp 2025-03-10].
  16. Gdańskie Centrum Multimedialne, Kokoszki. Nowa fabryka Pekabexu w Parku Przemysłowo-Technologicznym “Maszynowa” [online], Gdańsk - oficjalny portal miasta [dostęp 2025-01-25].
  17. Maszynowa daje pracę. Kolejni inwestorzy w Kokoszkach [online], trojmiasto.pl, 19 września 2013 [dostęp 2025-01-25].
  18. 1 2 Park Przemysłowo-Technologiczny Maszynowa - InvestGDA [online], InvestGDA - Gdańska Agencja Rozwoju Gospodarczego Sp. z o.o. [dostęp 2025-01-25] (pol.).
  19. Do zagospodarowania atrakcyjne tereny inwestycyjne w Gdańsku. Kto może o nie powalczyć? [online], www.portalsamorzadowy.pl, 17 kwietnia 2024 [dostęp 2025-03-10].
  20. 1 2 Mapa: podział Gdańska na dzelnice
  21. Bajpas Kartuski czyli kolejowa oferta dobrych podróży z Kaszub do Gdańska. plk-sa.pl. [dostęp 2023-01-20].
  22. Przystanek Gdańsk Kokoszki - reaktywacja. Kiedy koniec budowy tzw. bajpasa kartuskiego?. gdansk.pl, 2023-08-22. [dostęp 2023-08-22].
  23. Kokoszki [online], www.kolej.one.pl [dostęp 2017-11-24] (pol.).
  24. Rozkład jazdy pks na przystanku Gdańsk, gm. M. Gdańsk rozkład jazdy » e-podroznik.pl, tel.: 703 402 802 [online], www.e-podroznik.pl [dostęp 2017-11-24] (pol.).
  25. Zarchiwizowana kopia. [dostęp 2010-09-19]. [zarchiwizowane z tego adresu (2012-01-05)].
  26. Skład Rady Dzielnicy Kokoszki [online], gdansk.pl [dostęp 2024-11-20].
  27. Wyniki wyborów do rad dzielnic [online], gdansk.pl [dostęp 2024-10-15].
  28. Obwieszczenie [online], download.cloudgdansk.pl [dostęp 2024-09-17] (pol.).
  29. Obwieszczenia o zarejestrowanych kandydatach na radnych [online], gdansk.pl [dostęp 2024-09-27].
  30. Składy Rady Dzielnicy [online], gdansk.pl [dostęp 2024-10-31] (pol.).
  31. Rada Dzielnicy Kokoszki Kadencja 2015-2019 [online], gdansk.pl [dostęp 2024-11-24] (pol.).
  32. Rada Dzielnicy Kokoszki Kadencja 2011-2015 [online], gdansk.pl [dostęp 2024-11-24] (pol.).
  33. Obwieszczenie Miejskiej Komisji ds. Wyborów w Jednostkach Pomocniczych w Gdańsku z dnia 15 kwietnia 2011 roku [online], trojmiasto.pl [dostęp 2024-12-04].
  34. Uchwała Nr XLVIII/1073/14 Rady Miasta Gdańska z dnia 16.01.2014 w sprawie zmian Statutu Miasta Gdańska. [dostęp 2016-03-04]. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-03-04)].