9 Szpital Okręgowy
| Historia | |
| Państwo | |
|---|---|
| Rozformowanie |
1939 |
| Działania zbrojne | |
| kampania wrześniowa | |
| Organizacja | |
| Dyslokacja | |
| Rodzaj sił zbrojnych | |
| Rodzaj wojsk | |
| Podległość | |

9 Szpital Okręgowy – jednostka organizacyjna służby zdrowia Wojska Polskiego II Rzeczypospolitej.
Historia szpitala
Zadaniem 9 Szpitala Okręgowego w Brześciu nad Bugiem było leczenie wojskowych i osób uprawnionych do leczenia wojskowego Okręgu Korpusu nr IX[1]. Szpital dysponował ambulatorium dentystycznym, chirurgicznym, okulistycznym, laryngologicznym oraz przychodnią ogólną dla chorych. Komendant szpitala posiadał uprawnienia dowódcy pułku[2].
Z dniem 1 października 1928 roku został zlikwidowany Szpital Wojskowy w Słonimiu przy jednoczesnym powiększeniu 9 Szpitala Okręgowego o 100 łóżek[3].
Z dniem 1 lipca 1931 roku minister spraw wojskowych wcielił kadrę 9 batalionu sanitarnego w Brześciu, bez zmiany nazwy i zadań, do 9 Szpitala Okręgowego i jednocześnie zwiększył skład osobowy szpitala o skład osobowy kadry[4].
Struktura organizacyjna
Organizacja szpitala w 1923[5]:
- komendant, kancelaria i komisja gospodarcza,
- oficer administracji budynków i magazynów,
- oddziały chorych i pracowni klinicznych: chorób wewnętrznych, zakaźny, chirurgiczny, ginekologiczny, dermatologiczny, oddział neurologiczny, okulistyczny i laryngologiczny;
- pracownia bakteriologiczna
- pracownia rentgenowska,
- prosektorium,
- ambulatorium dentystyczne,
- apteka okręgowa,
- trzy plutony obsługi sanitarnej
Szpital posiadał 600 łóżek.
Kadra szpitala
- Komendanci szpitala
- płk lek. Jan Krusiewicz (był w 1923[1] – IV 1925 → lekarz Obóz Szkolny Artylerii[6])
- ppłk lek. Bronisław Paklikowski (IV 1925[7] – X 1926 → komendant Szpitala OWar. „Wilno”[8])
- ppłk / płk lek. Mieczysław Sosnowski (XI 1926[9] – X 1927 → szef 2 Okręgowego Szefostwa Sanitarnego[10])
- ppłk lek. dr Leonard Szmurło (XI 1927[11] – 31 III 1930[12])
- mjr / ppłk lek. dr Wiktor Ignacy Maresz (VI 1930[13] – 30 XI 1935[14])
- ppłk lek. dr Kazimierz I Baranowski (XI 1935 – IV 1936)[15]
- ppłk / płk lek. dr Nikodem Butrymowicz (1 IV 1936 – 1938 → szef sanitarny DOK IX[16])
- płk lek. dr Stanisław Przychocki (1938)
- ppłk lek. dr Zenon Szczefanowicz (1938–1939)
Obsada personalna i struktura w marcu 1939 roku
Ostatnia „pokojowa” obsada personalna szpitala[17][a]
- komendant szpitala – ppłk lek. dr Zenon Szczefanowicz
- pomocnik komendanta – ppłk lek. dr Faustyn Derecki[b] (od XI 1935)
- starszy ordynator oddziału chirurgicznego – mjr dr Jan Sitkiewicz
- ordynator oddziału – kpt. dr Tadeusz Aleksander Porembiński †1940 Charków[19]
- starszy ordynator oddziału wewnętrznego – ppłk dr Stanisław Cepryński-Ciekawy
- ordynator oddziału – mjr dr Stefan Sobieniecki
- starszy ordynator oddziału ocznego – ppłk dr Kazimierz II Grudziński
- starszy ordynator oddziału uszno-gardłowego – kpt. dr Edmund Karol Młodecki †1940 Katyń[20]
- st ordynator oddziału skórno-wenerycznego – ppłk dr Robert Jan Walerian Funk
- ordynator oddziału skórno-wenerycznego – kpt. dr Kazimierz Jan Płoński
- kierownik pracowni rentgenowskiej – mjr dr Aleksander Mańkowski
- kierownik pracowni bakteriologiczno-chemicznej – ppłk dr Józef Zwierz
- kierownik ambulatorium dentystycznego – kpt. lek. dent. Henryk Grossman
- kierownik apteki – kpt. mgr Jan Jarosław Skrypczuk †1940 Katyń[21]
- pomocnik komendanta ds. gospodarczych – kpt. Czesław II Gałecki
- oficer gospodarczy – por. int. Szczepan Tomasz Frączak
- dowódca plutonu gospodarczego – chor. Stefan Bugara
- kapelan – kpl. ks. Józef Mendelowski (od VII 1935[22])
- Kadra zapasowa 9 Szpitala Okręgowego
- komendant kadry – ppłk dr Faustyn Derecki
- lekarz kadry – kpt. dr Edward Wyganowski †1940 Katyń[23]
- oficer mobilizacyjny – kpt. adm. (piech.) Józef Użel
- oficer ewidencji personalnej – kpt. Leon Gryszczyński
- oficer materiałowy – por. mgr Telesfor Nowak
- zastępca oficera materiałowego – chor. Jan Mientkiewicz
- dowódca kompanii szkolnej – kpt. Stanisław Komarnicki
- dowódca I plutonu – por. adm. (piech.) Kazimierz Alfons Kwiatkowski
Ofiary zbrodni katyńskiej
Biogramy zamordowanych znajdują się na stronie internetowej Muzeum Katyńskiego[24]
| Oficerowie rezerwy, pospolitego ruszenia i stanu spoczynku posiadający przydział do Kadry Zapasowej 9 Szpitala Okręgowego – ofiary zbrodni katyńskiej | ||||
|---|---|---|---|---|
| Nazwisko i imię | Stopień | Zawód | Miejsce pracy przed mobilizacją | Zamordowany |
| Chajęcki Włodzimierz | kpt. lek. posp. rusz. dr | lekarz | praktyka w Zelwie (powiat wołkowyski) | Katyń |
| Chodorowski Józef | podporucznik rezerwy | dr nauk medycznych | Klinika Chirurgii USB w Wilnie | Katyń |
| Dubowski Tadeusz | porucznik rezerwy | Katyń | ||
| Dziebowicz Leonard | podporucznik rezerwy | urzędnik | Urząd Skarbowy w Lublinie | Katyń |
| Finkelkraut Jerzy[25] | ppor. posp. ruszenia | lekarz chirurg | Katyń | |
| Fuks Leon | porucznik w st. sp. | lekarz internista | Katyń | |
| Goettinger Tadeusz | podporucznik rezerwy | farmaceuta | apteka w Krynicy | Katyń |
| Gross Erwin Jan | podporucznik rezerwy | lekarz | Katyń | |
| Karbowniczek Marian | podporucznik rezerwy | lekarz, dr | praktyka w Warszawie | Katyń |
| Kopff Wiktor[26] | kapitan rezerwy | lekarz | Katyń | |
| Kościukiewicz Walenty | podporucznik rezerwy | lekarz | Zarząd Miejski w Łodzi | Katyń |
| Misiewicz Jan Zenon | podporucznik rezerwy | farmaceuta | Katyń | |
| Niekrasz Jan | podporucznik rezerwy | urzędnik | Katyń | |
| Nowakowski Florian | podporucznik rezerwy | lekarz | praktyka w Poznaniu | Katyń |
| Orlikowski Antoni | porucznik rezerwy | lekarz dentysta | Katyń | |
| Orłowski Stefan | podporucznik rezerwy | lekarz dentysta | Katyń | |
| Osnos Zelman | podporucznik rezerwy | lekarz ginekolog | praktyka w Warszawie | Katyń |
| Owczarek Aleksander | podporucznik rezerwy | lekarz laryngolog | praktyka w Warszawie | Katyń |
| Paprocki Stanisław[27] | kapitan rezerwy | lekarz | Katyń | |
| Peszkowski Roman | por. san. st. sp. | oficer stanu spoczynku | instruktor LOPP w Brześciu | Katyń |
| Piotrowski Julian | podporucznik rezerwy | lekarz | Katyń | |
| Roszkowski Józef[28] | kapitan rezerwy | lekarz | Katyń | |
| Stecki Leonard | podporucznik rezerwy | lekarz | kier. szpitala w Dąbrowicy | Katyń |
| Urlik Markus | podporucznik rezerwy | lekarz | Katyń | |
| Wigdorowicz Eliasz[29] | kapitan posp. rusz. | lekarz | Szpital Żydowski na Czystem | Katyń |
| Winograd Henryk | podporucznik rezerwy | lekarz dentysta | Katyń | |
| Wójcik Franciszek | podporucznik rezerwy | Katyń | ||
| Zieliński Czesław | podporucznik rezerwy | lekarz | dyr. kliniki w Poznaniu | Katyń |
| Zyblewski Józef | podporucznik rezerwy | lekarz | lekarz wojewódzki w Brześciu | Katyń |
| Binesztok Alfred | podporucznik rezerwy | lekarz dentysta | praktyka w Pińsku | Charków |
| Chmielecki Leszek | podporucznik rezerwy | lekarz chirurg | Szpital Ubezpieczalni Społecznej w Łodzi | Charków |
| Czuraj Franciszek | porucznik rezerwy | lekarz | Szpital Ubezpieczalni Społecznej w Warszawie | Charków |
| Demecki Wacław | podporucznik rezerwy | lekarz | Charków | |
| Dragan Feliks | porucznik posp. rusz. | lekarz, dr nauk medycznych | Charków | |
| Fiszhaut Józef | podporucznik rezerwy | farmaceuta, mgr | Charków | |
| Grynwaser Józef | podporucznik rezerwy | chemik, dr filozofii | Charków | |
| Jaworski Zenon | porucznik rezerwy | farmaceuta, mgr | Charków | |
| Karbowski Bronisław[30] | major rezerwy | lekarz, dr nauk medycznych | Szpital Starozakonnych w Warszawie | Charków |
| Karlsbad Henryk[31] | kapitan rezerwy | lekarz, dr nauk medycznych | Szpital Czerniakowski (e) | Charków |
| Komorowski Wacław[32] | kapitan w st. sp. | farmaceuta | (e) | Charków |
| Leman Bolesław | porucznik rezerwy | lekarz | Charków | |
| Maliszewski Jan | ppor. posp. rusz. | farmaceuta, mgr | wł. apteki w Siedlcach | Charków |
| Pankla Eugeniusz | porucznik posp. rusz. | farmaceuta, mgr | praktyka w Terespolu | Charków |
| Piątnicki Dawid[33] | kapitan rezerwy | lekarz, dr nauk medycznych | praktyka w Łodzi | Charków |
| Proner Mieczysław | podporucznik rezerwy | farmaceuta, dr | Uniwersytet Warszawski | Charków |
| Smolaga Piotr[34] | kapitan rezerwy | lekarz, dr nauk medycznych | Charków | |
| Szapiro Samuel | podporucznik rezerwy | lekarz | Charków | |
| Wadecki Jerzy Feliks | podporucznik rezerwy | inżynier leśnik | Charków | |
| Węgliński Edward | porucznik rezerwy | farmaceuta, mgr | kier. apteki w Radzyniu Podlaskim | Charków |
| Ganter Mieczysław | por. san. st. sp.[35] | oficer stanu spoczynku | Kalinin | |
| Małachowski-Jaxa Ryszard | podporucznik rezerwy | ziemianin | wójt gminy Turówka | ULK |
| Szmurło Leonard | podpułkownik rezerwy | lekarz | wł. majątku Perepiłki | BLK |
Uwagi
- ↑ Wykaz zawiera obsadę jednostki według stanu bezpośrednio przed rozpoczęciem mobilizacji pierwszych oddziałów Wojska Polskiego w dniu 23 marca 1939, ale już po przeprowadzeniu ostatnich awansów ogłoszonych z datą 19 marca 1939[18].
- ↑ ppłk lek. dr Faustyn Derecki pełnił jednoczenie funkcję komendanta Kadry Zapasowej 9 Szpitala Okręgowego. Zmarł 12 kwietnia 1971. Został pochowany na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach.
Przypisy
- 1 2 Almanach oficerski 1923 ↓, s. 111.
- ↑ Almanach oficerski 1923 ↓, s. 105.
- ↑ Dz. Rozk. MSWojsk. Nr 25 z 19 września 1928 roku, poz. 290.
- ↑ Dz. Rozk. MSWojsk. Nr 15 z 30 maja 1931 roku, poz. 183.
- ↑ Almanach oficerski 1923 ↓, s. 104.
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 42 z 10 kwietnia 1925 roku, s. 198.
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 37 z 29 marca 1925 roku, s. 174.
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 47 z 28 października 1926 roku, s. 385.
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 51 z 30 listopada 1926 roku, s. 421.
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 25 z 31 października 1927 roku, s. 318.
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 25 z 31 października 1927, s. 318.
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 1 z 21 stycznia 1930, s. 3.
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 11 z 18 czerwca 1930, s. 213.
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 10 z 4 lipca 1935, s. 89.
- ↑ Rybińska-Bielecka 2018 ↓, s. 203.
- ↑ Kazimierz Przybyszewski. Leczył rannych na frontach w kilku wojnach. „Nowości”, 2010-10-06. Toruń.
- ↑ Rybka i Stepan 2006 ↓, s. 896.
- ↑ Rybka i Stepan 2006 ↓, s. VI.
- ↑ Księga Cmentarna Charkowa 2003 ↓, s. 429.
- ↑ Убиты в Катыни 2015 ↓, s. 516.
- ↑ Убиты в Катыни 2015 ↓, s. 683.
- ↑ Dz. Pers. MSWojsk. ↓, Nr 10 z 4 lipca 1935, s. 98.
- ↑ Убиты в Катыни 2015 ↓, s. 244.
- ↑ Księgi Cmentarne – biogramy oficerów.
- ↑ Księgi Cmentarne – wpis 818.
- ↑ Księgi Cmentarne – wpis 1670.
- ↑ Księgi Cmentarne – wpis 2739.
- ↑ Księgi Cmentarne – wpis 3158.
- ↑ Księgi Cmentarne – wpis 4051.
- ↑ Księgi Cmentarne – wpis 5663.
- ↑ Księgi Cmentarne – wpis 5668.
- ↑ Księgi Cmentarne – wpis 5822.
- ↑ Księgi Cmentarne – wpis 6835.
- ↑ Księgi Cmentarne – wpis 7350.
- ↑ Убиты в Калинине 2019 ↓, s. 305.
Bibliografia
- Dziennik Personalny Ministerstwa Spraw Wojskowych. [dostęp 2022-01-19].
- Jerzy Ciesielski, Zuzanna Gajowniczek, Grażyna Przytulska, Wanda Krystyna Roman, Zdzisław Sawicki, Robert Szczerkowski, Wanda Szumińska: Charków. Księga Cmentarna Polskiego Cmentarza Wojennego. Jędrzej Tucholski (red.). Warszawa: Oficyna Wydawnicza RYTM, 2003. ISBN 83-916663-5-2.
- Karol Firich, Stanisław Krzysik, Tadeusz Kutrzeba, Stanisław Müller, Józef Wiatr: Almanach oficerski na rok 1923/24. T. 2. Warszawa: Wojskowy Instytut Naukowo-Wydawniczy, 1923.
- Убиты в Катыни. Книга Памяти польских военнопленных – узников Козельского лагеря НКВД, расстрелянных по решению политбюро ЦК ВКП(б) от 5 марта 1940 года. Лариса Еремина (red.). Москва: Общество «Мемориал» – Издательство «Звенья», 2015. ISBN 978-5-78700-123-5.
- Убиты в Калинине, захоронены в Медном. Księga pamięci polskich jeńców wojennych – więźniów Ostaszkowskiego Obozu NKWD rozstrzelanych decyzją Biura Politycznego KC WKP(b) z 5 marca 1940 roku. Лариса Еремина (red.). T. 1: Биограммы военнопленных А–Л. Moskwa: Stowarzyszenie Memoriał, 2019. ISBN 978-5-6041921-4-6.
- Aleksandra Rybińska-Bielecka: Wojskowa służba zdrowia Drugiej Rzeczpospolitej. Okręg Korpusu Wojska Polskiego nr IV Łódź. Łódź: Uniwersytet Łódzki, 2018.
- Ryszard Rybka, Kamil Stepan: Rocznik oficerski 1939. Stan na dzień 23 marca 1939. Kraków: Fundacja CDCN, 2006. ISBN 978-83-7188-899-1.