Zespoły przyrodniczo-krajobrazowe województwa łódzkiego
Zespoły przyrodniczo-krajobrazowe województwa łódzkiego
Według Ustawy o ochronie przyrody z 2004 roku zespoły przyrodniczo-krajobrazowe to:
- „fragmenty krajobrazu naturalnego i kulturowego zasługujące na ochronę ze względu na ich walory widokowe i estetyczne”
W 2010 roku w województwie łódzkim istniało 36 takich zespołów o łącznej powierzchni 11 994,4 ha. Areały poszczególnych z nich wahały się od 0,82 ha w przypadku ZPK „Skarpa Jurajska” do 4007 ha w przypadku ZPK „Dolina Grabi”. Najczęściej tą formą ochrony przyrody obejmowane były doliny rzeczne i kompleksy leśne. Ponadto stosowano ją w przypadku założeń dworsko-parkowych i pałacowo-parkowych. Istnieje także wiele zespołów, gdzie ochroną objęte są zarówno obiekty przyrodnicze jak i kultury materialnej.
Lista zespołów przyrodniczo-krajobrazowych województwa łódzkiego
Kompletny wykaz zespołów przyrodniczo-krajobrazowych wg stanu na 2010 rok[1]
| Nazwa ZPK | Rok powołania | Pow. (ha) | lokalizacja (gmina) | Obiekt |
|---|---|---|---|---|
| Borkowice | 2001 | 507,38 | Dłutów | kompleks leśny |
| Dąbrowa I | 1996 | 55,98 | Dłutów | starodrzew |
| Dąbrowa II | 1996 | 142,84 | Dłutów | starodrzew |
| Dobroń | 2001 | 221,36 | Dobroń | wydmy śródleśne i torfowiska |
| Dolina Grabi | 1998 | 4007,0 | Dobroń, Łask, miasto Łask, Sędziejowice, Widawa | dolina rzeczna z zabytkami kultury materialnej |
| Dolina Mrogi | 1997 | 493 | Brzeziny, Rogów, Dmosin | dolina rzeczna z zabytkami kultury materialnej |
| Dolina Sokołówki | 2010 | 219,78 | miasto Łódź | krajobraz naturalny i kulturowy |
| Działoszyński | 1998 | 299,0 | Działoszyn | krajobraz naturalny i kulturowy |
| Górna Mrożyca | 1998 | 105,0 | Brzeziny | dorzecze górnego odcinka rzeki |
| Góry Wapienne | 1995 | 3,64 | Burzenin | roślinność kserotermiczna |
| Kolumna-Las | 1993 | 365,0 | miasto Łask | starodrzew, hist. drewniana zabudowa letniskowa |
| Lipnickie Błota | 2005 | 721,9 | Goszczanów | bagna i torfowiska, ostoja ptactwa |
| Luciejów | 2001 | 139,93 | Sędziejowice | wydma śródleśna, źródła wysiękowe, oczka wodne |
| Majowa Góra | 1994 | 3,90 | Przedbórz (miasto) | kompleks leśno-historyczny w granicach miasta |
| Międzyrzecze Neru i Dobrzynki | 2010 | 217,02 | miasto Łódź | doliny rzeczne z krajobrazem naturalnym i kulturowym |
| Mogilno | 2001 | 68,35 | Dobroń | wydma eoliczna z borem sosnowym |
| Nieborów | 1998 | 46,35 | Nieborów | łąki wilgotne, teren byłego lapidarium |
| Niemysłów | 1996 | 4,52 | Poddębice | starodrzew |
| Osjakowski | 1998 | 2492,0 | Osjaków, Konopnica, Siemkowice | dolina Warty, odcinek ujściowy Wężnicy |
| Park Podworski w Zadzimiu | 2005 | 6,61 | Zadzim | zabytkowy park podworski z pałacem |
| Park Zabytkowy w Sokolnikach | 2005 | 3,96 | Sokolniki | park z pomnikowymi drzewami |
| Parki Złoczewskie | 2004 | 4,04 | Złoczew | krajobraz przyrodniczy parków |
| Poddębicki | 2007 | 5,77 | miasto Poddębice | park miejski z bulwarem nad Nerem |
| Renesansowe założenie Pałacowo-Parkowe w Działoszynie | 2005 | 2,34 | Działoszyn | park z pałacem |
| Rochna | 1998 | 21,95 | Brzeziny | krajobraz naturalny źródlisk rzeki Mrogi, kompleks leśny |
| Ruda Willowa | 2009 | 225,23 | miasto Łódź | dolina rzeczna z kompleksem leśnym, zabytkowe wille |
| Sędziejowicki | 1995 | 13,0 | Sędziejowice | starodrzew |
| Skarpa Jurajska | 2001 | 0,82 | Inowłódz | zbocze doliny Pilicy z kościołem |
| Sucha Dolina w Moskulach | 2010 | 161,89 | miasto Łódź | krajobraz naturalny i kulturowy doliny denudacyjnej, las grądowy |
| Uroczysko Zieleń | 2004 | 77,67 | Uniejów | kompleks leśny, użytki zielone |
| Uroczysko Zieleń II | 2006 | 15,68 | Uniejów | użytki zielone, zadrzewienia, panorama zespołu zamkowo-pałacowego |
| Wzgórza Ożarowskie | 1998 | 628,30 | Mokrsko | krajobraz naturalny i kulturowy, były park dworski |
| Zabytkowy Park Podworski w Czepowie Dolnym | 2004 | 4,63 | Uniejów | starodrzew byłego parku dworskiego |
| Zabytkowy Park w Buczku | 2004 | 1,60 | Buczek | dawny park dworski |
| Zwierzyniec Królewski | 1994 | 572,32 | Skierniewice, Maków | kompleks leśny ze starodrzewiem i obiektami kulturowymi |
| Źródła Neru | 2010 | 134,07 | miasto Łódź | krajobraz naturalny i kulturowy odcinka źródłowego rzeki |
Zespoły planowane i projektowane oraz o niejasnym statusie
Na terenie gminy Dobroń ma powstać:
- ZPK „Młynów nad Grabią” – miałby być to przekształcony ZPK „Dolina Grabi” po rewizji granic[2]
Na obszarze Parku Krajobrazowego Międzyrzecza Warty i Widawki planowano w 2008 roku utworzyć następujące ZPK[3]:
- ZPK „Siemiechów Łąki” – kompleks łąk i zbiorowisk turzycowych o powierzchni 75,9 ha.
- ZPK „Wola Wężykowa” – zespół stawów rybnych wraz ze zróżnicowanym siedliskowo otoczeniem.
- ZPK „Widawa – Grabno – Rogóźno” – na obszarze 382 ha znajduje się węzeł hydrograficzny Widawki, Grabi i Niecieczy, gdzie można obserwować procesy geologiczne i hydrograficzne.
- ZPK „Zabłocie II” – suche lasy sosnowe i położone obok malownicze stawy, 94,2 ha.
- ZPK „Ochle” – duży obszar o powierzchni 356,4 ha porośnięty łąkami i roślinnością torfowiska niskiego, gniazdują tu licznie ptaki.
- ZPK „Las Zborowski” – śródlądowy bór wilgotny z licznymi stanowiskami rzadkich roślin.
- ZPK „Dolina Niecieczy” – naturalny charakter małej rzeki.
Ponadto niektóre źródła wymieniają:
Przypisy
- ↑ Wojewódzki Inspektorat Środowiska: Raport o stanie środowiska w woj. łódzkim w 2010 r.: Rozdz. VIII „Elementy Przyrody”. s. 234, 235. ISBN 978-83-62174-09-6.
- ↑ Studium Uwarunkowań i Kierunków Zagospodarowania Przestrzennego Gminy Dobroń. [dostęp 2012-06-22].
- 1 2 Starostwo Powiatowe w Łasku: Strategia rozwoju powiatu łaskiego na lata 2007-2008. Łask: styczeń 2008.
- 1 2 Obszar Natura 2000: Grabia. [dostęp 2012-06-19].
- ↑ wsiodle.lodzkie.pl: Łódzki Szlak Konny. [dostęp 2012-06-21].
Bibliografia
- Wojewódzki Inspektorat Środowiska, Raport o stanie środowiska w woj. łódzkim w 2010 r.: Rozdz. VIII „Elementy Przyrody” [PDF], ISBN 978-83-62174-09-6 [dostęp 2018-06-23].