Europejska Nagroda Filmowa dla najlepszego scenarzysty
Europejska Nagroda Filmowa dla najlepszego scenarzysty (ang. European Film Award for Best Screenwriter) − nagroda przyznawana za najlepszy scenariusz do filmu europejskiego w ramach Europejskich Nagród Filmowych. Przyznawana jest przez członków Europejskiej Akademii Filmowej już od pierwszej edycji rozdania nagród w 1988 roku[1]. W latach 1993–1995 nagrody nie przyznawano.
Dwukrotnymi laureatami nagrody są: Węgier István Szabó, francuski duet Agnès Jaoui i Jean-Pierre Bacri, duński tandem Thomas Vinterberg i Tobias Lindholm, Polak Paweł Pawlikowski i Szwed Ruben Östlund. Najwięcej nominacji – po cztery – otrzymali Pedro Almodóvar, Michael Haneke, Paolo Sorrentino i Paul Laverty.
Spośród polskich scenarzystów nagrodę otrzymali Roman Polański (2010) oraz dwukrotnie Paweł Pawlikowski (2014, 2018). Nominowani byli również: Maciej Dejczer i Cezary Harasimowicz (1989), Ryszard Bugajski i Janusz Dymek (1990), Krzysztof Kieślowski i Krzysztof Piesiewicz (2002), Tomasz Wasilewski (2016)[2], Mateusz Pacewicz (2020)[3] oraz Agnieszka Holland, Gabriela Łazarkiewicz-Sieczko i Maciej Pisuk (2023)[4].
Laureaci i nominowani
1988−1989
1988:
Louis Malle – Do zobaczenia, chłopcy
nominacje:
Terence Davies – Dalekie głosy, spokojne życie
Wolfgang Held – Jeden drugiego brzemiona noście
Franco Bernini, Daniele Luchetti i Angelo Pasquini – Jutro się zdarzy
Manoel de Oliveira – Kanibale
1989:
Maria Chmielik – Mała Wiera
nominacje:
Maciej Dejczer i Cezary Harasimowicz – 300 mil do nieba
Géza Bereményi – Eldorado
Þráinn Bertelsson – Magnus
Teo Angelopoulos,
Tonino Guerra i
Thanassis Valtinos – Pejzaż we mgle
1990–1999
1990:
Witalij Kaniewski – Zamrzyj, umrzyj, zmartwychwstań!
nominacje:
Ryszard Bugajski i Janusz Dymek – Przesłuchanie
Etienne Glaser, Madeleine Gustafsson i Suzanne Osten – Anioł stróż
1991:
Jaco Van Dormael – Toto bohater
1992:
István Szabó – Kochana Emmo, droga Bobe
1993-1996: Nagrody nie przyznawano.
1996:
Siergiej Bodrow starszy, Arif Alijew i Boris Giller – Jeniec Kaukazu
1997:
Chris Vander Stappen i Alain Berliner – Różowe lata
nominacje:
Abdulah Sidran i Ademir Kenović – Idealne koło
Andrij Kurkow – Przyjaciel nieboszczyka
1998:
Peter Howitt – Przypadkowa dziewczyna
nominacje:
Alex van Warmerdam – Mały Antoś
Lars von Trier – Idioci
Jean-Pierre Bacri i Agnès Jaoui – Znamy tę piosenkę
1999:
István Szabó i
Israel Horovitz – Kropla słońca
nominacje:
Saša Gedeon – Powrót idioty
Ayub Khan Din – Wojny domowe
2000–2009
2000:
Agnès Jaoui i Jean-Pierre Bacri – Gusta i guściki
nominacje:
Doriana Leondeff i Silvio Soldini – Chleb i tulipany
Dominik Moll i Gilles Marchand – Harry, twój prawdziwy przyjaciel
Rafael Azcona – Język motyli
Irakli Kwirikadze,
Maria Zwieriewa i
Nana Dżordżadze – Lato albo 27 straconych pocałunków
Wolfgang Kohlhaase – Legenda Rity
2001:
Danis Tanović – Ziemia niczyja
nominacje:
Achero Mañas – Kulka
Jean-Louis Milesi i Robert Guédiguian – Miasto jest spokojne
Ettore Scola, Silvia Scola, Giacomo Scarpelli i Furio Scarpelli – Nieuczciwa konkurencja
Laurent Cantet i Robin Campillo – Odjazd
Michael Haneke – Pianistka
2002:
Pedro Almodóvar – Porozmawiaj z nią
nominacje:
François Ozon – 8 kobiet
Aki Kaurismäki – Człowiek bez przeszłości
Paul Greengrass – Krwawa niedziela
Tonino Benacquista i Jacques Audiard – Na twoich ustach
Krzysztof Piesiewicz i Krzysztof Kieślowski – Niebo
Paul Laverty – Słodka szesnastka
2003:
Bernd Lichtenberg – Good bye, Lenin!
nominacje:
Lars von Trier – Dogville
Hanif Kureishi – Matka
Sandro Petraglia i Stefano Rulli – Nasze najlepsze lata
Steven Knight – Niewidoczni
Dušan Kovačević – Zawodowiec
2004:
Agnès Jaoui i Jean-Pierre Bacri – Popatrz na mnie
nominacje:
Paul Laverty – Czuły pocałunek
Fatih Akın – Głową w mur
Jean-Luc Godard – Nasza muzyka
Alejandro Amenábar i Mateo Gil – W stronę morza
Pedro Almodóvar – Złe wychowanie
2005:
Hany Abu-Assad i
Bero Beyer – Przystanek Raj
nominacje:
Mark O’Halloran – Adam i Paul
Anders Thomas Jensen – Bracia
Anders Thomas Jensen – Jabłka Adama
Dani Levy i
Holger Franke – Siła złego na jednego
Cristi Puiu i Razvan Radulescu – Śmierć pana Lăzărescu
Michael Haneke – Ukryte
2006:
Florian Henckel von Donnersmarck – Życie na podsłuchu
nominacje:
Corneliu Porumboiu – 12:08 na wschód od Bukaresztu
Pedro Almodóvar – Volver
Paul Laverty – Wiatr buszujący w jęczmieniu
2007:
Fatih Akın – Na krawędzi nieba
nominacje:
Cristian Mungiu – 4 miesiące, 3 tygodnie i 2 dni
Peter Morgan – Królowa
Eran Kolirin – Przyjeżdża orkiestra
2008:
Maurizio Braucci, Ugo Chiti, Gianni Di Gregorio, Matteo Garrone, Massimo Gaudioso, Roberto Saviano – Gomorra
nominacje:
Paolo Sorrentino – Boski
Suha Arraf i
Eran Riklis – Drzewo cytrynowe
Ari Folman – Walc z Baszirem
2009:
Michael Haneke – Biała wstążka
nominacje:
Jacques Audiard i Thomas Bidegain − Prorok
Simon Beaufoy − Slumdog. Milioner z ulicy
Gianni Di Gregorio − Obiad w środku sierpnia
2010–2019
2010:
Robert Harris i
Roman Polański − Autor widmo
nominacje:
Jorge Guerricaechevarría i Daniel Monzón − Cela 211
Samuel Maoz − Liban
Radu Mihăileanu − Koncert
2011:
Jean-Pierre i Luc Dardenne − Chłopiec na rowerze
nominacje:
Anders Thomas Jensen − W lepszym świecie
Aki Kaurismäki − Człowiek z Hawru
Lars von Trier − Melancholia
2012:
Tobias Lindholm i Thomas Vinterberg – Polowanie
nominacje:
Cristian Mungiu – Za wzgórzami
Michael Haneke – Miłość
Roman Polański i
Yasmina Reza – Rzeź
Olivier Nakache i Éric Toledano – Nietykalni
2013:
François Ozon – U niej w domu
nominacje:
Paolo Sorrentino i Umberto Contarello – Wielkie piękno
Tom Stoppard – Anna Karenina
Giuseppe Tornatore – Koneser
Felix Van Groeningen i Carl Joos – W kręgu miłości
2014:
Paweł Pawlikowski i
Rebecca Lenkiewicz – Ida
nominacje:
Ebru Ceylan i Nuri Bilge Ceylan – Zimowy sen
Jean-Pierre i Luc Dardenne – Dwa dni, jedna noc
Steven Knight – Locke
Oleg Niegin i Andriej Zwiagincew – Lewiatan
2015:
Jorgos Lantimos i Eftimis Filipu – Lobster
nominacje:
Radu Jude i Florin Lazarescu − Aferim!
Alex Garland − Ex Machina
Andrew Haigh − 45 lat
Roy Andersson – Gołąb przysiadł na gałęzi i rozmyśla o istnieniu
Paolo Sorrentino – Młodość
2016:
Maren Ade – Toni Erdmann
nominacje:
Paul Laverty – Ja, Daniel Blake
Emma Donoghue – Pokój
Cristian Mungiu – Egzamin
Tomasz Wasilewski – Zjednoczone stany miłości
2017:
Ruben Östlund – The Square
nominacje:
Ildikó Enyedi − Dusza i ciało
Jorgos Lantimos i Eftimis Filipu − Zabicie świętego jelenia
Oleg Niegin i Andriej Zwiagincew − Niemiłość
François Ozon – Frantz
2018:
Paweł Pawlikowski – Zimna wojna
nominacje:
Ali Abbasi,
Isabella Eklöf i
John Ajvide Lindqvist − Granica
Matteo Garrone, Ugo Chiti i Massimo Gaudioso − Dogman
Gustav Möller i Emil Nyggard Albertsen − Winni
Alice Rohrwacher – Szczęśliwy Lazzaro
2019:
Céline Sciamma – Portret kobiety w ogniu
nominacje:
Pedro Almodóvar − Ból i blask
Marco Bellocchio, Valia Santella, Ludovica Rampoldi, Francesco Piccolo i Francesco La Licata − Zdrajca
Ladj Ly,
Giordano Gederlini i
Alexis Manenti − Nędznicy
Roman Polański i
Robert Harris – Oficer i szpieg
2020–2029
2020:
Tobias Lindholm i Thomas Vinterberg – Na rauszu
nominacje:
Burhan Qurbani i Martin Behnke – Berlin Alexanderplatz
Mateusz Pacewicz – Boże Ciało
Costa-Gavras – Dorośli w pokoju
Pietro Marcello i Maurizio Braucci – Martin Eden
Damiano i Fabio D’Innocenzo – Złe baśnie
2021:
Christopher Hampton i
Florian Zeller – Ojciec
nominacje:
Jasmila Žbanić – Aida
Joachim Trier i Eskil Vogt – Najgorszy człowiek na świecie
Radu Jude – Niefortunny numerek lub szalone porno
Paolo Sorrentino – To była ręka Boga
2022:
Ruben Östlund – W trójkącie
nominacje:
Carla Simón i Arnau Vilaró – Alcarràs
Kenneth Branagh − Belfast
Lukas Dhont i Angelo Tijssens – Blisko
Ali Abbasi i
Afshin Kamran Bahrami – Holy Spider
2023:
Arthur Harari i Justine Triet – Anatomia upadku
nominacje:
Aki Kaurismäki – Opadające liście
İlker Çatak i Johannes Duncker − Pokój nauczycielski
Jonathan Glazer – Strefa interesów
Agnieszka Holland, Gabriela Łazarkiewicz-Sieczko i Maciej Pisuk – Zielona granica
2024:
Jacques Audiard – Emilia Pérez
nominacje:
/
Magnus von Horn i
Line Langebek – Dziewczyna z igłą
Pedro Almodóvar – W pokoju obok
Mohammad Rasoulof – Nasienie świętej figi
Coralie Fargeat – Substancja
Przypisy
- ↑ EFA Night 1988. European Film Awards. [dostęp 2022-12-28]. (ang.).
- ↑ Europejskie Nagrody Filmowe. Tomasz Wasilewski i Piotr Stasik: kim są dwaj polscy nominowani?. "Gazeta Wyborcza", 09.12.2016. [dostęp 2022-12-28]. (pol.).
- ↑ Anna Bernat: Filmy z nominacjami do Europejskich Nagród Filmowych. Dziennik Teatralny, 11.11.2020. [dostęp 2022-12-28]. (pol.).
- ↑ Melanie Goodfellow: ‘Fallen Leaves’ & ‘The Zone Of Interest’ Top European Film Award Nominations In Main Categories. Deadline, 07.11.2023. [dostęp 2024-08-27]. (ang.).