Jeleśnia (gmina)

Jeleśnia
gmina wiejska
ilustracja
Herb Flaga
Herb Flaga
Państwo

 Polska

Województwo

 śląskie

Powiat

żywiecki

TERC

2417042

Siedziba

Jeleśnia

Wójt

Anna Wasilewska
(od 2018)

Powierzchnia

170,51 km²

Populacja (30.06.2016)
• liczba ludności


13 394[1]

• gęstość

78,5 os./km²

Nr kierunkowy

33

Tablice rejestracyjne

SZY

Adres urzędu:
ul. Plebańska 1
34-340 Jeleśnia
Szczegółowy podział administracyjny
Liczba miejscowości

9

Położenie na mapie powiatu
Położenie na mapie powiatu
49°38′30″N 19°19′37″E/49,641667 19,326944
Strona internetowa
Biuletyn Informacji Publicznej

Jeleśnia – gmina wiejska w województwie śląskim, w powiecie żywieckim. W latach 1975–1998 gmina położona była w województwie bielskim.

W jej skład wchodzi 9 wsi:

Według danych z 30 czerwca 2004[2] gminę zamieszkiwało 13 488 osób. Natomiast według danych z 31 grudnia 2017 roku[3] gminę zamieszkiwało 13 353 osób.

SołectwoPopulacjaSIMC
Jeleśnia40980055372
Sopotnia Wielka20000056153
Przyborów17930057922
Pewel Wielka15480055774
Krzyżowa14000055580
Sopotnia Mała12510056006
Korbielów11910055521
Mutne4570055691
Krzyżówki2690055627

Historia

Gmina zbiorowa Jeleśnia została utworzona 1 sierpnia 1934 w powiecie żywieckim w woj. krakowskim z dotychczasowych jednostkowych gmin wiejskich: Jeleśnia, Korbielów, Krzyżowa, Mutne, Przyborów, Pewel Wielka, Sopotnia Mała i Sopotnia Wielka[4].

W 1939 roku do gminy wcielono anektowany w 1938 roku niezamieszkany fragment czechosłowackiej wsi Półgóra (dolina Jałowca od przełęczy Głuchaczki do przełęczy Jałowieckiej z uroczyskiem Jałowiec i południowym stokiem Mędralowej aż po łożysko potoku Półgórzanka)[5])[6].

W czasie II wojny światowej włączona do III Rzeszy (Kreis Saybusch). 30 listopada 1940 okupant do gminy Jeleśnia przyłączył Hucisko z gminy Ślemień oraz Koszarawę z gminy Stryszawa[7].

Po wojnie powrócono do stanu sprzed wojny. Według stanu z dnia 1 lipca 1952 roku gmina składała się z 8 gromad: Jeleśnia, Korbielów, Krzyżowa, Mutne, Przyborów, Pewel Wielka, Sopotnia Mała i Sopotnia Wielka[8]. Gmina została zniesiona 29 września 1954 roku wraz z reformą wprowadzającą gromady w miejsce gmin[9], a jej obszar podzielono na gromady[10]:

Gminę Jeleśnia reaktywowano 1 stycznia 1973 roku w powiecie nowosądeckim w woj. krakowskim o nieco zmniejszonym obszarze (Przyborów włączono do nowej gminy Koszarawa); wydorębniono też nowe sołectwo Krzyżówki z Krzyżowej[11][12].

1 czerwca 1975 gmina znalazła się w nowo utworzonym woj. bielskim[13].

Powierzchnia

Według danych z roku 2002[14] gmina Jeleśnia ma obszar 170,51 km², w tym:

  • użytki rolne: 35%
  • użytki leśne: 54%

Gmina stanowi 16,4% powierzchni powiatu.

Gmina Jeleśnia jest największą pod względem powierzchni gminą wiejską w województwie śląskim.

Ludność

Dane z 30 czerwca 2004[2]:

OpisOgółemKobietyMężczyźni
jednostkaosób %osób %osób %
populacja13 488100680150,4668749,6
gęstość zaludnienia
(mieszk./km²)		79,139,939,2


  • Piramida wieku mieszkańców gminy Jeleśnia w 2014 roku[1].



Liczba ludności w latach 2002–2021

miejscowość31 grudnia 200231 grudnia 200431 grudnia 2006 31 grudnia 2012 31 grudnia 2013 31 grudnia 2019 31 grudnia 2021 31 grudnia 2022 Zmiana liczby ludności

w latach 2002–2022 [%]

Jeleśnia405441164091 4066 4053 3974 3887 3880 -4,3 [7]
Przyborów182918111794 1789 1791 1724 1723 1701 -7,0 [4]
Sopotnia Wielka167016641666 1679 1677 1670 1649 1643 -1,6 [9]
Pewel Wielka161315741553 1515 1522 1499 1463 1463 -9,3 [2]
Krzyżowa140714171447 1440 1441 1382 1352 1346 -4,6 [6]
Sopotnia Mała126012671252 1226 1218 1222 1175 1155 -8,3 [3]
Korbielów120511891190 1127 1131 1100 1087 1054 -12,5 [1]
Mutne457453452 462 461 449 446 447 -2,2 [8]
Krzyżówki275270271 275 269 260 256 260 -5,5 [5]
Ogółem137701376113716 13579 13563 13280 13038[15] 12949 -6,0

Instytucje oświatowe

Szkoły

  • Zespół Szkół nr 1 w Jeleśni
  • Zespół Szkół nr 2 w Jeleśni
  • Zespół Szkół nr 3 w Krzyżowej
  • Zespół Szkół nr 4 w Sopotni Wielkiej
  • Zespół Szkół nr 5 w Korbielowie
  • Zespół Szkół nr 6 w Sopotni Małej
  • Zespół Szkół nr 7 w Przyborowie
  • Zespół Szkolno-Przedszkolny w Pewli Wielkiej
  • Szkoła Podstawowa nr 1 w Pewli Wielkiej
  • Szkoła Podstawowa w Mutnem

Przedszkola

  • Przedszkole nr 1 w Jeleśni
  • Przedszkole nr 2 w Jeleśni
  • Przedszkole w Krzyżowej
  • Przedszkole w Korbielowie
  • Przedszkole w Przyborowie
  • Przedszkole w Sopotni Małej
  • Przedszkole w Sopotni Wielkiej

Biblioteki

  • Gminna Biblioteka Publiczna w Jeleśni z filiami w: Korbielowie, Krzyżowej, Sopotni Wielkiej, Sopotni Małej, Mutnem, Peweli Wielkiej, Przyborowie

Parafie rzymskokatolickie

Sąsiednie gminy

Koszarawa, Radziechowy-Wieprz, Stryszawa, Ślemień, Świnna, Ujsoły, Węgierska Górka, Zawoja

Przypisy

  1. 1 2 Gmina Jeleśnia w liczbach [online], Polska w liczbach [dostęp 2016-03-16], liczba ludności na podstawie danych GUS.
  2. 1 2 Baza Demograficzna – Tablice predefiniowane – Wyniki badań bieżących; Stan i struktura ludności; Ludność według płci i miast. GUS. [dostęp 2010-09-14]. (pol.).
  3. ↑ Gmina Jeleśnia w liczbach [online], Polska w liczbach [dostęp 2020-04-16], liczba ludności na podstawie danych GUS.
  4. ↑ Dz.U. z 1934 r. nr 69, poz. 645
  5. ↑ Stanisław Figiel, Beskid Żywiecki: przewodnik, Pruszków: Rewasz, 2006.
  6. ↑ Dz.U. z 1938 r. nr 87, poz. 585
  7. ↑ Jelesnia
  8. ↑ Wykaz Gromad Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej według stanu z dnia 1.VII 1952 r., PRL, GUS, Warszawa
  9. ↑ Dz.U. z 1954 r. nr 43, poz. 191
  10. ↑ Uchwała Nr 27/IV/54 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Krakowie z dnia 6 października 1954 r. w sprawie podziału na gromady powiatu nowotarskiego; w ramach Zarządzenia Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w Krakowie z dnia 17 listopada 1954 r. w sprawie ogłoszenia uchwał Wojewódzkiej Rady Narodowej w Krakowie z dnia 4 października 1954 r., dotyczących reformy podziału administracyjnego wsi (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej w Krakowie z dnia 29 listopada 1954 r., Nr. 11, Poz. 50)
  11. ↑ Dz.U. z 1972 r. nr 49, poz. 312
  12. ↑ Uchwała Nr XVIII/92/72 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Krakowie z dnia 6 grudnia 1972 w sprawie utworzenia gmin w województwie krakowskim oraz ustalenia siedzib gminnych rad narodowych (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej w Krakowie z dnia 8 grudnia 1972 Nr 18, poz. 268).
  13. ↑ Dz.U. z 1975 r. nr 17, poz. 92
  14. ↑ Portal Regionalny i Samorządowy REGIOset. regioset.pl. [dostęp 2010-09-14]. (pol.).
  15. ↑ Liczba mieszkańców Gminy Jeleśnia stan na 31 grudnia 2021 r. - BIP - Gmina Jeleśnia [online], www.bip.jelesnia.pl [dostęp 2022-06-01].
This article is issued from Wikipedia. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.